تبلیغات
کد خبر: ۴۶۲۷۳۰

نشست وین در مورد سوریه

اولین کنفرانس با موضوع بحران سوریه با حضور ایران هرچند به نتیجه مشخصی جز ادامه مذاکرات نرسید اما به قول خانم موگرینی تا همینجا که همه کشورها از عربستان سعودی و آمریکا تا ایران و روسیه با مواضع بعضا متضاد در سوریه حاضر به نشستن بر سر میز مذاکره شدند.

نشست وین در مورد سوریه

به گزارشافکارخبر،در هفته گذشته شاهد برگزاری نشستی در وین پایتخت اتریش درباره مسأله سوریه بودیم. شهر وین در اتریش روز جمعه هشتم آبان ماه برای دومین بار میزبان نشستی بین المللی با هدف دست یافتن به یک راه حل سیاسی برای پایان دادن به جنگ در این کشور بود.

در این نشست یک روزه - که نخستین نشست بین المللی درباره بحران سوریه با شرکت همه ی طرف های درگیر در این بحران و ازجمله جمهوری اسلامی ایران بود - نمایندگان ۱۵ کشور، نماینده ی ویژه ی سازمان ملل متحد در امور سوریه و مسؤول سیاست خارجی اتحادیه ی اروپا شرکت داشتند.
اهمیت نشست وین ۲ به اندازه ای بود که به غیر از چین که در سطح معاون وزیر امور خارجه شرکت کرده بود، همه کشورها در سطح وزیر امور خارجه در این نشست شرکت کرده بودند.
در نشست وین ۲ هر چند اختلاف نظرها درباره ی آینده ی «بشار اسد» رییس جمهوری سوریه میان طرف های اصلی درگیر در مسأله ی سوریه همچنان پابرجا بود اما شرکت کنندگان توانستند به توافقی اولیه بر سر آتش بس، مبارزه با تروریسم و حفظ نهادهای حکومتی و یکپارچگی سرزمینی سوریه دست یابند.
در این زمینه، حاضران توافق کردند پس از اجرای آتش بس در سوریه و پیش از برگزاری انتخابات آزاد با نظارت بین المللی، یک دولت انتقالی تشکیل شود که هم بشار اسد و هم گروه های مخالف در آن شرکت خواهند داشت.

قرار است نشست بعدی ۲ هفته دیگر برگزار شود و همان گونه که «فرانک والتر اشتان مایر» وزیر امور خارجه آلمان اعلام کرد، به احتمال زیاد در نشست آتی شرکت کنندگان بر روی تشکیل دولت انتقالی، برگزاری انتخابات تازه و اجرای آتش بس ملی و منطقه ای برای توقف درگیری ها در سوریه گفت و گو خواهند کرد.

می توان گفت که نشست اخیر وین نخستین نشست بین المللی از آغاز بحران سوریه بود که همه ی طرف های شرکت کننده در آن درباره ی پایان دادن به بحران سوریه و تکیه بر راه حل های سیاسی توافق داشتند. به همین دلیل بود که بر خلاف نشست های پیشین، از جمهوری اسلامی ایران نیز برای شرکت در این نشست دعوت شد. این امر تأکیدی بر نقش مثبت و تأثیرگذار ایران در پایان دادن به بحران سوریه بود. این اقدام نشان داد که نشست اخیر وین یک نشست صوری برای حفظ وجهه ی بین المللی نیست که در گذشته برخی کشورها ازجمله آمریکا و هم پیمانان منطقه ای آن برای به دست گرفتن ابتکار عمل در سوریه به آن مبادرت می کردند.

خطوط اساسی مواجهه جمهوری اسلامی ایران


سخنان سه روز قبل رهبر معظم انقلاب اسلامی در جمع وزیر، معاونین و سفرای وزارت خارجه کشورمان، خطوط اساسی مواجهه جمهوری اسلامی ایران با محیط منطقه ای را مشخص کرد کما این که امام خامنه ای - دامت برکاته - به طور مشخص درباره عراق، یمن و بحرین نیز صحبت کردند و ماهیت مداخلات خارجی در این کشورها که ترکیبی از اشغال نظامی، تجاوز نظامی و تلاش برای واژگون سازی مطالبات مردمی است را تشریح کردند. ایشان فرمودند: «حرف ما در این زمینه - سوریه - مستحکم ترین حرفها است؛ ما معتقدیم معنا ندارد کشورهای دیگر دور هم جمع شوند و راجع به یک نظام حکومتی و رئیس آن حکومت تصمیم بگیرند؛ این بدعتی خطرناک است که هیچ حکومتی در جهان اجرای آن را درباره خود نمی پذیرد.»

اظهارات مذکور که پس از برگزاری نشست وین - که سومین نشست در این نوع درباره سوریه به حساب می آید - بیان شد، موضع جمهوری اسلامی را در مورد این گونه نشست ها بیان می کند اما همزمان با این موضعگیری روشن، ایران در سطح وزیر خارجه در نشست وین شرکت کرده و این موضوع نشان می دهد که میان جمع بندی جمهوری اسلامی ایران از این نشست ها و رفتار دیپلماتیک ایران تفاوتی وجود دارد اما این تفاوت به معنای تناقض موضع و عمل نیست بلکه به این معناست که جمع بندی ایران از رفتار آمریکا، انگلیس، فرانسه، عربستان، قطر و ترکیه درباره تحولات کشورهایی نظیر سوریه مبتنی بر عدم اعتماد و حتی «انتقاد شدید» است اما همزمان با آن برای تقلیل اقدام ناروای این قدرت ها و کمک به مردم سوریه برای عبور از شرایطی که قدرت ها دنبال می کنند، در اجلاس هایی که به طور جمعی و با مبنای مسؤولیت سازمان ملل در پیدا کردن راه حلی برای بحران ها شکل می گیرد، شرکت می کند.

اما در این میان همه می دانند که خطوط اساسی سیاست ایران در ارتباط با تحولات منطقه ای را نمی توان از لابلای خطوط دیپلماتیکی که در «بیانیه های مشترک» منتشر می شود، دریافت بلکه درک ایران از تحولات و نوع رفتار و کنش آن را باید در چارچوب نگرش عمیق و تغییرناپذیر ایران که در گذشته در سخنان امام خمینی(ره) تبلور می یافت و امروزه در کلام امام خامنه ای تبلور می یابد، جستجو کرد. البته همان طورکه رهبر معظم انقلاب به آن اشاره کردند، تاکتیک های سیاست خارجی وقتی با مبانی راهبردی منطبق باشد، نقش افزاینده پیدا می کند.

همه شرکت کنندگان در نشست سوم سوریه که این بار در وین برگزار شد، قاعدتا نیت پیدا کردن راه حلی برای بحران سوریه نداشته اند، آمریکا، عربستان، فرانسه، انگلیس، ترکیه و بعضی دیگر از این ۱۷ عضو نشست ژنو اگر بخواهند بحران سوریه خاتمه یابد، نباید به ارسال سلاح برای تروریست ها ادامه دهند. وقتی وزیر خارجه آمریکا همزمان با نشست وین، از اعزام ۵۰۰۰ نیروی جدید و ارسال تسلیحات جدید به سوریه خبر می دهد - که البته این عدد و رقم ها غلو است و توانایی آمریکا در اعزام نیروی نیابتی جدید بسیار کمتر از این است - نمی توان گفت وزیر خارجه آمریکا برای کمک به استقرار صلح به وین آمده است. البته در این بین تعدادی از کشورهای عضو گروه ۱۷ با هدف کمک به مردم سوریه و پیدا کردن راه حل به پایتخت اتریش رفته اند.

جمع بندی ایران از نشست وین چیست وچرا در این نشست شرکت کرد؟

واقعیت این است که جمهوری اسلامی، بر اساس واقعیت موجود و تحولات عینی منطقه، تلاش دارد که این صحنه را برای کشورهای منطقه ای و فرامنطقه ای ترسیم کند که در حال حاضر در مسأله سوریه تنها پای یک انتخاب در میان است. انتخاب میان حکومت قانونی بشار اسد و فرصت دادن به مردم سوریه برای تعیین حکومت و حاکم بعدی سوریه یا انتخاب تروریست های تکفیری که در صورت سلطه کامل بر سوریه حمام خون به راه خواهند انداخت و امنیت کل منطقه را زیر سؤال خواهند برد.

موضع جمهوری اسلامی هم در مورد چنین اجلاس ها و نشست هایی تا آنجا که به مسؤولیت دولت ها در قبال تأمین امنیت ملت ها و دولت های نیازمند مربوط می شود، مثبت است و بر این اساس گرایش کلی جمهوری اسلامی به شرکت می باشد و رهبر معظم انقلاب اسلامی نیز - در گذشته و حال - در مورد اصل حضور منعی نداشته اند، هر چند خوشبین هم نبوده اند کمااین که این عدم خوشبینی در مواردی با صراحت بیان هم شده است. رهبر معظم انقلاب از این رو به دیپلمات های جمهوری اسلامی که علی رغم بنیان کج و معوج این گونه نشست ها، عنوان «رزمندگان و جنگ آوران خطوط مقدم بین المللی» دادند. دیپلمات هایی که وارد این هماوردی می شوند و به دستاوردهایی هم دست پیدا می کنند، حتما مأجور هستند. اما این فقط یک روی سکه است.

روی دیگر سکه این است که آمریکا، عربستان، ترکیه، فرانسه، انگلیس و… تنها زمانی از ما برای شرکت در این گونه نشست ها دعوت می کنند که به بن بست رسیده باشند نه این که برای کمک به سوریه و حل بحران امنیتی آن دچار بن بست شده باشند بلکه در اداره پرونده به گونه ای که برای آنان منفعت داشته باشد دچار بحران گردیده و راه برون رفتی را برای خویش سراغ ندارند. در این مواقع از ما می خواهند که مسؤولیتی بپذیریم و سهم منطقه ای خود را به عنوان عضوی از سازمان ملل بپردازیم. البته این نکته هم وجود دارد که بن بست های پدید آمده در مسیر سیاست و هزینه های آمریکا بی ارتباط با ما نیست. یکی از اصلی ترین عوامل شکست سیاست های ضد مردمی آمریکا، نوع نگرش و عملکرد ایران است.

این که آمریکا ۳۳ سال بعد از فرار از لبنان نتوانسته است بار دیگر به لبنان بازگردد، به ما مربوط است. این که آمریکا ناگزیر به ترک عراق شد، به ما مربوط است. این که حیاط خلوت عربستان اینک خواب را بر شاهزادگان سعودی حرام کرده، به ما مربوط است اما نه این که یک رقابتی بین ما و آنان برای ایجاد بحران وجود داشته باشد بلکه از این رو که ملت های مسلمان به سطحی از بصیرت رسیده اند که برای رسیدن به آزادی و استقلال، راهی جز مقاومت و مقابله با غرب و عوامل منطقه ای آن نمی شناسند و در این راه ما کنار ملت ها قرار داشته و بقاء ما و پایبندی به سیاست هایمان به آنان پیغام می دهد که می توان در مقابل غرب و عوامل جنایتکار آن ایستاد و پیروز شد.

در مجموع، اولین کنفرانس با موضوع بحران سوریه با حضور ایران هرچند به نتیجه مشخصی جز ادامه مذاکرات نرسید اما به قول خانم موگرینی تا همینجا که همه کشورها از عربستان سعودی و آمریکا تا ایران و روسیه با مواضع بعضا متضاد در سوریه حاضر به نشستن بر سر میز مذاکره شده اند، خود نکته مهم و مثبتی است و بیانیه پایانی آن نیز حاوی نکات قابل توجهی است.

واقعیت این است که جدیت ایران و محور مقاومت در مقابله با تروریسم ساخته آمریکا و متحدانش در منطقه، آمریکا و ائتلافش را پس از تجربه کنفرانس هایی از پیش شکست خورده موسوم به «دوستان سوریه»، به دعوت از ایران برای حضور در کنفرانس سوریه مجاب کرد. حالا دیگر رسانه های غربی - عربی از متهم کردن ایران به جنگ نیابتی و امثالهم نیز عاجز شده اند؛ حالا با ائتلافی ضد تروریسم مواجه هستند که دو سر آن دو کشور درگیر در تروریسم هستند و حمایت سیاسی - نظامی روسیه و پشتوانه چین را نیز به دنبال دارد.
با توجه به حضور ایران، روسیه، چین، عراق و عمان در این کنفرانس، توازن قوا این بار اگر نگوییم به سود ایران و محور مقاومت اما بسیار متعادل تر از گذشته بوده و این امر در بیانیه مشترک پایانی به خوبی مشهود است. مبارزه با تروریسم و حق تعیین سرنوشت برای مردم سوریه از دیگر نکات مهمی بود که در پایان این نشست بر آن تأکید شد و در دور بعدی مذاکرات نیز انتظار ادامه پیگیری آن می رود.

تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
ارسال نظرات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات