عاشورا در آینه اعداد و ارقام
قیام امام حسین(ع) به عنوان سند ماندگار حقانیت ائمه اطهار(ع) از روز امتناع ایشان از بیعت با یزید، تا روز عاشورا ۱۷۵ روز طول کشید که ۱۲ روز آن در مدینه، چهار ماه و ۱۰ روز در مکه، ۲۳ روز بین راه مکه تا کربلا و هشت روز از دوم تا دهم محرم در کربلا سپری شد.
ـ نامه هایی كه از كوفه به امام حسین(ع) در مكه رسید و او را دعوت به آمدن كرده بود، ۱۲ هزار نامه بود.
بیعت کنندگان با ' مسلم بن عقیل ' در کوفه ۱۸ هزار نفر یا ۲۵ هزار نفر و یا ۴۰ هزار نفر گفته شده است.
شهدای کربلا از اولاد ابی طالب که نامشان در زیارت ' ناحیه ' آمده است، ۱۷ نفر، شهدای کربلا از اولاد ابی طالب که نامشان در زیارت ناحیه نیامده ۱۳ نفر و سه نفر هم کودک از بنی هاشم شهید شدند، جمعا ۳۳ نفر.
نام های این افراد عبارتند از امام حسین، اولاد امام حسین سه نفر، اولاد علی(ع) ۹ نفر، اولاد عقیل ۱۲ نفر، اولاد جعفر چهار نفر، غیر از امام حسین(ع) و بنی هاشم، شهیدایی که نامشان در زیارت ناحیه مقدسه و برخی منابع دیگر آمده است ۸۲ نفرند. غیر از آنان، نام ۲۹ نفر دیگر در منابع متاخرتر آمده است.
جمع شهدای کوفه از یاران امام ۱۳۸ نفر. تعداد ۱۴ نفر از این تعداد غلام بوده اند.
شهدایی که سرهایشان بین قبایل تقسیم شد و از کربلا به کوفه بردند ۷۸ نفر بودند. تقسیم سرها به این صورت بود: ' قیس بن اشعث' رییس بنی کنده ۱۳ سر، شمر رییس هوازن ۱۲ سر، قبیله بنی تمیم ۱۷ سر، قبیله بنی اسد ۱۶ سر، قبیله مذحج ۶ سر، افراد متفرقه از قبایل دیگر ۱۳ سر.
سیدالشهداء(ع) هنگام شهادت ۵۷ سال داشت.
پس از شهادت امام حسین(ع) ۳۳ زخم نیزه و ۳۴ ضربه شمشیر، غیر از زخم های تیر بر بدن آن حضرت بود.
شرکت کنندگان در اسب تاختن بر بدن امام حسین(ع) ۱۰ نفر بودند.
تعداد سپاه کوفه ۳۳ هزار نفر بودند که به جنگ امام حسین(ع) آمدند. آنچه در نوبت اول آمد تعداد ۲۲ هزار نفر بودند به این صورت: عمر سعد با شش هزار، سنان با چهار هزار، عروة بن قیس با چهار هزار، شمر با چهار هزار، شبثبن ربعی با چهار هزار، آنچه بعدا اضافه شدند: یزید بن رکاب کلبی با دو هزار، حصین بن نمیر با چهار هزار، مازنی با سه هزار و نصر مازنی با دو هزار نفر.
سیدالشهدا(ع) روز عاشورا برای ۱۰ نفر مرثیه خواند و در شهادتشان سخنانی فرمود و آنان را دعا، یا دشمنان آنان را نفرین کرد.
اینان عبارتند از: علی اکبر، عباس، قاسم، عبدالله بن حسن، عبدالله طفل شیرخوار، مسلم بن عوسجه، حبیب بن مظاهر، حر بن یزید ریاحی، زهیر بن قین و جون و در شهادت دو نفر از آنان درود و رحمت فرستاد. مسلم ین عقیل و هانی بن عروه.
امام حسین(ع) بر بالین هفت نفر از شهدا پیاده رفت: مسلم بن عوسجه، حر، واصح رومی، جون، عباس، علی اکبر، قاسم.
سر سه شهید را روز عاشورا به جانب امام حسین(ع) انداختند: عبدالله بن عمیر کلبی، عمرو بن جناده، عاس بن ابی شبیب شاکری.
سه نفر را روز عاشورا قطعه قطعه کردند: علی اکبر، عباس، عبدالرحمن بن عمیر
مادر ۹ نفر از شهدای کربلا در روز عاشورا حضور داشتند و شاهد شهادت بودند: عبدالله بن حسین که مادرش رباب بود، عون بن عبدالله جعفر، مادرش زینب، قاسم بن حسن مادرش رمله، عبدالله بن حسن مادرش بنت شلیل جیلیه، عبدالله بن مسلم مادرش رقیه دختر علی(ع)، محمد بن ابی سعید بن عقیل، عمرو بن جناده، عبدالله بن وهب کلبی مادرش ام وهب، علی اکبر.
پنج کودک نابالغ در کربلا شهید شدند: عبدالله رضیع شیرخوار امام حسین(ع)، عبدالله بن حسن، محمد بن ابی سعید بن عقیل، قاسم بن الحسن، عمرو بن جناده انصاری.
پنج نفر از شهدای کربلا، از اصحاب رسول خدا بودند: انس بن حرثکاهلی، حبیب بن مظاهر، مسلم بن عوسجه، هانی بن عروه، عبدالله بن بقطر عمیری.
در رکاب سیدالشهداء(ع)، تعداد ۱۵ غلام شهید شدند. نصر و سعد(از غلامان حضرت علی)، منحج(غلام امام مجتبی)، اسلم و قارب(غلامان امام حسین)، حرثغلام حمزه، جون غلام ابوذر، رافع غلام مسلم ازدی، سعد غلام عمر صیداوی، سالم غلام بنی المدیته، سالم غلام عبدی، شوذب غلام شاکر، شیب غلام حرثجابری، واضح غلام حرثسلمانی، این ۱۴ نفر در کربلا شهید شدند. سلمان غلام امام حسین(ع)، که آن حضرت او را به بصره فرستاد و آنجا شهید شد.
دو نفر از یاران امام حسین(ع) روز عاشورا اسیر و شهید شدند: سوار بن منعم و موقع بن ثمامه صیداوی
چهار نفر از یاران امام در کربلا پس از شهادت آن حضرت به شهادت رسیدند: سعد بن حرثو برادرش ابوالخنوف، سوید بن ابی مطاع(که مجروح بود) و محمد بن ابی سعید بن عقیل.
هفت نفر در حضور پدرشان شهید شدند: علی اکبر، عبدالله بن حسین، عمرو بن جناده، عبدالله بن یزید، عبیدالله بن یزید، مجمع بن غائذ و عبن الرحمن بن مسعود.
پنج نفر از زنان از خیام حسینی به طرف دشمن بیرون آمده و حمله یا اعتراض کردند: کنیز مسلم بن عوسجه، ام وهب زن عبدالله کلبی، مادر عبدالله کلبی، زینب کبرا، مادر عمرو بن جناده.
زنی که در کربلا شهید شد مادر وهب(همسر عبدالله بن عمیر کلبی) بود.
زنانی که در کربلا بودند: زینب، ام کلثوم، فاطمه، صفیه، رقیه، ام هانی(این ۶ نفر از اولاد امیرالمومنین بودند) فاطمه و سکینه(دختران سیدالشهدا) رباب، عاتکه، مادر محسن بن حسن، دختر مسلم بن عقیل، فضه نوبیه کنیز خاص حسین، مادر وهب بن عبدالله.
آخرین شهید آل هاشم علی اصغر(ع) بود.
شهیدی که با سنگباران دشمن به شهادت رسید ' عابس بن شبیب ' بود.
شهیدی که به دست کوفیان اسیر شد و سپس به شهادت رسید، نافع بن هلال بود.
چند نفر در کربلا از جمع همرزمان سپاه خود گریختند حر بن یزید ریاحی، ضحاک بن عبدالله مشرقی و هرثمه بن ابی مسلم.
تعدادی از شهدای کربلا که پیش از شهادت، داغ مرگ برادر نیز دیدند:
امام حسین(ع) که پیش از شهادت، داغ شهادت برادرانش از جمله عباس بن علی(ع) را با دل و جان پذیرفت، حضرت عباس بن علی و برادرانش عبدالله، جعفر و عثمان، قاسم و عبدالله بن حسن، عون و محمد فرزندان عبدالله بن جعفر بن ابی طالب، عبدالله و محمد بن مسلم بن عقیل، سیف بن حارثسریع و مالک بن عبد بن سریع که پسر عمو و برادر مادری بودند.
- افرادی که جزء یاران مسلم بودند و به امام پیوستند، مسلم بن عوسجه، حبیب بن مظاهر، عابس بن ابی شبیب، جابر یا(جنادة) بن حارثسلمانی.
- دو شهید کربلا مظلوم خوانده شده اند: حضرت عباس بن علی و حضرت علی بن الحسین - علی اکبر(ع) -.
امام حسین(ع) به دو تن از اصحاب خود فرمود: ' جانم فدایتان! '
- حضرت قاسم بن الحسن؛ آن هنگام که به عمویش گفت: ' مرگ از عسل نزد من شیرین تر است ' حضرت امام حسین(ع) به او فرمود: ' عمو به فدایت! تو از آنان هستی که پس از گرفتار شدن به بلایی سخت، کشته خواهی شد. '
- دوم حضرت عباس بن علی(ع)، برادر بزرگوارش، عصر تاسوعا، آن هنگام که دشمن به خیمه های آل رسول، قصد هجوم کرد، امام به برادر خود فرمود: ' بنفسی انت یا اخی!… ' جانم به قربانت برادر جان! سوار شو و از آنان سبب حمله و هجومشان بر خیمه ها را سووال کن.
کسانی که بعد از امام حسین(ع) شهید شدند:
- سوید بن ابی مطاع که بیهوش شده بود، چون به هوش آمد و خبر شهادت امام(ع) و فریاد کودکان آن حضرت را شنید، مقاتله کرد تا شهید شد.
- سعد بن الحثر و برادر او و ابوالحتوف که در سپاه دشمن بودند، چون امام(ع) شهید شد و فریاد اطفال آن حضرت را شنیدند توبه کردند و روی به سپاه کوفه کردند و شمشیر زدند تا به شهادت رسیدند.
- محمد بن ابی سعید بن عقیل که چون امام حسین(ع) بر روی زمین افتاد و فریاد عیال و کودکان بلند شد او هراسان به در خیمه آمد، او را لقیط یا هانی به شهادت رساند.
مواردی که امام حسین(ع) دست به سمت آسمان بالا بردند:
- صبح عاشورا، امام(ع) قرآن را در مقابل خویش نهاده، دو دست به سوی آسمان بلند کرده و دعا خواندند.
- پس از شهادت گروهی از یاران
- هنگام شهادت عبدالله بن الحسن، دست ها را به طرف آسمان بلند کرد و دشمنان را نفرین کرد.
- هنگام عزیمت فرزند گرامی اش علی اکبر(ع) به میدان
- در واپسین لحظات حیات
- آن زمان که تیر سه شعبه زهرآلود به سینه مبارکش نشست.
امام، صورت به صورت سه شهید گذاشت:
اسلم بن عمرو غلام اهود، واضح غلام حرثسلمانی، فرزند گرامی اش حضرت علی اکبر(ع)
در چند مورد، امام حسین(ع) خون به آسمان پاشید:
- وقتی گلوی طفل شیرخوارش حضرت علی اصغر(ع) دریده شد امام، خون آن مظلوم را با کف دست گرفت و چون پر شد به آسمان افشاند و فرمود: ' بار خدایا! چنانچه اینک پیروزی ما مقدمه نیست، آن را توشه بهترین ما بساز! '
- در هنگام نبرد، سنگی به پیشانی امام اصابت نمود. امام، دامن خود را گرفت تا خون از پیشانی مبارکش پاک کند؛ که تیر سه شعبه و زهرآگینی آمد و در وسط سینه امام نشست. امام تیر را از قفا درآورد و دست بر زخم نهاد و چون دست از خون پر شد، آن خون را به آسمان افشاند و قطره ای از آن برنگشت.
- در نزدیكی فرات، 'حصین بن نمیر' تیری بر دهان امام زد. امام با دست خود، خون را گرفته به آسمان افشاند.