بانک ها از سرمایه گذاری شانه خالی می کنند

به گزارش فارس به نقل از اتاق بازرگانی ایران، غلامرضا مصباحی مقدم در میزگرد معوقات بانکی گفت: بانکها حاضر به تأمین مالی مشارکتی با فعالان اقتصادی نیستند.
وی در بیان علت ایجاد معوقات بانکی، بیان داشت: مشکل اساسی این است که بانک‌ها هنوز حاضر نیستند، به‌صورت مشارکتی با فعالان اقتصادی وارد تأمین مالی بشوند و فعالان اقتصادی هم تمایلی به این روش تأمین مالی ندارند.
مصباحی مقدم ادامه داد: اگر تأمین مالی به‌صورت مشارکتی باشد، بانک پروژه را از آن خود دانسته و در جایی که مشکل ایجاد شود، وارد عمل خواهد شد.

مصباحی مقدم تأکید کرد: در صورت مشارکت واقعی بانکها در پروژه ها، ریسک سرمایه‌گذاری به بانک هم منتقل می‌شود و تنها متوجه تولیدکننده نخواهد بود.

وی افزود: در این روش، سود به صورت مشارکتی بوده و بانک‌ها با توجه به بازده کمتر یا بیشتر پروژه، سود خود را طلب می‌کنند، نه براساس نرخی که بر سود معینی گذاشته شده و موجب بروز مشکلاتی مانند تعویق در پرداخت تسهیلات بانکی شده است.

رئیس کمیسیون جهاد اقتصادی مجلس یادآور شد: در روش مشارکتی از مکانیزم رتبه‌بندی مشتریان استفاده می‌شود و براساس اعتبار آن‌ها در نزد بانک به آن‌ها تسهیلات داده می‌شود.
وی با اشاره به این که در سال‌های اخیر، معوقات بانکی هم بیشتر شده و هم بیشتر نشان داده شده است، عنوان کرد: معوقات بانکی در سال‌های اخیر به علت مشکلات شبکه بانکی رو به افزایش بوده، اما به‌تازگی آن‌چه که توسط بانک‌ها پنهان می‌شد، آشکار شده است و آمارها نمود بیشتری یافته‌اند.

عضو کمیسیون اقتصادی در خصوص ریشه‌یابی معوقات بانکی، توضیح داد: در گذشته بانک‌ها بیشتر معوقات را فاینانس می‌کردند و آن را به‌صورت جاری در می‌آوردند، اما براساس بررسی ستاد مبارزه با مفاسد اقتصادی، اجازه تبدیل وجوه غیر جاری به جاری، دیگر به بانک‌ها داده نشد.

وی ادامه داد: حساب‌ها شفاف‌تر و واقعی‌تر شده و مشخص شد که معوقات بانکی بیش از آن چیزی بوده است که پیش از این توسط بانک‌ها اعلام می‌شد و علت عدم گردش منابع بانکی نیز آشکار شد.

مصباحی مقدم با بیان چرایی افزایش معوقات بانکی، ادامه داد: نرخ سود تسهیلات بانکی نسبت به سود بازار آزاد پول، بسیار پایین بود که این مسأله خود می‌تواند سبب ایجاد رانت در سیستم بانکی شود.

وی ادامه داد: نرخ جریمه بانکی نیز از بازدارندگی لازم برخوردار نبود و مشوقی بود برای افرادی که منابع بانکی را در اختیار داشتند، تا این منابع را نزد خود نگه دارند و تمایلی به بازپرداخت آن نداشته باشند.
مصباحی مقدم یکی‌دیگر از دلایل ایجاد و افزایش معوقات بانکی را نبود قابلیت نقد شوندگی وثیقه‌های بانکی عنوان کرد و گفت: ارزیابی نادرستی که از وثیقه‌های بانکی صورت گرفته بود، به‌طور مثال در بعضی موارد این وثیقه‌ها چند برابر ارزش واقعی آن‌ها ارزش‌گذاری شده بود.

وی تأکید کرد: به این ترتیب این مشکل ایجاد شد که با وثیقه‌های اندک، منابع زیادی را در اختیار افراد قرار دادند.
وی ادامه داد: بنابراین سیستم بانکی و معاونت نظارت معاون اول ریاست جمهوری، تلاشی زیادی برای شناسایی افرادی که منابع معوق را در اختیار داشتند، انجام داد.
مصباحی‌مقدم تأکید کرد: در این بررسی‌ها مشخص شد که برخی از این معوقات مربوط به پروژه‌های نیمه تمام بود که موعد سررسید آن‌ها فرا رسیده و قدرت پرداخت وجود ندارد.
وی افزود: در این موارد، حتی تصمیم گرفته شد که با تزریق منابع مالی بیشتر و استمهال بدهی‌ها، به اتمام پروژه و به جریان افتادن فعالیت اقتصادی کمک شود.
وی اضافه کرد: نقدینگی تسهیلات داده شده که معوق شده بود در سال ۱۳۸۸، ۱۸درصد بود که در سال ۱۳۸۹ به ۱۱.۵ درصد رسید و در این مورد وضعیت بانکهای دولتی نسبت به خصوصیها بهتر است.