گازوئیل ترکیه در آستانه 100 لیر

 روز گذشته، هم‌زمان با محدود شدن عرضه سوخت به دلیل جنگ در خاورمیانه و هدف قرار گرفتن پالایشگاه‌های روسیه توسط حملات اوکراین، قیمت گازوئیل در ترکیه به رکورد بی‌سابقه کمی کمتر از 2 دلار در هر لیتر رسید.

علاوه بر تنش‌های بین‌المللی، نوسانات ارزی و افزایش «مالیات بر مصرف ویژه» نیز فشار مضاعفی بر قیمت سوخت وارد کرده‌اند.

به این ترتیب با افزایش 6.5 لیره‌ای قیمت ، بهای گازوئیل در استانبول به بیش از 95 لیر (1.87 دلار) در هر لیتر رسید. این قیمت‌ها در آنکارا به 96.75 لیر و در ازمیر به 97.02 لیر افزایش یافت. نگاهی به آمارهای گذشته نشان می‌دهد قیمت گازوئیل در سپتامبر 2025 (شهریور – مهر 1404 شمسی) حدود 54.40 لیر بود که نشان‌دهنده رشد 76 درصدی طی یک سال است.

همچنین قیمت‌های کنونی حدود 60 درصد بالاتر از نرخ‌های پیش از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران در اواخر فوریه (اسفند 1404 شمسی) است؛ زمانی که هر لیتر گازوئیل حدود 60.30 لیر معامله می‌شد.

قیمت سوخت در جایگاه‌ها همگام با قیمت نفت خام رشد کرده است. هفته گذشته، با تشدید مجدد درگیری‌ها میان آمریکا و ایران، قیمت نفت خام برنت و نفت آمریکا پس از ماه‌ها از مرز 100 دلار فراتر رفت.

روز سه‌شنبه در ساعت 13:01 به وقت گرینویچ، معاملات آتی نفت برنت به 105.74 دلار (با ثبت سقف روزانه 108.43 دلار) و نفت «وست تگزاس اینترمدیت» (WTI) به 101.66 دلار (با ثبت سقف 104.21 دلار) رسید.

این درحالی است که دولت ترکیه که پیش‌تر مالیات بر مصرف ویژه گازوئیل را تا پایان ماه اوت (10 شهریور) لغو کرده بود، از این ماه آن را مجدداً برقرار ساخت. این مالیات ماهانه 3 لیر افزایش می‌یابد تا در اول ژانویه (11 دی) به سطح قبلی خود یعنی 13.1 لیر برسد.

همچنین مقامات، گازوئیل را از «سیستم تعدیل مالیاتی شناور» خارج کردند؛ مکانیزمی که تا اول اکتبر (9 مهر) تنها برای بنزین و گاز مایع (LPG) اجرا می‌شود.

رسانه‌ای به نقل از منابع صنعتی حاکی از آن است که در صورت عدم اتخاذ تدابیر تکمیلی، احتمال افزایش 2.5 تا 3 لیره‌ای دیگر از روز چهارشنبه وجود دارد. این افزایش احتمالی باعث خواهد شد که قیمت گازوئیل در 45 استان ترکیه از مرز 100 لیر فراتر رود و در کلان‌شهرهایی مانند استانبول، آنکارا و ازمیر به حدود 98 لیر برسد.

از آنجا که گازوئیل سوخت اصلی شبکه باربری و توزیع کالا به شمار می‌رود، این جهش قیمتی موجب گرانی حمل‌ونقل و انتقال هزینه‌های سنگین‌تر به مصرف‌کنندگان در طیف وسیعی از کالاهای روزمره خواهد شد.