افزایش قیمت مصالح ساختمانی و خانهتکانی قیمتها در بازار
گرانی، یقه مسکن مهر را هم گرفت
در ماه گذشته بازار خريد و فروش و اجاره، تحت تاثير نوسانات قيمتي بازار قرار گرفت و متقاضيان مسكن را با موجي از نگراني روبهرو كرد و دولت را بر آن داشت تا با ابزارهاي تعزيراتي از افزايش اجارهبها جلوگيري كند، اما با وجود اين طرحها، مالكان و اقتصاددانان اعلام ميكنند كه افزايش تورم، دليل گراني در بازار اجاره و خريد و فروش مسكن است.
به گزارش شرق آنان معتقدند که نوسان در سایر زیربخشهای تولیدی بر بازار مسکن و هزینه تمامشده ساختوساز موثر بوده؛ به طوری که تولید برخی از مصالح ساختمانی با نوسان مواجه شده است و این امر بر قیمت تمامشده تولید ساختمان تاثیر میگذارد. این امر بنا بر گفته برخی از کارشناسان، نه تنها بازار مسکن را تهدید میکند بلکه روی مسکن مهر هم تاثیرگذار خواهد بود.
افزایش قیمت تمامشده هزینههای ساختوساز به دلیل رشد بهای مصالح ساختمانی و حاملهای انرژی و افزایش نرخ ارز، یکی از عوامل جمعآوری نقدینگی خارج شده از طرح مسکن مهر است. همچنین تزریق نقدینگی از طریق خطوط اعتباری برای طرح مسکن مهر اصلیترین عامل بر هم خوردن تعادل در بخش پولی در حوزه مسکن و ساختوساز و سرازیر شدن آن به بازارهای سرمایه است.
در حال حاضر مسکن مهر یکی از عوامل تاثیرگذار بر بازار کل مسکن است و هرگونه اتفاق در این حوزه، بازار را هم دچار نوسان میکند. یکی از اتفاقهایی که در این حوزه رخ داده افزایش بهای مصالح و در نتیجه افزایش ساختوساز مسکن است. در ماه گذشته بود که وزارت بازرگانی از افزایش قیمت سیمان، آهن و میلگرد خبر داد. این افزایشها نشان میدهد قیمت انواع مصالح به کاررفته در ساختمان به طور میانگین بیش از ۱۰درصد رشد داشته است.
از سوی دیگر وزیر مسکن عنوان کرده بود که قیمت تمامشده مسکن مهر را در حدود متری ۳۰۰هزار تومان حفظ خواهد کرد و بر همین اساس وزارت مسکن و دستگاههای متولی دیگر، قراردادهای ساخت مسکن را با مجریان مسکن مهر برای سال ۱۳۹۰ بر مبنای قیمت ۳۰۰هزار تومان منعقد کردهاند ولی عملا افزایش ۱۰ تا ۱۵درصدی قیمت مصالح و دیگر هزینههای مربوط به ساختوساز ساختمان، بخش عمدهای از قراردادهای سال ۹۰ مسکن مهر را دچار چالش کرده است، موضوعی که باید به آن توجه شود.
به طور مثال مسکن مهر شهر جدید پردیس در ابتدای قرارداد با مشتریان خود قیمت تمامشده را ۲۵میلیون عنوان کرده بود، ولی از ماه گذشته به افراد عضو مسکن مهر اعلام کرده است که قیمت تمامشده ۵۰میلیون تومان خواهد بود، البته در پاسخ به اعتراض آنها اعلام کرده دلیل ازدیاد قیمت این بوده است که مساکن روی یک تپه ساخته شده و برای صاف کردن این تپه هزینه پرداخت شده که بین اعضا تقسیم شده. گفتنی است مردم در هنگام پیگیری اعتراضات خود موفق به دریافت هیچگونه جواب قانعکنندهای نشدهاند و حتی در برخی موارد اعلام شده است که قراردادها با تعاونی گذشته دیگر قابل بررسی نیست و باید
قراردادهای جدید بسته شود.
همچنین در شهر کاشان نیز قیمت تمامشده هر واحد ۷۰متری، ۴۰میلیون تومان عنوان شده که این هم علاوه بر افزایش قیمت اولیه است و هم اینکه در این ظهر با همین قیمت میتوان خانهای خوب خرید و احتیاج به ثبتنام در طرح مسکن مهر نیست!
گفتنی است طرح مسکن مهر برای اقشار کمدرآمد جامعه است و افزایش این هزینهها روی مردم میتواند این طرح را با مشکل مواجه کند.
به هر حال آیا میتوان امید داشت افزایش هزینههای ساختوساز مسکن مهر به حدود ۱۰ تا ۱۲درصد محدود شود. بر اساس شاخص بهای تولیدکننده در فروردینماه سال ۹۰ نسبت به فروردینماه سال ۸۹ حدود ۷/۳۷درصد رشد داشته است که البته این نرخ رشد قیمت تمامشده در بخش صنعت یعنی بخش دست بالای مصالح و صنعت ساختمان حدود ۶۵درصد است که البته بخش عمدهای از این رشد شاید بیش از دوسوم رشد مورد اشاره در سهماهه بعد از اجرای قانون هدفمندسازی اتفاق افتاده است.
طرح هدفمند کردن یارانهها و افزایش قیمت مصالح
ابوالقاسم رحمانی، مخبر کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی در همین راستا اظهار داشت: برخی مصالح ساختمان مانند آهن، میلگرد و ورقهای فولادی همگام با قیمتهای جهانی پیش میروند در نتیجه کم و زیاد شدن آن بیشتر به قیمت جهانی بستگی دارد. البته در کشور، این مصالح مانند سیمان به تولید و مصرف هم بستگی دارد. در نتیجه هر چقدر تولید بالاتر باشد قیمت آنها نیز پایین خواهد آمد و باعثکم شدن قیمت تمامشده ساختمان نیز خواهد شد. وی ادامه داد: طرح هدفمند کردن یارانهها تاثیر بسزایی در افزایش قیمت تولیدات ساختمانی مانند شیرآلات و آهنآلات داشت در نتیجه نمیتوان دلالی را در این
حوزه تاثیرگذار دانست. وی افزود: به هر حال مسکن و قیمت آن از چندین پارامتر تشکیل شده است که در نتیجه افزایش قیمت مصالح، قیمت مسکن نیز بالا خواهد رفت. البته وزارت راه و شهرسازی تا حدودی توانسته قیمتهای مسکن را کنترل کند. این وزارتخانه میتواند با همکاری وزارت صنایع طرحی تشویقی برای انبوهسازان ایجاد کند تا آنها با ساخت خانههای انبوه، عرضه و تقاضا را متعادل کند و باعثکاهش قیمت مسکن شود.
عرضه و تقاضا تاثیر بیشتری بر قیمت مسکن دارند
دکتر بیتالله ستاریان، کارشناس بازار مسکن با اشاره به افزایش قیمت مصالح ساختمان و تاثیر آن در بازار ساختوساز مسکن گفت: افزایش قیمت این دسته از کالاها که در کشور تولید میشود هیچ انحصاری در آن نیست و هیچ ربطی به واسطهگری ندارد و این به معنی این است که این کالا تنها به دلیل هدفمندی یارانهها به خصوص در بخش سوخت که بر این حوزه تاثیرگذار است، افزایش پیدا کرده و به تبع وقتی با افزایش مصالح ساختمانی روبهرو خواهیم شد، قیمت ساختمان تمامشده نیز افزایش پیدا میکند، ولی در بازار مسکن ۹۰درصد قیمت ساختمان به دلیل عرضه و تقاضاست و تنها ۱۰درصد به پارامترهای دیگر و
قیمت تمامشده مربوط است که در این میان واسطهگری هم ممکن است تاثیرگذار باشد، ولی بیشتر همان عرضه و تقاضاست که در بازار مسکن تاثیرگذار است.
وي ادامه داد: ما بايد هماكنون بيشتر به بحث عرضه و تقاضا در اين بازار توجه كنيم و اجازه ندهيم كه عرضه كمتر از تقاضا قرار بگيرد. ستاريان افزود: همچنين با در نظر گرفتن يارانهها براي توليدكنندگان مصالح ساختماني و حمايت از آنان ميتوان هم قيمت تمامشده مسكن را پايين آورد و هم باعث افزايش ساختوساز و هم كاهش قيمت تمامشده شويم. براساس اين گزارش، اجراي طرح هدفمند كردن يارانهها، در واقع همان آزادسازي قيمت حاملهاي انرژي است و باعث افزايش مصالح ساختماني و درنتيجه هزينههاي تمامشده ساختوساز شده است كه تمام اين عوامل روي بازار مسكن و همچنين طرح مسكن مهر تاثيرگذار بوده و
با وجود تكذيب مسوولان امر، باز هم اين امر خود به خود باعث تهديد اين طرح شده است. اين در حالي است كه عدم برنامهريزي منسجم و اجراي اين طرح، موجب بر هم خوردن تعادل همه ظرفيتها در اين حوزه شده و آينده ساختوساز به خصوص در حوزه طرح مهر مبهم است. طرح مسكن مهر در صورت برنامهريزي جامع و اجراي آن براي گروههاي هدف ميتوانست طرح مناسبي باشد اما استفاده نامناسب از ظرفيتها باعث شده طرح فوق در اين زمينه ناكام باشد.