مولود چاووش اوغلو وزیر خارجه ترکیه دوشنبه ۲۴ آبان ماه برای اولین بار پس از انتخابات ریاست جمهوری ایران به تهران سفر و  با حسین امیرعبداللهیان وزیر خارجه و سید ابراهیم رئیسی رئیس جمهور کشورمان دیدار و گفت‌وگو کرد.

پس از این دیدار وزرای خارجه دو کشور در نشست خبری مشترک شرکت کردند.

حسین امیرعبداللهیان در این نشست خبری گفت: گفت‌وگو‌های مهمى را بر سر روابط دو کشور داشتیم، برای تدوین یک نقشه راه جدید و بلند مدت در راستای توافق بلند مدت تهران و آنکارا گفت‌وگو کردیم. وزیر خارجه کشورمان ضمن اطلاع رسانى از سفر اردوغان رئیس جمهور ترکیه به ایران در آینده نزدیک،گفت که امیدواریم در سفر اینده آقای اردوغان به ایران، این سند در حضور روسای دو کشور به امضا برسد و سندبلند مدت حاوی روابط دو کشور عملی شود. توافق کردیم گفت‌وگو‌های دیپلمایتک را شروع کنیم.

اهمیت سفر وزیر خارجه ترکیه به ایران چیست؟

امیرعبداللهیان همچنین گفت که در این جلسه به مکانیسم‌های مشترکی برای سرعت بخشیدن به همکاری‌های دوجانبه رسیدیم. در حوزه سرمایه‌گذاری‌های متقابل و فعالیت بخش خصوصی ظرفیت‌های فراوانی در دو کشور وجود دارد. در عین حال موانع و مشکلات محدودی نیز در مسیر تجار دو کشور مورد شناسایی قرار گرفت که توافق کردیم که نسبت به آن در اسرع وقت اقدام لازم را به عمل بیاوریم.

مولود چاووش اوغلو هم در این دیدار گفت که ما روابط مان را در همه حوزه‌ها بازبینی کردیم. در عین حال با آقای امیرعبداللهیان درباره آماده سازی برگزاری هفتمین نشست شورای عالی همکاری دو کشور صحبت کردیم. اسناد مختلف درباره مهاجرت غیرقانونی، قاچاق و بقیه مسائل مرزی مورد گفت‌وگو قرار گرفت.

چاووش اوغلو در پاسخ به سوالی درباره روابط ایران و ترکیه گفت: در ترکیه و ایران دولت‌های نتیجه گرایی هستند و برای اینکه شتابی به روابط دو کشور داده شود، اسناد زیادی باید امضا شود و اسنادی که امضا شده بازبینی شوند و نقشه راه را نسبت به آینده مشخص کنم. هر دو طرف دیپلمات‌های مجربی دارند. 

وزیر خارجه ترکیه بار دیگر مخالفت آنکارا با تحریم‌ها علیه ایران را اعلام کرد و گفت: تحریم‌های یکجانبه علیه ایران باید برداشته شود.

وی همچنین ابراز امیدواری کرد که مذاکرات در وین به نتیجه مثبت برسد و گفت که ما طرفدار ثبات در عراق هستیم و حمله‌ای که نسبت به نخست وزیر عراق صورت گرفت را محکوم کردیم. درباره افغانستان و ثبات آن با ایران همسو هستیم. از وضعیت افغانستان نگرانی‌های زیادی داریم و ایجاد یک حکومت فراگیر می‌تواند راه‌حل باشد. آماده همکاری درباره افغانستان هستیم. می‌خواهیم همکاری بین‌المللی را با ایران توسعه دهیم.

به گفته کارشناسان پیام و هدف این سفر، توسعه همکاری‌های دوجانبه آنکارا - تهران بود.

حجت الاسلام و المسلمین سید ابراهیم رئیسی رئیس جمهور کشورمان هم در دیدار با وزیر خارجه ترکیه با بیان اینکه توسعه روابط دو کشور به‌ویژه در حوزه مسائل تجاری و اقتصادی به نفع دو ملت است، گفت: ایران و ترکیه باید با نهایی کردن نقشه‌راه ارتقای همکاری‌ها، که تدوین آن در دستور کار دو کشور است، آماده ارتقای روابط از سطح کنونی به همکاری‌های همه جانبه باشند. همکاری‌های منطقه‌ای دو کشور باید به همکاری در عرصه بین‌المللی تبدیل شود و این نوع تعاملات با توجه به جایگاه مهم دو کشور می‌تواند در معادلات جهانی مؤثر باشد.

رئیسی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نگاه جمهوری اسلامی درباره توانایی کشور‌های منطقه برای حل مسائل خود بدون دخالت بیگانگان، گفت: حضور بیگانگان جز ناامنی و تنش میان ملت‌ها و دولت‌های منطقه نتیجه‌ای ندارد؛ همچنان که بیست سال حضور آمریکا در افغانستان جز قتل و خونریزی و تخریب نتیجه‌ای نداشت و مشخص شد مشکلات افغانستان به دست مردم این کشور و با کمک همسایگان قابل حل است.

مولود چاووش اوغلو وزیر امور خارجه  پس از دیدار با رئیس جمهور کشورمان در صفحه توییترش نوشت: ما درباره تحولات اخیر در منطقه‌مان از جمله روابط دوجانبه، تجارت، سرمایه‌گذاری و مبارزه علیه تروریسم صحبت کردیم. ما بر آمادگی دوجانبه‌مان برای توسعه بیشتر روابطمان تاکید کردیم.

چرایی سفر وزیر خارجه ترکیه به ایران

عبدالرضا فرجی‌راد سفیر اسبق کشورمان در نروژ و مجارستان می گوید: سفر وزیر خارجه ترکیه در زمانی انجام شد که روابط دو کشور ایران و ترکیه در مقایسه با گذشته از یک اطمینان خاطر مطلوب برخوردار نیست. شاید بتوان گفت که در طول دوره حاکمیت اردوغان و حزب عدالت و توسعه روابط در کم ترین تحرک سیاسی و اقتصادی قرارگرفته است. از نقطه نظر سیاسی تحولات یکی دو سال اخیر در قفقاز عامل منفی مهمی در روابط بوده و از نظر اقتصادی نیز تحریم‌های سنگین ترامپ و پیامد‌های آن سطح مبادلات اقتصادی دو کشور را پایین آورده که این امر می‌تواند بر روابط سیاسی هم تاثیر گذار باشد.

وی همچنین گفت که وزیر جدید امور خارجه جمهوری اسلامی در طول سه ماه گذشته به دور از شعار زدگی و گذاشتن توییت‌هایی که قابل تقدیر است تلاش کرده در زمان‌های حساس از میزان تنش‌های به وجود آمده یا در حال شکل گیری با دولت‌ها بکاهد که به طور مثال به گفت‌وگو‌های تلفنی با وزرای خارجه آذربایجان، عراق و وزرای خارجه کشور‌های مهم اروپایی و ... می‌توان اشاره کرد. ظرفیت‌های بزرگ اقتصادی در دو کشور ایران و ترکیه وجود دارد که آن طور که باید از آن‌ها استفاده نشده است. لازم است از حداکثر ظرفیت خط لوله گاز به ترکیه استفاده شود و علاوه بر تامین نیاز داخلی ترکیه به جنوب اروپا هم گاز صادر شود. با کمک ترکیه می‌توان خط آهن و راه‌های کریدور شمال غرب به جنوب را تقویت کرد و ترکیه هم علاقمند است علاوه بر قطر با دیگر کشور‌های حوزه خلیج فارس توسعه رابطه تجاری داشته باشد.

فرجی‌راد در ادامه گفت: این مسیر می‌تواند حتی با ظرفیت بالا مورد استفاده کشور‌های قفقاز، روسیه و اروپای شرقی قرار گیرد. در سرمایه گذاری‌های مشترک در بخش‌های مختلف صنعتی از اتومبیل سازی تا بخش مسکن ظرفیت‌های خوبی وجود دارد. آن‌قدر ظرفیت‌های اقتصادی دو کشور بالا است که بتوان همچون روسیه و چین توافقنامه‌های ۲۰ ساله و ۲۵ ساله بین دو کشور به امضا برسد.