یک قدم تا دلار ۳ هزار و ۵۰۰تومانی مانده است
تحلیل ها نشان میدهد ادامه وضعیت فعلی برای قیمت گذاری دلار برای تولید کشور مخاطراتی ایجاد کردهاست. فعالان اقتصادی براین باورند که فضای حاکم برقیمت گذاری دلار موجب ایجاد رانت گسترده در بازار شدهاست. از سوی دیگر با تغییر سیاستگذاریهای جدید برای کاهش قیمت دلار، تولیدکنندگانی که اقدام به تولید کالا با دلار با قیمت بالا کردهاند دچار زیان میشوند. برهمین اساس فعالان بازار پیش بینی میکنند طی روزهای آینده دولت ناگزیر به هدایت بهای دلار به مسیرکانال ۳ هزار و ۵۰۰ تومانی شود.
به گزارشافکارخبر، درحالی که پس از توافق هسته ای، مردم به انتظار کاهش نرخ دلار نشسته بودند ولی روند حرکتی قیمت ارز به سمت بالا همچنان ادامه دارد. از سوی دیگر گزارش های که روزنامه های اقتصادی منتشر کرده اند خبر از بروز پدیدههای تازهای در بازار دلار به نام «عمو بانکی» ها در بازار ارز میدهد. این گروه افرادی را تشکل میدهند که طی روز چندین بار اقدام به معامله دلار با قیمتهای مختلف میکنند.
«عمو بانکی» ها همان دلالان بازار ارز به شمار میآیند. فعالیتهای این گروه موجب شده تا نوسان قیمت دلار در بازار روند نامنظمی پیدا کند. حتی برخی فعالان بازار نقل میکنند، ادامه حضور این واسطهگران در بازار، قیمتها را به سمت دلار ۳ هزار و ۵۰۰ تومانی هدایت میکند.
پیش از این هم اعلام شدهبود که دولت قیمت ۳ هزار و ۵۰۰ تومانی را برای نرخ گذاری دلار منطقیترین حالت میداند. طی روزهای گذشته هم روند قیمت گذاری دلار بین عدد ۳ هزار و ۳۹۰ تومان تا نرخ ۳ هزار و ۴۶۰ تومان در نوسان بودهاست.
به نوشته سایت خبری اتاق تهران فعالان بازار ارز افزایش تقاضا را به عنوان اصلیترین دلیل رشد قیمتها عنوان کردهاند. بر این اساس فعلا خبری از دلارهای بلوکه شده و نقل و انتقال ارز از طریق بانکها نیست. همچنین کاهش قیمت نفت موجب محدودتر شدن درآمدهای ارزی کشور شده است تا عرضه ارز با کاهش مواجه شده باشد. در طرف مقابل اما مصرفکنندگان ارز در انتظار لغو تحریم ها و افزایش فعالیتهای اقتصادی قرار دارند. پایان دوران انتظار و جمع بندی مذاکرات هسته ای نیز کاهش قیمت ارز را به دنبال نداشت تا افرادی که در انتظار تغییر شرایط برای خرید ارز بودند، راهی بازار شوند و به تقویت
تقاضا دامن بزنند. طبق گفته فعالان بازار، در دوران انتقال از تحریم به پساتحریم، کاهش عرضه ارز و افزایش تقاضای آن عاملی تاثیرگذار بر نوسانات بازار ارز بوده است. با این وجود رئیس کل بانک مرکزی در گفتگو با پایگاه اطلاع رسانی دولت اعلام کرده است که بازار ارز کشش افزایش قیمت را ندارد.
افزایش قیمت ارز در روزهای اخیر و کاهش آن در ساعات پایانی معاملات شائبه دخالت بانک مرکزی در بازار و برای کنترل قیمت را تقویت کرده است. ولی الله سیف در این زمینه گفته است: «نقش بانک مرکزی جلوگیری از بروز شوک های ناگهانی نشات گرفته از هیجان های کوتاه مدت است. در واقع بانک مرکزی با اقدامات خود سعی می کند تاثیر هیجان های خاص و ناپایدار بر رفتار نرخ ارز در بازار را خنثی کند تا بتواند دامنه نوسانات نرخ ارز را به حداقل برساند. این خلاصه رویکردی است که در قبال بازار ارز طی دوسال گذشته دنبال شده است.»
بااین حال اظهارنظرهای وزیرامور اقتصادی و دارایی در مورد قیمت دلار موجب شده تا فضای بازار تا حدودی با بحران مواجه شود. علی طیبنیا به تازگی اعلام کرده که قیمت ۳ هزار و ۵۰۰ تومانی برای دلار نگران کننده نیست. با این حال نوبخت سخنگوی دولت خبر داد که افزایش قیمت دلار در دستور کار دولت قرار ندارد. طبق گفته رئیس سازمان مدیریت و برنامه ریزی کشور هدف دولت تک نرخی کردن ارز در نرخی میان نرخ بازار آزاد و نرخ رسمی است. نوبخت پیش بینی کرده است که طی هفته های آینده بازار با آرامش مواجه شود.
به گفته او در حال حاضر افزایش سفرها و همچنین خرید ارز توسط زائران خانه خدا تاثیر مستقیم بر افزایش تقاضا برای ارز در بازار شده است که پس از عبور از این دوره پرتقاضا بازهم اوضاع عادی خواهد شدبا این وجود برخی نهادهای کارشناسی مانند اتاق های بازرگانی، به صراحت خواهان ارائه ارز تک نرخی در بازار شدهاند. به گفته این گروه ادامه ارز دو نرخی منجر به تداوم فضای توزیع رانت در اقتصاد ایران میشود. با این حال گمانه زنیها نشان میدهد دولت طی ماههای آینده به دلیل کمبود ارز، پایان دادن به سیاستهای ارز دو نرخی و تلاش برای ثابت بخشی به بازار ارز به سمت فروش دلار با یک نرخ
میرود. مسعود خوانساری رئیس اتاق تهران هم به تازگی از دولت درخواست کرده با شجاعت اقدام به واقعیسازی نرخ ارز کند. در صورتی که چنین سیاستی از سوی بانک مرکزی پیش گرفتهشود، بهای دلار به نرخی نزدیک به ۳ هزار ۵۰۰ تومان نزدیک میشود.
تحلیلگران بازار اعتقاد دارند، طی روزهای آینده بازهم احتمال رشد بیشتر قیمت دلار وجود دارد. با این حال برخی فعالان بازار هم نقل میکنند دلیل اصلی افزایش بهای دلار طی روزهای گذشته، تقاضا برای سفرهای پایانی فصل تابستان بودهاست. برآوردها نشان میدهد سفرهای خارجی پایان فصل تابستان میتواند در بازار ارز ایران اثر قابل توجهی داشته باشد. به تازگی خبرگزاری سی ان ان هم طی پژوهشی خواستههای مخاطبان ایرانی برای آینده کشور را بررسی کردهاست. برمبنای این تحلیل مردم ایران علاقه قابل توجهی به سفرهای خارجی دارند. در این نظرسنجی آنلاین یک هزار ایرانی شرکت کردهاند.
نتایج این مقایسه نشان می دهد اشتیاق ایرانیها به ثروت و زندگی لذت بخش از همتایان آمریکاییشان بیشتر است. اما در صدر فهرست خواسته های ایران چه چیزی قرار دارد؟ تعطیلات در خارج از کشور. تقریبا تمام ایرانی هایی که در این نظرسنجی شرکت کردند٬ به سفرهای بین المللی مشتاق بودند و ایالت متحده آمریکا محبوب ترین مقصد آن ها است.
بسیاری از آن ها درباره کالاهای خارجی مانند خودروها و کامپیوترها هیجان زدهاند. نزدیک به ۷۵ درصد به خرید محصولات وارداتی علاقه مندهستند٬ بسیاری بر این باورند که محصولات خارجی کیفیت بهتری دارند.
نیمی از افراد مورد بررسی خواستار خرید موتورسیکلت و ماشین های خارجی هستند. پس از آمریکا و بریتانیا از آلمان به عنوان بهترین منبع واردات نام برده شده است. ایران در بخش کالاهای الکترونیک تلفن همراه٬ دوربین و کامپیوتر متقاضی دارد. قهوه و چای وارداتی نیز در فهرست تقاضاهای ایرانی هاست. علی انصاری استاد تاریخ ایران در دانشگاه سنت اندروز گفت که یافته ها٬ این واقعیت را نشان می دهد که ایران یک کشور بین المللی است و درهایش رو به جهان باز است. انصاری گفت: «برخلاف تصورات رایج٬ ایرانی ها برای جستجو و کسب کالا و خدمات به شدت به غرب تکیه دارند.»