روزنامه اسرائیلی «یدیعوت آحارونوت» گزارش داده است که صادرات محصولات کشاورزی رژیم صهیونیستی به دلیل پیامدهای جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران، عملاً با فلج کامل مواجه شده است. این وضعیت خساراتی بالغ بر میلیونها دلار به کشاورزان تحمیل کرده و آنها از دولت خواستهاند فوری وارد عمل شود تا از تشدید بحران جلوگیری به عمل آید.بر اساس این گزارش، بخش کشاورزی اسرائیل از ۲۸ فوریه (۱۰ اسفند ۱۴۰۴) یعنی همزمان با آغاز جنگ علیه ایران، خسارات سنگینی متحمل شده است. مهمترین دلیل این بحران، ناتوانی کشاورزان در صادرات محصولات خود اعلام شده است. بیشترین آسیب به ترتیب به تولیدکنندگان سبزیجات تازه (سبزیهای معطر)، سپس مرکبات، آووکادو و سبزیجات صنعتی (مخصوص کارخانههای فرآوری) وارد شده است.عزرا بکر، مدیر کل شورای گیاهان اسرائیل، از دولت خواسته است هرچه سریعتر حمایت مالی فوری از کشاورزان به عمل آورد. او هشدار داده است: «کشاورزان از امنیت غذایی اسرائیل محافظت میکنند و باید قبل از دیر شدن، خسارت آنها جبران شود.» بکر تأکید کرده که ادامه جنگ، آسیبهای اقتصادی وارد بر فعالان این بخش را تشدید خواهد کرد.
شل شدن زنجیره تأمین؛ از توقف پروازها تا بنبست در بنادر
این تحولات در حالی رخ میدهد که زنجیره تأمین محصولات کشاورزی اسرائیل تحت فشارهای فزایندهای قرار گرفته است. توقف پروازهای هوایی و تأخیر در حرکت کشتیها در بنادر، همراه با افزایش سرسامآور هزینههای حمل و نقل و بیمه، صادرات محصولات کلیدی مانند سبزیهای تازه، مرکبات و آووکادو را با اختلال جدی مواجه کرده است
توقف صادرات سبزی با تعطیلی فرودگاه بنگوریون
به گزارش رسانههای عبری، بخش کشت سبزیهای تازه (نظیر ریحان، رزماری و شاهی) بیشترین آسیب را دیده است. اسرائیل سالانه حدود ۳۵۰۰ تن از این محصولات را از طریق حمل هوایی به اروپا و شرق آسیا صادر میکرد. اما با لغو گسترده پروازها و فلج شدن عملاً فرودگاه بنگوریون، صادرات این محصولات در اوج فصل برداشت به طور کامل متوقف شده است. این گزارش همچنین هشدار میدهد که ممکن است مشتریان بینالمللی اعتماد خود را از دست بدهند و قراردادهای آتی را لغو کنند. در داخل اسرائیل نیز به دلیل تعطیلی رستورانها و تالارهای پذیرایی، تقاضای داخلی به شدت کاهش یافته است.
مرکبات و آووکادو در بنبست بنادر
آسیبها تنها به سبزیجات محدود نشده است. بخش مرکبات و آووکادو که سالانه بین ۱۰۰ تا ۱۲۰ هزار تن مرکبات و حدود ۱۴۰ هزار تن آووکادو صادر میکرد، در اوج فصل برداشت با چالشهای جدی روبرو شده است. تأخیر کشتیها در بنادر، افزایش هزینههای انبارداری و کاهش کیفیت محصولات، سودآوری این بخش را به شدت کاهش داده است. همچنین هزینه حمل و نقل دریایی به دلیل افزایش حق بیمه و جهش قیمت سوخت به شدت بالا رفته و حاشیه سود کشاورزان را تحت فشار قرار داده و زیان آنها را دوچندان کرده است.سبزیجات صنعتی؛ کارخانههای شمال تعطیل شدندبخش سبزیجات مورد استفاده در صنایع فرآوری (کنسروسازی) نیز به طور قابل توجهی آسیب دیده است. کارخانههای واقع در شمال اسرائیل به دلیل رعایت دستورالعملهای امنیتی ناشی از جنگ، ظرفیت تولید خود را کاهش دادهاند. این مسئله توانایی آنها را برای خرید محصولات کشاورزی، به ویژه در آغاز فصل برداشت برخی محصولات مانند نخود فرنگی، کاهش داده و در نتیجه تقاضا ریزش پیدا کرده و زیان بیشتری به کشاورزان تحمیل شده است.
افزایش ۱۸۰ درصدی قیمت کود؛ ضربه از جایی که اسرائیل انتظار نداشت
در کنار اختلال در صادرات، بخش کشاورزی اسرائیل با فشار شدید هزینهای نیز مواجه شده است. قیمت کودهای شیمیایی در اسرائیل تا ۱۸۰ درصد افزایش یافته است. علت این افزایش، کمبود جهانی ناشی از آسیب دیدن تأسیسات تولیدی در امارات متحده عربی است. جالب توجه است که امارات، متحد نزدیک اسرائیل در جنگ علیه ایران، تأمینکننده حدود ۳۰ درصد از عرضه جهانی نیترات پتاسیم و کودهای فسفاته محسوب میشود. حال آنکه حملات و تنشهای ناشی از جنگ، به تأسیسات حیاتی امارات آسیب زده و زنجیره تأمین کود جهان را مختل کرده است. این اتفاق نشان میدهد که حتی متحدان اسرائیل نیز از پیامدهای جنگ علیه ایران در امان نماندهاند و اقتصاد رژیم صهیونیستی از جهتی آسیب میبیند که کمترین انتظار را داشت.از آنجا که کود حدود ۱۰ درصد از هزینههای تولید کشاورزی را تشکیل میدهد، این افزایش قیمت به طور مستقیم به قیمت مواد غذایی در بازار داخلی اسرائیل منتقل خواهد شد و موج جدیدی از تورم خوراکی را در این رژیم به راه خواهد انداخت. همچنین قیمت مواد پلاستیکی (وابسته به قیمت نفت) تا ۳۵ درصد افزایش یافته که هزینه بستهبندی، گلخانهها و سیستمهای آبیاری را به شدت بالا برده است.کارشناسان اسرائیلی هشدار دادند که بحران فعلی فقط به خسارتهای فوری محدود نمیشود، بلکه خطر از دست رفتن اعتماد مشتریان بینالمللی و لغو قراردادهای بلندمدت، سهم بازار محصولات کشاورزی اسرائیل را برای سالهای آینده تهدید میکند. کاهش تقاضای داخلی نیز به دلیل تعطیلی رستورانها و تالارها، بر شدت بحران افزوده است.
