چندروزههایی با مخارج کمرشکن
نگار، نیایش، زینب و امیرحسین؛ چهارقلوهای ۵۲روزه خانواده مظفری؛ قلهایی با کمترین شباهت درصورت و در عین حال هماهنگ در اموری نظیر گریهکردن، بیدارشدن، گرسنهشدن، دلدرد و…؛ دوستداشتنیهای پرخرج یا به قول پدر «چندروزههای چند وجبی با مخارجی کمرشکن».
به گزارشافکارخبر،یک خانواده جوان و اما پرجمعیت. خانوادهای که نمیخواستند تکفرزند بمانند. هرگز فکرش را هم نمیکردند که روزی با ۴فرزند تنهایی دخترشان را پرکنند. فخرالدین مظفری، پدر۳۵ساله چهارقلوهاست؛ پدری که خود در یک خانواده پرجمعیت ۱۲نفره بزرگ شده است. در یکی از روستاهای شهر اراک متولد شد، قد کشید و خوب و بد روزگار را تجربه کرد. از همان کودکی دوشادوش پدرش در زمینهای کشاورزی مشغول بهکار شد و به دلیل نبودن دبیرستان در روستایشان پرونده تحصیلیاش را در کلاس سوم راهنمایی برای همیشه به بخش بایگانی سپرد. از همان زمان طعم محرومیت و سختی
را چشیده بود. تا اینکه دوران خدمت سربازی فرارسید و راهی تهران شد. آقای مظفری برایمان اینگونه تعریف میکند: «از همان نوجوانی به انجام کارهای فنی و ساختمانی علاقهمند بودم، به همین دلیل بعد از پایان دوران خدمت، دیگر به روستایمان برنگشتم و برای خودم در تهران کاری دست و پا کردم. درآمد متوسطی داشتم اما از آنجا که نسبت به خانوادهام احساس مسئولیت میکردم همه درآمدم را برای پدرم میفرستادم و برای خود پساندازی نداشتم».
۲۵ساله شده بود؛ سنی که به اعتقاد پدرش زمان پوشیدن رخت دامادی بود. مرور خاطرات برای آقای مظفری با نقش بستن تبسمی همراه است؛ «همسرم از اقوام دور ماست. ایشان را پدرم برایم انتخاب کردند و من هم با گفتن یک «چشم» به پدر و یک «بله» به عاقد به جرگه متاهلان پیوستم. پدرزنم هیچ توقع خارج از عرفی از من نداشت و حتی مراسم عروسی را بیمنت، خودش برگزار کرد تا سربلندی ما را در میان اقوام و خویشان رقم بزند. تنها دلنگران تک دخترشان بود و با گفتن یک جمله که «مبادا بشنوم یا بینیم که دخترم را اذیت کرده باشی»، حجت را بر من تمام کرد….»
دل قویدار که ایزد با ماست…
زندگی مثل همیشه معمولی میگذشت تا سال ۸۷ که تولد دخترشان نگین جمع آنها را سهنفره کرد؛ «پا قدم فرزندم با خیر و برکت در زندگیام همراه بود. قبل از تولد دخترم، حالت سرخوردگی و افسردگی داشتم اما با تولد او امیدم پررنگ و تلاشم برای ساختن زندگی بهتر دوچندان شد و حتی رابطه عاطفیام با همسرم صمیمیتر شد. با وجود نگین دلم میخواست ساعات بیشتری در کنار خانوادهام باشم اما کارم در تهران بود و خانهام در همان روستای پدری در اراک، تا اینکه تصمیم گرفتم خانوادهام را هم به تهران بیاورم.»
مدیریت گفتوگو با آقای مظفری بیشتر دست چهارقلوها بود. مادر بچهها که تمام وقت در حال تروخشک کردن آنها بود و پدر هم گاهی طاقت نمیآورد و گفتوگو را قطع میکرد و به کمک همسرش میپرداخت. تا یکی از اطفال را میخواباندند، دیگری با صدای گریهاش او را بیدار میکرد و هر دو با هم گریه سر میدادند. آن یکی را شیر میدادند، سومی بیتابی و گریه میکرد. یکی از بچهها را نگین دختر اول خانواده در بغل میگرفت تا بادگلوی بعد از شیرش را بگیرد و مادر به داد شکم گرسنه آن دیگری میرسید و پدر هم به آشپزخانه میرفت تا برای یکی از آنها شیر درست کند. در این میان مادربزرگ هم نقش
مؤثری در کمک به دخترش داشت.
اما جرقه بچهدارشدن مجدد خانواده مظفری از آنجا زده شد که خانم خانواده با دیدن دوقلوهای دوستشان به قول معروف قند در دلش آب شد. آقای مظفری میگوید: «دوست نداشتیم نگین تنها بزرگ شود و به قولی تکفرزند بماند اما چند سالی بود که همسرم دیگر امکان بارداری مجدد را نداشت تا اینکه به دکتری مراجعه کردیم و او با تجویز داروهایی این امید را به ما داد که بهزودی صاحب فرزند میشویم. روزی که از همسرم جواب سونوگرافی را شنیدم تا یک هفته در شوک بهسر میبردم. اصلا باور نمیکردم. هم خودم شوکه بودم و هم همسرم. جرأت بیان این خبر را هم با کسی نداشتیم. شرایط زندگیام در حد متوسط و
برای گذران زندگی ۳الی ۴نفر مناسب بود. افزایش بار مسئولیت نگرانیهایم را دوبرابر کرده بود. دلم نمیخواست بعدها احساس نارضایتی فرزندانم را بشنوم. این فکرها همیشه مثل خوره وجودم را میخورد و تنها چیزی که سعی میکردم با مرور آن دلم را قرص کنم یک بیت شعر بود: دل قوی دار که ایزد با ماست».
پیشنهاد غیرمنتظره
و در ادامه ماجرای این زندگی میشنویم که خانواده مظفری در مقطعی پیشنهادی مبنی بر به سقط یک یا ۲فرزندشان گرفته بودند. پدر این چهارقلوها در اینباره میگوید: «خدا را بابت تولد چهارقلوهایم هزاران مرتبه شکر میکنم اما از دکتر همسرم رضایت ندارم. این چهارقلوزایی بهدلیل تجویز قرصهای دکتر بود و ای کاش از همان اول با ما درباره این احتمال صحبت میکرد. وقتی هم با اعتراض ما نسبت به تجویزش مواجه شد برای جبران، پیشنهاد غیرمنتظره سقط ۲ جنین را در ۳ماهگی داد! پیشنهاد دکتر در لحظه اول بهشدت عصبانیام کرد اما دروغ چرا وقتی در خانه با همسرم صحبت کردم و مشکلات مالی،
نداشتن خانه و از همه مهمتر نداشتن بیمه را با خود مرور کردیم به این نتیجه رسیدیم که بزرگ کردن ۴فرزند آن هم با وضعیت اقتصادی و توانایی ما چندان تناسب و همخوانی ندارد. تا امیدمان را از دست میدادیم پیشنهاد دکتر در ذهنمان خوشرقصی میکرد. بر سر دوراهی بدی قرار گرفته بودیم. ما بچه مسلمان هستیم و اعتقاداتی داریم که در وجودمان ریشه دوانده است. پس از کلنجارهای درونی، خودمان را قانع کردیم که چاره کار تنها و تنها توکل به خداست و فکر سقط را که آرامشی موقت به ما میداد اما بعدها قطعا عقوبت سنگینش دامن مان را میگرفت، از سرمان بیرون کردیم».
آقای مظفری با خندهای که نمیدانیم از شادی است یا ناراحتی در تکمیل صحبت هایش میگوید: «این چهارقلوهای چندوجبی از همان ابتدای شکلگیری در وجود همسرم هزینههای سنگینی برای ما تراشیدند چرا که همسرم در دوران بارداری برای رقیق شدن خون باید برای چندماه متوالی هرشب آمپولی به قیمت ۷۰هزار تومان تزریق میکرد. تا جایی که میشد از اطرافیان قرض کردهایم و الان خیلی نمیتوانم در جمع فامیل و دوست و آشنایان حضور پیدا کنم چرا که شرمنده رویشان هستم و هنوز نتوانستهام قرضهایم را پرداخت کنم. از ماههای آخر وضع حمل همسرم تا به امروز نیز به ناچار قید کارم را زدهام. ما در
تهران تقریبا هیچ آشنایی نداریم. مادرهمسرم که خدا خیرشان دهد، زندگی و همسرشان را در اراک رها کرده و کمک حال ما هستند که اگر در کنار ما نبودند احتمالا یا ما تلف شده بودیم یا یکی از قلهایمان».
بدرفتاری نهادهای مربوطه که ادعای کمک کردن دارند
خانهشان را به تازگی با ۴۰میلیونتومان که بخش عمده آن قرض است، رهن کردهاند اما بعد از تولد چهارقلوها همواره این استرس را دارند که مبادا صاحبخانه از حضور هفتنفره در خانهای که برای ۳نفر رهن شده است ابراز نارضایتی کند. البته آقای مظفری درصورت تبدیل این ذهنیت به واقعیت حق را به صاحبخانه و حتی همسایههایشان میدهد چرا که گریههای همزمان ۴نوزاد آن هم در طول شبانهروز آسایش همه را سلب کرده است. او میگوید: «کجا را میتوانم پیدا کنم که به ۷نفر خانه اجاره بدهند. ماهی که گذشت سختترین شرایط اقتصادی در این چند سال عمرم را تجربه کردم البته خدا را شکر بارها به مو
رسید اما به خواست خدا پاره نشد. چندوقت پیش هم تصادف سنگینی داشتم و پژو آردیمان تبدیل به آهن پارهای اسقاطی شد».
اینطور که پدر خانواده مخارج چهارقلوها را تخمین زده است در هر ماه هر کدام از بچهها تنها برای تأمین شیر خشک و پوشک نزدیک به ۴۰۰هزار تومان هزینه دارند؛ «فکر هزینههای بچهها، دارو و درمان، بیکاری، نداشتن مسکن، نداشتن بیمه، هزینه خورد و خوراک، بدهکاریها و دست تنهابودنمان مدام جلوی چشمانم رژه میروند. چشمام بهدست خداست تا خلقش. اما این را شنیده بودم که دست خدا از آستین انسانها بیرون میآید. بدترین خاطرهای که در این ایام تجربه کردهام بدرفتاری نهادهای مربوطه است که ادعای کمک کردنشان میشود و دستگیری از گرفتاران و نیازمندان را تنها در حد شعار، وظیفه
خود میدادند. اگر من و امثال من روزی بهدلیل ترس از آینده مالی، مرتکب سقطجنین شویم قطعا مسئولان مربوطه در آن گناه شریک هستند.»
از آقای مظفری که با تمام وجود مشکلات را درک کرده است میپرسیم که آیا ممکن است یک یا ۲ فرزندتان را به کسانی بدهید که از نعمت فرزنددار شدن محروم هستند که در پاسخ میگوید: «چندبار به ما پیشنهاد دادهاند که بچهها را به کسانی بسپاریم که فرزندی ندارند. راستش را بخواهید وقتی عرصه بر ما تنگ میشود، فکر قبول این پیشنهاد به ذهن من و همسرم خطور میکند اما چنددقیقه بعد منصرف میشویم. اصلا نمیتوانم با خودم کنار بیایم و تصور کنم که کسی فرزند مرا ببرد و نام خود را جایگزین اسم من و مادرش در شناسنامه کند. حتی اگر بخواهد بهترین آینده را برای آنها رقم بزند».
اشکی از سر شوق…
این پدر جوان حین گفتوگو یکی از بچهها را در آغوش گرفته تا او را بخواباند. حرفهای پدر گویا برای این فرشته کوچک که در بغل گرفته حکم شنیدن قصهای شیرین را دارد چرا که هر چند دقیقه یکبار لبخندی زیبا روی لبان کوچکش نقش میبندد که لذت بردن از این وضعیت در چهره پدر کاملا نمایان است. از پدر چهارقلوها میخواهیم که اشارهای هم به خاطرات خوب این ایام داشته باشد؛ «همه من را در بیمارستان بهعنوان پدر چهارقلوها با انگشت نشان میدادند؛ هم خجالت میکشیدم و هم از شادی در پوست خود نمیگنجیدم. هیجان زیادی برایم داشت. شیرینترین خاطرهام که با جاری شدن اشک از چشمانم در
ذهنم ثبت شد لحظه دیدن سلامتی همسر و چهارقلوهای سرخ و سفیدم در بیمارستان بود. به لطف خدا بچههایم با وجود داشتن جثه و وزن کم حتی نیاز به قرار گرفتن در دستگاه پیدا نکردند. همانجا از شادی به نیت حضرتعباس(ع) گوسفندی نذر کردم و اذان را در گوش فرزندانم گفتم.»
مشکلاتی که با بزرگترشدن بچهها قد میکشند
در اتاق این چهارقلوها یک گهواره فلزی دستساز که تنها ظرفیت خواباندن ۲نوزاد را دارد، قرار گرفته است. یک چمدان پر از لباسهای نوزادی که مشخص نیست کدام لباس برای کدام فرزند است. تنها مالکیت شیشههای شیر و پستونک بچهها بهدلیل درج نام روی آنها، مشخص است. سکوت حاکم در خانه گواه خوابیدن بچههاست. بالاخره زهرا نظر فراهانی مادر ۳۲ساله این ۵فرزند است. اول از هرچیز خستگی چهره این مادر که نشان از کمخوابی و کلافگی دارد نظرمان را جلب میکند. با این حال بدون اشاره به حال خود از چهارقلوهایش که آرام خوابیدهاند، میگوید: «امیرحسین یک دقیقه از خواهرهایش بزرگتر و
بهشدت هم شیطان است. زینب، هم از نظر جثه از سهقل دیگر کوچکتر است و هم از همه مظلومتر. از همان ۴ماهگی به بعد که حرکت جنین در شکم آغاز میشود تا به امروز نتوانستهام خواب آرام و کاملی داشته باشم. حرکاتشان هم در دوره جنینی مانند الان با هم هماهنگ بود. تا ماههای آخر اطرافیان را از چهارقلو باردار بودنم مطلع نکردیم. هم نگران بودیم که بهدلیل وضعیت جسمیام که به تجویز دکتر استراحت مطلق داشتم، عمرشان به دنیا نباشد و هم اینکه نگران نگاه، تعبیر و واکنش دیگران از وضعیت بارداریام بودم. خودم در خانوادهای کمجمعیت متولد شدم و تنها یک برادر داشتم، به همین دلیل دوست
نداشتم دخترم هم مثل من تنهایی را تجربه کند. روزی که دوقلوهای دوستمان را دیدم و آرزوی بچهدار شدن کردم، هرگز فکر نمیکردم که خدا آرزویم را با دادن ۴فرزند برآورده کند». او در ادامه اشارهای به تجربیات متفاوت ۲بارداریاش میکند: «وقتی فرزند اولم را در سن ۲۴سالگی به دنیا آوردم با وجود کمتجربگی اصلا سختی بچهداری را احساس نکردم. هم وضع مالیمان به نسبت خوب بود و هم در کنار مادر و اقوامام در اراک زندگی میکردم اما امروز با وجود این چهارقلوها سختیهای مادرشدن برایم معنای ویژهای پیدا کرده است.
گاهی اوقات من هم پا به پای آنها گریه میکنم و نوازشهای مادرم مرا آرام میکند. اغلب برای بچههایم آیتالکرسی میخوانم. اینگونه، هم من آرام میشوم و هم آنها. دخترم نگین امسال باید به کلاس اول برود اما میگوید به مدرسه نمیروم تا به شما کمک کنم. خیلی وقت است که مثل یک کدبانوی خانهدار نتوانستهام ناهار و شام درست کنم. بعد از به دنیا آمدن چهارقلوها اغلب اوقات بدون خوردن شام، شب را صبح میکنیم. نعمت مادر شدن با وجود همه سختیهایش لذتبخش است. درست است که مشکلات با بزرگترشدن بچهها قد میکشند و بیشتر میشوند اما وقتی به آن روزها و شرایط فکر میکنم که وسوسه سقطجنین افکارم را
آلوده کرده بود از خودم بیزار میشوم. مشکلات بزرگ هستند اما خدایمان بزرگتر است.