حکایتی از فرهنگ عجیب اسراف در ایران

گروه اجتماعی- روایت خبرنگار افکارنیوز از اسراف در یک رستوران را در ذیل مطالعه می کنید:

دوهفته پیش سفری کوتاه به تبریز داشتم و یک شب برای صرف شام به رستورانی در تبریز رفتیم که اخیراً در فضای مجازی مشهور و به عنوان یکی از جاذبه‌های گردشگری مطرح شده است. یک ساعتی در رستوران بودیم و طی این زمان کوتاه، حدود ده تا پانزده گرده نان سنگک تازه که کباب را با دورچین روی آن سرو می کردند، مستقیم وارد سطل زباله شد. دیدن این حجم زیاد اسراف صحنه ناراحت کننده ای بود. بی تردید جامعه ما پر از انسانهای آبرومندی است که از تأمین نان روزانه خود عاجزند.

وقتی به مدیر سالن تذکر دادم، ایشان گفت خاصیت کباب این است که روی نان سرو شود! گرچه نفهمیدم رابطه‌ی خاصیت کباب! با چیدنش روی نان سنگک چیست!؟ اما یاد یک ماجرای تاریخی افتادم که شنیدنش خالی از لطف نیست.

در دوره‌ای که محمدعلی ‌شاه قاجار به ضدیت با مشروطه ‌خواهان پرداخت و مجلس را به توپ بست، مجاهدین مشروطه‌ خواه به رهبری ستارخان و باقرخان در برابر نیروهای دولتی به پا خاستند و مراکزی از شهر را به تصرف در آوردند. محمدعلی ‌شاه که از مقاومت مشروطه‌خواهان تبریز در هراس بود، سپاه مجهزی برای سرکوب آزادیخواهان تبریز فرستاد و عین‌الدوله را که مخالف مشروطه و حاکم تبریز بود به فرماندهی کل نیروهای اعزامی منصوب کرد. او به کمک خانهای هوادار استبداد، تبریز را محاصره کرد و راههای رسیدن مواد غذایی به شهر را بست. محاصره غذایی حدود چهار ماه طول کشید و تبریز دچار قحطی شد. مردم غیور تبریز به خوردن حیوانات و گیاهان روی آوردند اما تسلیم نشدند.

دیدن اسراف نان در این رستوران تبریزی این شعر ابوالقاسم لاهوتی را به ذهنم متبادر کرد:

اردوی ستم خسته و عاجز شد و برگشت؛

برگشت، نه با میل خود- از حمله ی احرار،

ره باز شد و گندم و آذوقه به خروار

هی وارد تبریز شد از هر در و دیوار.

از خوردن اسب و علف و برگ درختان،

فارغ شده آن ملت باعزم و اراده.

آزاده زنی بر سر یک قبر ستاده،

با دیده ای از اشک پر و دامنی از نان.

لختی سرپا دوخته بر قبر همی چشم،

بی جنبش و بی حرف، چو یک هیکل پولاد.

بنهاد پس، از دامن خود آن زن آزاد

نان را به سر قبر، چو شیری شده در خشم.

«در سنگر خود شد چو به خون جسم تو غلتان،

تا ظن نبری آن که وفادار نبودم،

فرزند، به جای تو! بسی سعی نمودم،

روح تو گواه است که بویی نبُد از نان.

می گفت: «تو از گرسنگی دیده ببستی،

من عهد نمودم که اگر نان به کف آرم

اوّل به سر قبر عزیز تو بیارم

برخیز که نان بَخشَمَت و جان بسپارم.

تشویش مکن! فتح نمودیم پسرجان،

اینک به تو هم مژده ی آزادی و هم نان

و آن شیر حلالت که بخوردیم ز پستان

مزد تو، که جان دادی و پیمان نشکستی.»