رییس سازمان ملی بهرهوری در گفتوگو با «افکارنیوز»
فاز سوم هدفمندی یارانهها به ارتقای بهرهوری کمک میکند؟
رویا طباطبایی گفت: اقتصاددانان و گروهی که همه جوانب را میسنجند و آینده را به درستی پیشبینی میکنند، از ابتدا میگفتند که اجرای قانون هدفمندی یارانهها راه به جایی نمیبرد.
گروه اقتصادی- رویا طباطبایی در گفتوگو باافکارنیوزدر پاسخ به این پرسش که فاز اول و دوم هدفمندی یارانهها به بهرهوری کمک آنچنانی نکرد. به دلیل اینکه در حال حاضر بحثفاز سوم هدفمندی یارانهها مطرح است، فکر میکنید این موضوع به ارتقای بهرهوری کمک میکند؟ اظهار داشت: در هنگام اجرای قانون، هدف اصلی هدفمند کردن یارانهها در قانون مشخص نبود.
وی توضیح داد: هدف اصلی هدفمندی یارانهها میتوانست افزایش رفاه آحاد مردم، ارتقای بهرهوری و توسعه کشور باشد، اما به دلیل اینکه هدف اصلی مشخص نبود، نمیتوانست آن مواد به صورت سیستماتیک با یکدیگر ارتباط داشته باشند.
رییس سازمان ملی بهرهوری تصریح کرد: اگر ما فرض کنیم افزایش رفاه آحاد جامعه هدف هدفمندی یارانهها بوده است، ما باید ببینیم افزایش رفاه میسر شده است یا خیر و یا اینکه افزایش رفاه از چه طریقی انجام میشود.
طباطبایی با بیان اینکه افزایش رفاه ممکن است از این طریق حاصل شود که یک پولی بین مردم توزیع شود، افزود: اگر تورم کنترل میشد و پول به اقشار کمدرآمد داده میشد، توزیع عادلانه درآمد اتفاق میافتاد.
وی عنوان کرد: در اوایل اجرای قانون این اتفاق افتاد، اما به مرور به دلیل تورم بالا، قدرت خرید پول کم شد و یارانهای را که نصیب خانوارها میشد، به قیمت ثابت کاهش یافت.
رییس سازمان ملی بهرهوری ادامه داد: در مقابل اگر مدنظر این بوده که شدت مصرف انرژی پایین آید، باید امکان استفاده از تکنولوژیهای مناسبتر فراهم میشد. برای مثال، در کارخانهها به دلیل اینکه قیمت انرژی بالا رفته است، از تکنولوژیهای با شدت انرژی کمتر استفاده میکردند، چون همزمان با تحریم شد. یعنی خیلی تکنولوژیها هم اصلاح نشد.
طباطبایی متذکر شد: اگر هدف از اجرای قانون این بود که تکنولوژیها اصلاح شود، کیفیت کالاها بالا رود، رقابتپذیری و امکان صادرات بیشتر اتفاق بیفتد، تولید ناخالص داخلی افزایش پیدا کند و رفاه بیشتری ایجاد شود، باز هم به دلیل تحریمها و اثرات تورمی شدید این اتفاق نیفتاد.
وی اظهار داشت: پس هدفمندی یارانهها نتوانست فرآیندها را در کارخانهها اصلاح کند و تکنولوژیهای بهتر و کم مصرفتر اتفاق بیفتد.
رییس سازمان ملی بهرهوری گفت: در رابطه با وسایل حملونقل هم مصرف سوخت افزایش پیدا کرد، چون مردم جایگزین نداشتند و نه میتوانستند به سمت خودروهای کم مصرف ارزانقیمت بروند و نه وسایل عمومی مناسب داشتیم.
طباطبایی افزود: این در حالی است که قرار بود درآمدی که از محل افزایش قیمت حاملهای انرژی کسب میشود، صرف بهداشت شود. البته در حال حاضر اقداماتی در حوزه سلامت صورت گرفته، اما در شروع کار این اتفاق نیفتاد. اهتمام دولت یازدهم بود که یک کارهایی توسط وزیر بهداشت صورت گیرد.
وی عنوان کرد: پس اگر هم آرزوها و آمالی در ابتدا بوده، هیچکدام از آن آرزوها و آمال تحقق پیدا نکرده است. در عین حال، برنامهها همزمان با تحریمها شد.
رییس سازمان ملی بهرهوری با بیان اینکه قرار نبود اصلا هزینههای اجرای قانون بیش از درآمدها باشد، تصریح کرد: این موضوع باعثشد که کسری بودجههای مداوم اتفاق بیفتد و نحوه تامین کسریهای ناشی از هدفمندی یارانهها تورمزا بود.
طباطبایی عنوان کرد: به این ترتیب، ما حتی از نقطه صفر هم عقبتر رفتیم. برای همین قبل از اینکه یک سیاستی را بخواهیم اجرا کنیم، دقیقا باید هدف معلوم باشد و شرایط محیط داخلی و بیرونی و نیز آیندهنگری مشخص باشد.
وی متذکر شد: آثار اجرای یک سیاست نیز قبل از اجرا باید در قالب سناریوهای مختلف تنظیم شود تا ببینیم با چه مسایلی مواجه خواهیم شد. اما این بررسیها در زمان اجرا انجام نشد و اقتصاددانان خیلی دقیق و گروهی که همه جوانب را میسنجند و آینده را به درستی پیشبینی میکردند، از ابتدا میگفتند که اجرای قانون هدفمندی یارانهها راه به جایی نمیبرد.