انواع تغذیه روزه داران در ماه رمضان
به نقل از فارس مرحوم آيت الله ميرزا جواد ملكي تبريزي روزه داران ماه مبارك رمضان را از نظر تغذيه به پنج گروه تقسيم كرده و انواع نيت افطار و سحري را بيان مي كند.
انواع تغذیه روزه داران
روزه داران به لحاظ تغذیه به چند دسته تقسیم میشوند:
اول، عده ای تغذیه آنان از راه حرام است. این گروه مانند باربرهایی هستند که بار مردم را به منزلشان میرسانند. بهمین جهت پاداش مربوط به صاحب غذا بوده و روزهدار فقط از گناه ظلم و غصب خود بهرهمند میشود و به عبارت دیگر کار این دسته مانند کار کسی است که سوار بر چهارپای غصبی شده و خانه خدا را با آن طواف کند.
دوم، عده ای تغذیه آنان شبههناک است که این دسته به دو گروه تقسیم میشوند. دسته اول کسانی هستند که این مشتبه به حرام واقعی، در ظاهر برای آنان حلال است و دسته دوم حتی در ظاهر نیز برای آنان حلال نیست.
دسته اول حکم کسی را دارد که تغذیه او حلال است؛ گرچه یک درجه از او پایین تر است و دسته دوم حکم کسی را دارد که غذای حرام میخورد؛ گرچه یک درجه از او بالاتر است.
سوم، دسته
ای که تغذیه آنان حلال است ولی سفره آنان رنگین بوده، از چند نوع غذا استفاده کرده و پرخوری میکنند.
این دسته مانند انسانهای پستی هستند که در حضور دوست خود، به کارهایی میپردازند که او خوشش نمیآید و دوست انتظار دارد که آنان از چیزی جز یاد و نزدیک شدن به او لذت نبرند.
چنین بندهای لیاقت مجلس دوستان را نداشته و باید او را با چیزی که دوست دارد تنها گذاشت و شایسته است او را بنده شکمش بدانیم نه بنده پروردگارش.
چهارم، عده ای نیز از دسته فوق تجاوز کرده و کارشان به اسراف و ریخت و پاش و تلف کردن رسیده و حکم این دسته مانند کسانی است که غذایشان حرام است و بهتر است به جای این که او را مطیع تلقی کنیم؛ چنین شخصی را گناهکار بدانیم.
پنجم، عده ای، هم کسب و کار، و هم تغذیه آنها حلال بوده و از خوشگذرانی و اسراف دور هستند و برای خدا تواضع کرده و در مقدار خوردنی و آشامیدنی به مقدار حلال و غیرمکروه بسنده میکنند.
آنان غذای خوشمزه نخورده و به یک خورش اکتفا نموده، یا بعضی از چیزهای زیادی و لذت ها را ترک میکنند. درجات آنان پیش پروردگاری که مراقب تلاش ها و مراقبت های آنان است، محفوظ میباشد؛ شکرگزار آن بوده و پاداش آن را میدهد.
در هنگام گرفتن پاداش باندازه سر سوزنی به آنان ظلم نشده و خداوند پاداشی بهتر از عمل آنها، به آنان داده و بیحساب و با فضل خود به آنان میبخشد و کسی نمیداند چه نعمت های گرانقدری برای آنان ذخیره شده که به ذهن کسی خطور نکرده است.
انواع نیت افطار و سحری
روزه داران از نظر نیت افطار و سحری به چند دسته تقسیم میشوند:
اول، عده ای - مانند کسانی که به طور معمول غذا میخورند - فقط جهت رفع گرسنگی و لذت تغذیه، افطار و سحری میخورند.
دوم، گروهی علاوه بر این، قصد استحباب و نیرو گرفتن برای عبادت را ضمیمه آن میکنند.
سوم، دستهای هدف آنان از افطار و سحری فقط این است که مطلوب آقا و مولایشان بوده و کمکی برای عبادت اوست و بهمراه این نیت، آداب مطلوب آن را نیز از قبیل ذکرها و چگونگی خوردن رعایت کرده و اعمال مستحبی که شامل خواندن قرآن و دعا و حمد خداست را قبل و بعد و در اثناء افطار و سحری انجام میدهند.
برگرفته از كتاب: المراقبات نوشته مرحوم ميرزا جواد آقا ملكي تبريزي