رئیسجمهور پیشین آمریکا جیمی کارتر، به بهانه «بازدارندگی در مقابل شوروی سابق»، دکترینی را در آمریکا بنیان گذاشت که دههها بعد نیز ادامه یافت. او اعلام کرد که ایالات متحده برای دفاع از منافع حیاتی خود در منطقه خلیج فارس، از تمام ابزارها، از جمله نیروی نظامی، استفاده خواهد کرد.این روند در طول چندین دهه تا جنگ ایران ادامه داشت و هزاران نفر از نیروهای آمریکایی در پایگاههای این کشور در منطقه مستقر بودند. اما اکنون شرایط از نظر بسیاری از تحلیلگران تغییر کرده است.طبق اخبار منتشرشده، ایران در متن یادداشت تفاهم خود با آمریکا، خواهان خروج نیروهای آمریکایی از مناطق اطراف این کشور تا ۳۰ روز پس از توافق نهایی شده است. از سوی دیگر، بسیاری از مردم در کشورهای میزبان پایگاههای آمریکا، اکنون خواهان خروج این نیروها از کشور خود هستند، زیرا این نیروها نهتنها امنیتی برایشان به ارمغان نیاوردهاند، بلکه ثبات آنها را نیز مختل کردهاند.استیون کوک، کارشناس آمریکایی، معتقد است که جنگ ایالات متحده علیه ایران، محدودیتهای نفوذ آمریکا در غرب آسیا را آشکار کرده و دعوتهای فزایندهای را در داخل واشنگتن برای پایان دادن به حضور آمریکا در این منطقه زنده کرده است. این پژوهشگر برجسته امور غرب آسیا در شورای روابط خارجی، در مقالهای در مجله فارن پالیسی نوشته که عملیات نظامی ترامپ علیه ایران، «هیچ دستاورد استراتژیک واقعی نداشته است.»
جنگ ایران و خروج نیروهای آمریکاییبه اعتقاد کوک، شکست ترامپ در ایران ممکن است به «تسریع خروج آمریکا از غرب آسیا» منجر شود. او توضیح میدهد که تعداد فزایندهای از اعضای کنگره و مقامات فعلی و بالقوه، دیگر تمایلی به اختصاص منابع عظیم سیاسی، نظامی و مالی برای حفظ حضور آمریکا در منطقه ندارند.این کارشناس برجسته آمریکایی، تجربه خروج بریتانیا از خلیج فارس در اوایل دهه ۱۹۷۰ را یادآوری میکند، زمانی که لندن به دلیل هزینههای سنگین امپراتوری در حال افول، پایان حضور نظامی خود در «شرق سوئز» را اعلام کرد و پس از آن، ایالات متحده به تدریج حضور نظامی خود را بنا نهاد که پس از حمله عراق به کویت در سال ۱۹۹۰، به طور قابلتوجهی گسترش یافت.کوک تاکید کرده که حاصل پنج دهه گذشته چندان امیدوارکننده نبوده است، زیرا واشنگتن در دستیابی به اهداف بزرگ اعلامشده خود، ناکام مانده است.وی میافزاید که جنگ علیه ایران، اکنون به مجموعه ناکامیهای پیشین آمریکا اضافه شده و رفتهرفته اجماع فزایندهای بین دو حزب دموکرات و جمهوریخواه بر سر لزوم کاهش تعهدات آمریکا در غرب آسیا شکل گرفته است.
پایان دکترین کارتراستیون کوک پیشبینی کرده که در آینده، حضور آمریکا به سطحی محدود کاهش مییابد که شامل حضور دریایی در بحرین، یک ناو هواپیمابر که به نوبت در منطقه مستقر میشود و احتمالاً یک بال هوایی در اردن خواهد بود.به اعتقاد وی، این تغییر عملاً به معنای پایان «دکترین کارتر» است که متعهد به حفاظت از جریان نفت خلیج فارس بود و همچنین پایان دوران آمریکا در غرب آسیا را رقم میزند. کوک معتقد است که متحدان واشنگتن ناگزیر خواهند بود اولویتهای امنیتی خود را بازآرایی کنند.کوک نتیجهگیری میکند که ترامپ یک اشتباه استراتژیک مرتکب شده که تمام رؤسایجمهور پیشین آمریکا از آن اجتناب کردند، اما او اکنون این فرصت را دارد که تصمیمی بیسابقه بگیرد و آن، خارج کردن ایالات متحده از غرب آسیا است تا متحدانش امنیت و آینده خود را تامین کنند.
