در حالی که رسانههای عبری از تلاش یک گروه اسرائیلی برای ثبت رکورد جهانی «اهدای داوطلبانه کلیه» در کتاب گینس خبر میدهند، انتشار مستندات تکاندهنده حقوقبشری درباره وضعیت اجساد بازگرداندهشده به غزه، این نمایش انسانی را با چالشی جدی مواجه کرده است. یافتههای پزشکی قانونی در غزه بر روی پیکر فلسطینیانی که از بازداشت اسرائیل بازگردانده شدهاند، از سرقت اعضای حیاتی آنها مانند قلب، ریه، کلیه و قرنیه پرده برداشته است؛ واقعیتی که تضادی هولناک با ادعای رسانههای اسرائیلی دارد. این تقارن مشکوک، پرسش بزرگی را پیش روی افکار عمومی قرار میدهد: آیا رکوردشکنی اخیر در آمار اهدای عضو، محصول بیداری اخلاقی شهروندان اسرائیلی است یا صرفاً پوششی دیپلماتیک و پروپاگاندای پزشکی برای تطهیر غارت سازمانیافته ارگانهای بدن؟
نمایشی برای گینس در قلب تلآویو
رسانههای عبری زبان نظیر «جروزالم پست» با انتشار تصاویری از صدها اهداکننده کلیه، سعی دارند تصویری از یک جامعه پیشرو و ایثارگر ارائه دهند. تلاش برای ثبت این موضوع در گینس، فراتر از یک افتخار قومی، تلاشی هوشمندانه برای بازسازی «برند اسرائیل» در میانه اتهامات شدید نسلکشی است. در این میان تحلیلگران استراتژیک این سؤال را مطرح میکنند که چگونه رژیمی که همواره با کمبود شدید ارگانهای حیاتی روبرو بوده و شهروندانش رتبه بالایی در «گردشگری پیوند عضو» در کشورهای ثالث داشتهاند، ناگهان به چنین خودکفایی و مازادی در اهدای عضو رسیده است؟
پیکرهای بینامونشان؛ روایتِ کالبدشکافیهای غزه
درست در سوی دیگر دیوار، واقعیت به شکل متفاوتی در جریان است. وزارت بهداشت غزه و دیدهبان حقوق بشر «یورو-مد» (Euro-Med Monitor) در گزارشهایی که وحشتناک، از فاجعهای در لایههای زیرین جنگ خبر میدهند. بر اساس این گزارشها، ارتش اسرائیل صدها جسد را از گورهای دستهجمعی یا مناطق درگیری ربوده و پس از هفتهها، آنها را در کانتینرهای یخچالدار بازگردانده است. معاینات پزشکی بر روی این پیکرها نشان میدهد که بسیاری از آنها فاقد «قرنیه، کلیه، کبد، قلب و حتی حلزونی گوش» بودهاند. نکته تکاندهنده اینجاست که این اجساد با شکافهای طولیِ بخیه شده تحویل داده میشوند که با پروتکلهای معمول کالبدشکافی نظامی همخوانی ندارد. «یورو-مد» صراحتاً اعلام کرده است که اسرائیل با سوءاستفاده از وضعیت جنگی و نبود ناظران بینالمللی، از پیکر فلسطینیان به عنوان «بانک ارگان» برای رفع نیاز داخلی خود استفاده میکند.
تاریخچهای از انکار و اعتراف؛ میراث ۲۰۰۹
این اتهامات، ادعاهایی بیریشه نیستند. نویسنده و روزنامهنگار سوئدی، «دونالد بوستروم»، در سال ۲۰۰۹ با انتشار گزارشی جنجالی در روزنامه «آفتون بلادت»، پرده از سرقت اعضای بدن جوانان فلسطینی توسط ارتش اسرائیل برداشت. اگرچه در آن زمان تلآویو این گزارش را «یهودستیزی» نامید، اما بعدها اعترافات تکاندهنده «یهودا هیس»، رئیس سابق موسسه پزشکی قانونی اسرائیل، تایید کرد که در دهه ۹۰ میلادی، اعضای بدن فلسطینیها بدون رضایت خانوادههایشان برای پیوند به بیماران اسرائیلی یا استفاده در مراکز تحقیقاتی برداشت شده است. این سابقه تاریخی نشان میدهد که آنچه امروز در غزه رخ میدهد، نه یک اتفاق تصادفی، بلکه تداوم یک «سیاست نهادینهشده» است.
ضرورت ورود کمیتههای حقیقتیاب
استفاده از واژه «اهدا» برای ارگانهایی که منبع تأمین آنها در هالهای از ابهام قرار دارد، توهین به اخلاق پزشکی است. گزارشهای رسانههایی مانند AOHRUK تاکید دارند که رکوردشکنی در گینس، تنها یک «ویترین زیبا» برای مخفی کردن تجارتی سیاه است. تا زمانی که سازمانهای بینالمللی نظیر صلیب سرخ و سازمان جهانی بهداشت اجازه نیابند تا بانکهای عضو و آزمایشگاههای پیوند در اسرائیل را مورد بازرسی قرار دهند، ادعاهای مربوط به اهدای عضو تنها به عنوان بخشی از «جنگ روایتها» برای سرپوش گذاشتن بر غارت سازمانیافته تلقی خواهد شد. امروز صندلیهای اهدای کلیه در تلآویو، با سایه سنگینِ تختهای جراحی پنهانی در اتاقهای کالبدشکافی نظامی، پیوندی ناگسستنی و شوم یافتهاند.
