تبلیغات
کد خبر: ۲۴۳۳۹۹

ایجاد یک محیط عاطفی امن برای فرزندان

بچه ها برای رویارویی با فشارها و ناکامی های دوران زندگی شان به حمایت عاطفی چشمگیری نیاز دارند و وقتی بتوانند ناکامی های خود را به روشی سالم بیان کنند، موجب بهبود آزردگی ها و رشد هوش هیجانی برای تشخیص احساسات واقعی شان می شود.

به گزارش افکارنیوز، فرزندان برای به دست آوردن احساس امنیت عاطفی به شما که مرکز دنیایشان هستید، نیاز دارند. شما باید در دسترس و پاسخگو باشید و از آنها حمایت کنید تا به این ترتیب بتوانند روابط شان را مدیریت کنند.

حمایت عاطفی نامناسب موجب می شود فرزند به خوب یا بد بودن تظاهر کند. بدرفتاری عاطفی شامل سهل انگاری والدین، عدم پذیرش، غفلت، آزار کلامی و انتقال فشار و ترس به فرزند می شود. چنین رفتارهایی اثراتی عمیق می گذارد که نمایان نیست و البته نباید جزئی از زندگی او شود. بچه هایی که مورد آزار عاطفی قرار می گیرند، عصبی، خشمگین، مضطرب، آشفته، سردرگم، بی حال و افسرده می گردند و به اضافه وزن دچار می شوند و در مقایسه با دیگر همسالان شان پایین ترین سطح عزت نفس را دارند.

بزرگسالان بیشتر اوقات بچه ها را برای بروز احساسات پرخاشگرانه تنبیه و پیوسته احساس شان را سرکوب می کنند. به همین علت فرزندان به منظور دستیابی به آرامش یا انتقام گیری به غذا، مواد مخدر یا خشونت گرایش می یابند تا احساس کنند در حال کنترل خودشان هستند. پس به فرزندتان کمک کنید تا احساساتش را به منظور داشتن عزت نفس بالا در اختیار بگیرد و یادگیری چنین فرایندی را برای او آسان کنید. اینک چطور باید عمل کرد:

۱. پیش از اینکه به احساسات فرزندتان آگاه شوید از احساسات خودتان آگاه باشید. پس ابتدا باید بتوانید احساسات خودتان را تشخیص دهید.

۲. خانه و فضای آن را به پناهگاهی امن، ‌ دور از خشونت و سرشار از پذیرش تبدیل کنید، زیرا فرزندتان باید برای بیان احساساتش، احساس امنیت کند.

۳. حتی زمانی که با عقاید او موافق نیستید، احساستش را بپذیرید و به آن احترام بگذارید. این عمل به فرزندتان نشان می دهد که او را به عنوان فردی ویژه دوست دارید و برایش ارزش قائل هستید. بدین ترتیب او خودش را می پذیرد؛ ولی اگر به احساسش اهمیتی ندهید، حس می کند قابل پذیرش نیست.

۴. هرگز فرزندتان را با چوب و شلاق و سیلی و دیگر آزارهای جسمانی و کلامی تنبیه نکنید و حتی او را به تنبیه بدنی تهدید نکنید. صبر کنید خشم تان برطرف شود. از او دور شوید تا آرامش پیدا کنید. تنبیه بدنی موجب ایجاد محیطی ترس آور و ناامن می شود و به او آموزش می دهد که خشونت مشکلات را حل می کند و خودش نیز همین الگو را خواهد آموخت.

۵. احساسات، هیجانات و عواطف فرزندتان را نام گذاری و درباره آن صحبت کنید. احساستش را با شرایطی که موجب بروز آنها شده، ارتباط دهید. به این ترتیب او نیز به زودی خواهد توانست آنها را تفکیک کند. از این رو برای مثال به او بگویید: «تو باید عصبانی یا ناراحت یا غمگین یا… باشی چون دوستت تو را به مهمانی اش دعوت نکرد.»

۶. با بیان و آموزش مواردی همچون «همه احساسات درست هستند، احساسات می آیند و می روند و می توانند تغییر کنند»، «احساسات نیاز دارند در مسیری قابل پذیرش بیان شوند»، «ما می توانیم آنها را انتخاب کنیم»، محیط عاطفی امنی برای فرزندتان مهیا کنید.

۷. بدرفتاری عاطفی یعنی؛
فرزندتان را تحقیر کنید.
از او توقعات و خواسته های غیر واقع بینانه داشته باشید.
او را شرمسار کنید یا از بودنش احساس شرمندگی کنید.
با کوچکترین اشتباه یا بدون دلیل از او عصبانی شوید.
او را با دیگران به طور نامناسبی مقایسه کنید.
از این رو بچه هایی که از لحاظ عاطفی آزار می بینند:
بدرفتاری می کنند.
قادر به دوست یابی و حفظ آن نیستند.
رشد و پیشرفت درسی و تحصیلی چندانی ندارند.
کناره گیر، بی حوصله و افسرده اند.

۸. احساساتش را تشخیص دهید و بپذیرید. هرگز به او دستور ندهید که چطور باید احساس کند. برای مثال، به او بگویید: «می دانم نارحت هستی؛ اما کتک کاری با خواهرت رفتاری درست نیست.» یا «زدن دیگران عملی شایسته نیست».

۹. هنگامی که فرزندتان از نظر احساسی یا جسمانی آزار دیده است، با بغل کردن و همدردی او را نوازش کنید و دلداری اش دهید. اگر آسیب و آزردگی ها را بی اهمیت جلوه دهید و مثلاً بگویید: «گریه نکن، چیزی نشده»، اغلب آسیب یا ناراحتی اش را بدتر می کنید و او احساس ناکامی بیشتری می کند. پس به او بگویید: «می دانم که واقعاً اذیت شدی.»

۱۰. به فرزندتان روش هایی را آموزش دهید که بتواند خودش را تسکین دهد و آرام کند. برای مثال پنج بار نفس عمیق بکشد، پیاده روی و مطالعه کند و…

۱۱. زمانی که فرزندتان قصد دارد احساساتش را با شما در میان بگذارد، آن را رد نکنید، کاهش ندهید، از اهمیت احساسش نکاهید، بی توجهی نکنید و آن را به عنوان موضوعی جزئی و آزاردهنده منکر نشوید. هرگز احساساتش را تکذیب نکنید یا خشم و ترس را با عبارت زیر انکار نکنید: «تو آسیب دیده ای» یا «نسبت به خواهرت عصبانی نشو، او منظوری از کارش نداشت»، «دلیلی برای ترسیدن وجود ندارد»، «تو نمی توانی دوباره گرسنه باشی، زیرا تازه غذا خورده ای و…» به او گوش کنید، حمایتش کنید و آنچه را از او می شنوید، تصدیق کنید. به همین دلیل بهتر است با درک و فهم و نه با قضاوت به او گوش دهید. برای مثال به او بگویید: «می دانم که برایت سخت است صبر کنی یا درک کنی؛ اما الان نیاز است که این کار را بکنی.»

۱۲. حتی به پسرها نیز اجازه دهید گریه کنند. گریه به کودک کمک می کند تنش هایش را تخلیه سازد.

۱۳. درباره احساسات خوشایند و ناخوشایند با او صحبت کنید. بدین ترتیب او می فهمد همه احساساتش خوب هستند، حتی اگر ابراز نشوند. برای مثال، به او بگویید: «وقتی تو به دنیا آمدی، هیجان زده شدم» یا «وقتی ناراحتم، گاهی حوصله حرف زدن ندارم» یا «گاهی اوقات که عصبانی شوم، داد و فریاد می کنم».

۱۴. هرگز فرزندتان را مسئول کارهایی نکنید که از انجام آنها بر نمی آیند. مثلاً به او نگویید: «تو حالا پدر یا مادر خانه هستی»، زیرا فرزندتان هنوز آمادگی پذیرش چنین مسئولیت هایی را ندارد.

۱۵. برای شکل دادن امنیت عاطفی به فرزندتان بگویید: «تو را همین طوری که هستی دوست دارم»؛ «چه چیز موجب ناراحتی ات می شود؟ به هر چیزی نیاز داری، به من بگو»؛ «من همیشه و در هر شرایطی در کنارت هستم. تو بی نظیری و من عاشقت هستم.»

۱۶. نظر فرزندتان را راجع به مشکلش بپرسید و بگویید: «فکر می کنی چه چیز خشمگینت می کند؟» و اجازه دهید با جملاتش توضیح دهد. پرسش دیگری نکنید و منتظر پاسخش بمانید. اگر نتوانست جواب بدهد، چیزی را که فکر می کنید حرف دل او است، مطرح کنید.

۱۷. شما می توانید در شرایط مختلف به روش های زیر با فرزندتان برخورد کنید:

زمانی که فرزندتان احساس ناامیدی می کند، به او بگویید: «به نظر می رسد روز بدی داشته ای» یا اگر گفت: «روز بدی داشته ام»، به او بگویید: «اگر دنبال یک شنونده خوب می گردی، من آماده ام که به حرف هایت گوش بدهم».

زمانی که فرزندتان دروغ می گوید، به او بگویید: «تو دوست داری شرایط دوباره درست شود و به وضعیت اول برگردد. از این رو فکر می کنی با بیان یک داستان می توانی این کار را انجام دهی»

زمانی که فرزندتان نگران به نظر می رسد، به او بگویید: «تو نگران به نظر می رسی. آیا درباره… یا درباره… نگران هستی؟»

زمانی که فرزندتان از جایی یا کسی می ترسد، به او بگویید: «من درک می کنم که تو از اینجا می ترسی. از چه می ترسی؟ آیا از… می ترسی؟ یا از… می ترسی؟»

زمانی که فرزندتان از که انجام داده ناراضی است، به او بگویید: «ممکن است از کارت راضی نباشی؛ اما می توانی دوباره امتحان کنی و ممکن است فردا احساس متفاوت و بهتری داشته باشی.»

زمانی که فرزندتان از چیزی مضطرب است، به او بگویید: «احساس اضطراب و هیجانی که درباره این کار داری، طبیعی است. بدنت برای مقابله با این اضطراب به تو کمک می کند.»

۱۸. برای ایجاد احساس تعلق، همکاری، مشارکت، صلاحیت و خشنودی از کار با دیگران، او را به انجام فعالیت های گروهی و کارهای دسته جمعی تشویق کنید و به او برای شرکت در گروه هایی مثل گروه های ورزشی، هنر، احساس فضیلت و شایستگی بدهید.

۱۹. هنگام بروز مشکل، آن را از نگاه فرزندتان ببینید و به عمق کلماتی که می شنوید یا اعمالی که می بینید توجه کنید، نه به ظاهر آنها.

۲۰. روی توانایی او تمرکز کنید و از آنها در حل مسائل خانواده کمک گرفته و بابت این کمک از او قدردانی کنید. باید طوری رفتار کنید که فرزندتان بداند لایق و بااستعداد است.

۲۱. به او کمک کنید بین افکار و احساساتش تمایز قایل شوید و بگویید: «هر طور فکر کنی، همان طور احساس خواهی کرد.»

۲۲. مطمئن باشید که معیارهای شخصی تان با واقعیت و ظرفیت فرزندتان تطابق دارد و فراسوی ظرفیت ها و تواناییی های او، برتری هایی فراوان نهفته است.

راز/ شماره ۲۵/ نيمه دوم ارديبهشت ماه ۹۲/ شمس الدين حسيني، روانشناس و مشاور ازدواج/ صفحه ۹۰

تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
ارسال نظرات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات