تبلیغات
کد خبر: ۲۲۴۲۶۵

افکار نیوز بررسی کرد:

کاندیداها برای درآمد نفتی چه خوابی دیده اند؟

در کمتر از ۴هفته مانده به انتخابات اکثریت کاندیداها برنامه ای برای درآمدهای نفتی کشور آن هم در شرایط کنونی تحریم ارائه نکرده اند

کاندیداها برای درآمد نفتی چه خوابی دیده اند؟
گروه اقتصادی:

این دوره صنعت نفت با دوره های پیش دارای تفاوت بارزی است و آن دست به گریبان بودن با تحریم های علیه صنعت نفت ایران است. همین ویژگی خاص این دوره صنعت نفت باعثشده است کاندیداهای انتخابات ریاست جمهوری برای راه یافتن به پاستور، صنعت نفت را نیز به جمع شعارهای انتخاباتی خود بیفزایند.

به گزارشافکارنیوز، بر اساس اساسنامه شرکت ملی نفت که متعلق به قبل از انقلاب و پیش از تأسیس وزارت نفت است، مالکیت مخازن نفت و درآمد ناشی از فروش آن در اختیار این شرکت است. با تأسیس وزارت نفت توسط شورای انقلاب، مالکیت نفت کشور در اختیار این وزارتخانه قرار گرفت. همچنین در سال ۱۳۶۶ قرار بر این شد تا واحدهای مرتبط با صنعت نفت، در زیر مجموعه این وزارتخانه قرار گیرند و اساسنامه این شرکت‌ها توسط دولت اصلاح به تصویب مجلس برسد.

با وجود تاکید تمامی دولت‌ها بر انجام این قانون، اما فرآیند اصلاح اساسنامه پس از ۲۴ سال هنوز به سرانجام نرسیده و به عبارتی وزارت نفت به صورت واقعی تشکیل نشده است. بر اساس دیدگاه برخی از کارشناسان تمایل نداشتن دولت‌ها به دگرگونی در رابطه سنتی شرکت نفت با دولت، با باز بودن دست شرکت نفت و در رأس آن دولت در برداشت از وجوه حاصل از صادرات نفت گره خورده است.

نفت نباید خرج هزینه های جاری شود
ابوترابی‌فرد خارج از هرگونه برنامه تدوین شده خاصی گفته است: " نظام برنامه‌ریزی کشور به ویژه در حوزه قانون‌گذاری و تنظیم و تصویب بودجه سالانه نیازمند اصلاح است و یکی از اصلی‌ترین این اصلاحات باید در نحوه صرف درآمدهای نفتی باشد. ما نباید منابع طبیعی به ویژه نفت خود را بفروشیم و خرج هزینه‌های جاری کشور کنیم. "

وی که معتقد است باید درآمدهای نفتی را از دیگر درآمدهای کشور جدا شود، تاکید می کند: " درآمد حاصل از فروش نفت باید صرف امور زیربنایی و تولید شده و به جایی برسیم که نفت استخراج‌ شده را فرآوری کرده و ارزش افزوده آن را ارتقا دهیم، چراکه با شیوه کنونی در حقیقت ما سرمایه خود را خرج می‌کنیم. "

پروژه ای برای کاهش وابستگی به نفت
منوچهر متکی نیز طی نامه ای به کارشناسان در معرفی برنامه اقتصادی خود نیز یکی از معضلات دیگر ساختاری در اقتصاد کشور را، " وابستگی بودجه به نفت " عنوان کرده است و می گوید: " در حالی که برنامه ریزی ها در دولت های پس از انقلاب شکوهمند اسلامی مبتنی بر تعریف بودجه کشور بر منابع پایدار اقتصادی بوده است لکن دولت ها هریک برحسب شرایط اضطراری، گزینه ای در دسترس تر از پول نفت برای اداره کشور نیافتند و به سرعت به دایره امن عادت اداره کشور بر اساس عواید نفت بازگشته اند. "

متکی که به نظر می رسد نسبت به سایرین برنامه جامع تری دارد در این نامه گفته است: " طی پروژه ای مستقل طی ۴ سال باید سهمی مشخص از کاهش درصد وابستگی بودجه کشور به نفت تعریف شود و از سوی دیگر مسیر های جایگزین و آلترناتیو در این راستا مشخص گردد تا این سیاست فشار مضاعفی بر فضای عمومی جامعه وارد نسازد. براین اساس هرچند با سرعت و شیبی اندک اما خروج از وابستگی بودجه ملی به نفت می باید طراحی و اجرا شود. "

لنکرانی: باید درآمدهای جدید بیابیم
لنکرانی نیز با بیان اینکه بسنده کردن به این برنامه ریزی ها و فرمول ها کفایت نمی کند، می گوید: " توجه به ریشه مشکلات اقتصادی از جمله رفع وابستگی اقتصادی به نفت باید مهمترین اقدام دولت برای حل مشکلات باشد چرا که راهکارهای کوتاه مدت تاثیرگذار نخواهد بود. "

باقری لنکرانی راه حل قطع این وابستگی را " کاهش هزینه های دولتی و دریافت منابع جدید درآمدی " عنوان می کند. به عقیده او: " هم اکنون دولت بزرگترین مصرف کننده بودجه های نفتی است. دولت هزینه هایی دارد که این وابستگی را بیشتر می کند به ویژه در شرکت های دولتی البته در کنار اینها یافتن راه های منابع درآمدی جدید الزامی است. "

سیاست های کلی پورمحمدی
پورمحمدی در کتابچه برنامه‌های ریاست جمهوری برای نفت راه حل هایی نظیر ": طراحی الگوهای جدید قراردادی و جذب سرمایه مردمی برای توسعه میادین نفت و گاز، تسهیل مشارکت اقتصادی سرمایه گذاران فعال مانند بانک‌ها و شرکت‌های سرمایه‌گذاری استان‌ها در صنعت نفت و توسعه صنایع پایین دستی برای جلوگیری از خام فروشی را عنوان کرده است.

برنامه های پنج ساله راه حل کاهش وابستگی
علی اکبر ولایتی نیز در سومین همایش انجمن مهندسین پلیمر و پتروشیمی با اشاره به اینکه باید از سرمایه خدادادی نفت و گاز به گونه‌ای استفاده کنیم که اگر روزی این سرمایه تمام شد پایه و زیرساختی داشته باشیم و کشور را در منطقه بر اساس سیاست‌های کلی ۱۴۰۴ به یک جایگاه والایی برسانیم.

به عقیده وی، با اجرای برنامه‌های ۵ ساله باید در جهت قطع تدریجی درآمد کشور از بودجه نفت گام برداریم زیرا نفت و گاز را به صورت خام فروختن و درآمد آن را صرف هزینه جاری کشور کردن بدترین کاری است که ممکن است رخ دهد.

وی افزود: چندین سال قبل طرحی را مطرح کردیم برای گاز در منطقه به این ترتیب که دور تا دور ایران خطوط گاز را لوپ کنیم به این ترتیب که هر کس که گاز دارد از او خریداری کرده و هر کس گاز نیاز داشت به او بدهیم و این خطوط می تواند یک موقعیت ترانزیتی مناسبی ایجاد کند بدون اینکه هزینه زیادی صرف کند.

ولایتی ادامه داد: در زمان ملی شدن صنعت نفت ایران از سوی ابرقدرت‌ها تحریم نفتی شد که در آن موقع با چاپ اوراق قرضه ملی توانستند تا حدود زیادی بر مشکلات اقتصادی فائق آیند و اما امروز نیز اقتصاد بدون نفت را می‌توان کلید زد به طوری که هیچ مشکل اقتصادی گریبانگیر کشور نشود.

نفت، نعمت یا نقمت؟
حسن روحانی، رئیس مرکز تحقیقات استراتژیک مجمع در نماز جمعه شهرستان هویزه با اشاره به منابع عظیم و گوناگون استان خوزستان و با طرح این پرسش که نفت برای کشور نعمت است یا نقمت؟، نفت را نعمت بزرگی دانست که دشمنان ایران در طول تاریخ با چشم طمع به آن نگاه کرده‌اند.

وی با بیان اینکه تلاش بسیار زیادی شده است تا نفت ملی شود، تشریح کرد: اگر به درستی از نفت استفاده نشود و برای بهره برداری از آن برنامه ریزی نکنیم این نعمت تبدیل به نقمت می‌شود. اگر نفت را استخراج و تبدیل به انواع فرآورده کنیم و بفروشیم ارزش آن چند برابر خواهد بود اما اگر به صورت خام صادر شود حتی گاهی یک دهم قیمت آن نیزدر اختیار ما قرار نمی‌گیرد.

روحانی ضمن اشتباه دانستن نوع نگاهی که پول حاصل از فروش نفت را درآمدی برای خرج کشور می‌داند به گرانی‌های سال‌های اخیر اشاره کرد و افزود: " این گرانی‌ها ده‌ها عامل دارد که یکی از عواملش نحوه استفاده ازنفت است. نفت را می‌فروشیم و دلار حاصل از آن را به بانک مرکزی می‌دهیم و بانک نیز اسکناس چاپ می‌کند و در اختیار مردم قرار می‌دهد. این همان مساله ای است که در اصطلاح اقتصادی به آن بیماری هلندی می‌گویند؛ یعنی نفت در اقتصاد کشور ما عمل نمی‌کند بلکه نفت از کشور خارج شده و در اقتصاد کشور دیگر عمل می‌کند. "

عضو مجلس خبرگان رهبری در ادامه سخنان خود گفت که نفت می‌تواند عامل ارزانی هم باشد و در خصوص چگونگی آن نیز توضیح داد: " اگر نفت را صادر کنیم و درآمد آن را به سرمایه گذاری‌های مولدی از جمله؛ توسعه کشاورزی و منابع آب و همچنین اصلاح خاک تبدیل و صنایع مادر و غیرمادر ایجاد کنیم، تولید بالا می‌رود و در کنار آن اشتغال نیز درست می‌شود. پس نفتی که استخراج می‌کنیم تنها برای نسل ما نیست بلکه برای نسل آینده هم هست و نه تنها درآمد نیست بلکه ثروت ملی ای هست که باید به سرمایه تبدیل بشود. "

عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام با اشاره به تاکیدات مقام معظم رهبری درخصوص اینکه از نفت به عنوان ثروت ملی استفاده بشود به مصوبات مجمع تشخیص مصلحت نظام در این زمینه اشاره کرد و افزود:
مجمع تصویب کرده است که به تدریج اتکا به نفت برای هزینه‌های جاری باید حذف شود که متاسفانه به خوبی به این مصوبه عمل نشده است. نماینده مقام معظم رهبری در شورای امنیت ملی در ادامه سخنان خود به نسل جوان تحصیل کرده کشور و معضل بیکاری اشاره کرد و با طرح سوالی مبنی بر اینکه اگر درست برای نسل جوان برنامه‌ریزی نشود چه اتفاقی در جامعه می‌افتد؟، پاسخ داد: بیکاری تنها مشکل اقتصادی نیست بلکه باعثمشکلات روانی و فساد اخلاقی نیز می‌شود.

شریعتمداری بدنبال راه حل دیپلماسی برای نفت اقتصادی
اما محمد شریعتمداری در این راه باز راه حل دیپلماسی را بر راه حل اقتصادی مقدم می داند و معتقد است: " از قدیم گفته‌اند چون دخلت نیست خرج آهسته‌تر کن. شما ابزاری که من می‌توانم از آن استفاده کنم را حذف کردید اگر من به این بخش محدود شوم که تحریم باعثشود صادرات نفت کشور از ۲٫۳ میلیون بشکه در روز به ۸۰۰ هزار بشکه در روز تبدیل شود و هیچ اقدام سیاسی در جهت حل این مشکل نتوانم انجام دهم تمام اهتمام خودم را در جهت بازاریابی‌های جدید به کار می‌بندم و در چارچوب محدودیتی که محدودیت قطعی و یقینی ما خواهد بود برای اقتصاد و هزینه‌های دولت برنامه‌ریزی می‌کنم که البته این امر بدون تردید روند توسعه کشور را کند می‌کند. "

وی می گوید: " اما این سرنوشت محتوم ما نیست. ما حتماً باید از راه حل دیپلماسی بهره‌مند باشیم و به گونه‌ای با دنیا تعامل کنیم که در چارچوب اصول ۳ گانه عزت، حکمت و مصحلت قدم‌هایی به جلو برداریم تا پیشرفت کشور متوقف نشود و ضمناً اصول کشور هم زیرپا نرود. این دو با هم قابل اعمال هستند و اینگونه نیست که حتماً باید از بین این دو یکی را انتخاب کنیم. "

او راه حل اقتصادی را مرحله دوم می داند و می افزاید: " اما اگر احیاناً اینگونه شد و به هیچ وجه هیچ‌ راه‌حلی برای برخورد با موانع تحریم نداشتیم و محدودیت فروش نفت به گونه‌‌ای شد که الزاماً ۸۰۰ هزار بشکه در روز نفت می‌فروختیم الزاماً باید هزینه‌های کشور را تا همین حد کاهش دهیم و بودجه انقباض راه‌حل خواهد بود. "

کشاورزی به جای نفت
محسن رضایی نیز در همایش «اقتصاد مقاومتی» در سمنان با بیان این‌که ما میلیاردها ثروت را خام، خام، صادر می‌کنیم افزود: مقام معظم رهبری ۲۰ سال پیش فرمودند کاش روزی شیرهای نفت را ببندیم و منظورشان این بود که اقتصاد ما از یک اقتصاد تک محصولی متکی به نفت فاصله بگیرد.

وی افزود: باید از خام فروشی نفت، معادن و& دست برداریم ،باید ساخت کارخانه های فراوری محصولات کشاورزی را رونق دهیم و از تولیدات کشاورزی خود استفاده بهتری کنیم.

تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
ارسال نظرات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات