آبراه‌ها در جهان همواره به عنوان مسیرهای ترانزیت کالا از اهمیت بی شماری برخوردار هستند، چراکه معمولا راهی مناسب و به صرفه برای حمل و نقل دریایی به شمار می‌روند.

چهارم فروردین به دلیل منحرف شدن یک کشتی باربری بزرگ از مسیر خود در کانال سوئز ، مسیر تردد دریایی در این آبراه بسته شد. این رویداد در تاریخ ۱۵۰ ساله کانال سوئز بی‌سابقه است.


چگونگی مسدود شدن کانال سوئز توسط کشتی ژاپنی

سوئز، آبراهی در مصر به طول ۱۹۲ کیلومتر است که دریای مدیترانه را به دریای سرخ وصل می‌کند. احداث این کانال مصنوعی پس از یک‌ دهه و در سال ۱۸۶۹ پایان یافت.

سوئز در غرب صحرای سینا و شمال شرق کشور مصر واقع شده‌ است و به عنوان میان ‌بُری برای کشتی ‌ها و قایق‌هایی که از بندرهای قارهٔ اروپا و آمریکا به سمت بندرهای جنوب شرق آسیا، شرق آفریقا و قارهٔ اقیانوسیه در رفت‌ و آمد هستند، ساخته شده‌ است تا ناچار به دور زدن قارهٔ آفریقا یا انتقال زمینی بارها نباشند.

کانال سوئز سریع‌ترین مسیر کشتی‌رانی بین اروپا و آسیا‌ست. حدود 12 درصد کل تجارت دریایی دنیا از این کانال انجام می‌شود. این کانال یکی از منابع اصلی درآمد ارزی کشور مصر نیز محسوب می‌شود.

کشتی غول پیکر «اِور گرین» (EverGreen)  با وزنی حدود ۲۲۰ هزار تُن و طول ۴۰۰ متر، روز سه شنبه، 4 فروردین ماه، هنگام عبور از کانال سوئز در مسیر حرکت از چین به روتردام هلند، از مسیر خود منحرف شد و به دیواره شرقی کانال گیر کرد و اکنون این کانال از دو طرف مسدود شده است.


موقعیت کشتی ژاپنی در کانال سوئز

مالک این کشتی شرکت ترابری «اِور گرین» ژاپن است.

مقامات مسئول مصری تاکنون چند بار تلاش کرده‌اند کشتی را آزاد کنند، اما یدک‌کش‌هایی که برای این کار استفاده کرده‌اند، بسیار نامناسب و کوچک بوده است.

گفته می‌شود برخی کشتی‌ها از مسیر قدیمی در حال تردد هستند و برخی کشتی‌ها نیز مسیر خود را به سوی «دماغه امید نیک» تغییر داده و کشتی‌های بسیاری نیز در پشت ورودی این کانال در ترافیک مانده‌اند‌ و در انتظار باز شدن آن هستند.

این کانال تا این لحظه (7 فروردین ماه) مسدود است، اما دویچه وله در روز شنبه به نقل از صاحب کشتی «اِور گرین» مدعی شد، کانال سوئز تا ساعاتی دیگر بازگشایی می‌شود و این کشتی روی آب شناور خواهد شد.

این درحالی است که روز گذشته خبرگزاری‌های معتبر دنیا اعلام کردند، بازگشایی کانال سوئز هفته‌ها طول خواهد کشید.

بلومبرگ نیز گزارش داد که حداقل 200 کشتی در دریای سرخ و مدیترانه معطل مانده اند و در انتظار آزادسازی این کشتی غول پیکر ژاپنی هستند.

* دو برابر شدن نرخ کشتی تا افزایش قیمت نفت و حتی فلزات اساسی

از نخستین تاثیرات مسدود شدن این آبراه، افزایش تا دو برابری نرخ کشتی‌های تجاری عنوان شده که نرخ کرایه کشتی‌های کوچک افزایش بیشتری داشته است.

بر اساس آمارهای کشتی رانی ریفینیتیو، بیش از 30 تانکر نفتی در دو طرف این کانال از روز سه شنبه منتظر مانده‌ اند تا مسیر باز شود. حداقل 4 تانکر نفتی لانگریج2 که از سمت آتلانتیک به سمت کانال سوئز آمده‌ اند در حال سبک سنگین کردن یک مسیر دیگر برای رسیدن به مقصد هستند. هر تانکر نفتی لانگریج 2 حدود 75 هزار تن نفت جابجا می‌کند.

عکس‌های ماهواره‌ای نشان می‌دهد که ترافیک سنگینی از کشتی‌های تجاری پشت ورودی این کانال ایجاد شده است. پیش بینی شده است که افزایش تقاضاها برای نفت خام آتلانتیک در اروپا باعث استفاه بیشتر از کشتی‌های کوچک بیشتر و متعاقبا افزایش بیشتر نرخ این نوع کشتی‌ها شود.

بر اساس پیش بینی برخی از خریداران اروپایی، تاخیر در رسیدن محموله‌های «ال ان جی» باعث خواهد شد که نوع معاملات نیز تغییر یابد و معاملات به صورت اسپات مارکت (بازار لحظه‌ای) انجام شود.

* عبور بیش از 3 میلیون بشکه نفت و فرآورده های نفتی در روز از کانال سوئز

بر اساس آمارهای ردیابی شرکت کپلر، از 39.2 میلیون بشکه نفت خامی که روزانه به صورت دریایی حمل می‌شود، 1.74 میلیون بشکه در روز از کانال سوئز عبور می کن؛. علاوه بر این، 1.54 میلیون بشکه نفت فرآوری شده از جمله بنزین از این کانال می‌گذرد.

* افزایش 4 درصدی قیمت نفت در یک روز

مسدود شدن کانال سوئز که مانع از تردد نفتکش ها شد، قیمت نفت را تنها در یک روز 2.62 دلار افزایش داد و هر بشکه نفت برنت به 64.57 دلار رسید.

همزمانی کاهش عرضه نفت در بازارهای جهانی و از طرفی صف نفتکش ها در پشت ورودی کانال سوئز و اعلام منابع معتبر در مورد احتمال طولانی شدن بازگشایی این کانال سبب شد، قیمت نفت تنها در یک روز بیش از 4 درصد افزایش یافت.

همچنین رویترز طی گزارشی نوشته است،‌ هر یک هفته تاخیر در رسیدن محموله‌ها تا 5 تا 10 میلیارد دلار به تجارت جهانی آسیب می‌زند.

* افزایش 52 دلاری قیمت آلومینیوم

قیمت انواع فلزات اساسی در بازارهای جهانی طی یک ماه گذشته با توجه به اعمال محدودیت های قرنطینگی و شیوع موج جدید کرونا در کشورهای اروپایی، بیشتر میل به کاهش داشت اما در یکی، دو روز گذشته تحت تاثیر مسدود شدن کانال سوئز، این روند افزایشی شد.

همیشه کمبود عرضه، سبب افزایش قیمت می شود، 12 درصد تجارت آسیا و اروپا در انتظار بازگشایی کانال سوئز است از این رو قیمت فلزات اساسی به عنوان مواد اولیه در کشورهای اروپایی تشنه مواد اولیه بالا رفته است.

قیمت فلز آلومینیوم در آخرین روز کاری هفته 52 دلار در هر تن افزایش یافت و به بیشترین قیمت در یک ماه گذشته جهش پیدا کرد.

قیمت فلز مس تنها در روز جمعه 48 دلار در هر تن افزایش را ثبت کرد. فلز روی نیز افزایش 29 دلار را در آخرین روز کاری بازارهای جهانی ثبت کرد.