با گذشت بیش از یک ماه از حمله تجاوزکارانه آمریکا و رژیمصهیونیستی به ایران، واقعیت میدان، از دست ایران در رقم زدن تحولات میدانی حکایت دارد.
با وجود اینکه ترامپ و نتانیاهو در روزهای اخیر با لفاظی و رویکرد تهدید درمانی کوشیدهاند، روند تحولات را به سود خود تعبیر کنند، اما ارزیابی تحلیلها و گزارشهای بینالمللی نشان میدهد برخلاف ادعاهای واشنگتن، جهان، ترامپ را طرف پیروز معادله کنونی در خاورمیانه نمیداند.
بخش قابلتوجهی از جریان رسانهای بینالمللی معطوف براین نکته است که رئیسجمهور آمریکا در منگنه فشارهای چندوجهی قرار گرفته و برای خروج از بحران خودساخته در خاورمیانه با چالشهای عدیدهای مواجه شدهاست؛ موضوعی که بررسی تازهترین گزارشها و تحلیلهای بینالمللی بیانگر چنین واقعیتی است.
۱. چرا ترامپ شکست خورده است؟
بخش مهمی از تحلیلهای بینالمللی در یکی دو روز گذشته معطوف به واکاوی نشانههای شکست محور واشنگتن و تل آویو در جنگ علیه ایران بودهاست.
بهعنوان مثال نشریه آمریکایی هیل (نزدیک به کنگره آمریکا) اخیرا در گزارشی به بررسی پیامدهای جنگ علیه ایران پرداخته است که در ادامه به محورهای اصلی آن اشاره میشود:
_ جنگی بدون توجیه روشن و اجماع داخلی
_ بیبرنامگی و سردرگمی کاخسفید
_ از دست دادن ابتکار در مقابل ایران ازسوی واشنگتن
_ قرار گرفتن ترامپ در موقعیت تدافعی
_ دست برتر ایران در معادله بازدارندگی
_ افزایش شکاف میان آمریکا و متحدانش
_ خلق اهرم اقتصادی جدید برای ایران (دریافت عوارض از کشتیها)
_ آشفتگی در تصمیمگیری آمریکا
۲. باتلاق تنگههرمز برای متجاوزان و دوستانشان
یکی دیگر از محورهای مورد توجه رسانههای بینالمللی در یکی دو روز اخیر، شکست سنگین رئیسجمهور آمریکا در حل معادله تنگه هرمز بودهاست.
روزنامه آمریکایی والاستریت ژورنال روز سهشنبه در گزارشی با طرح این ادعا که ترامپ به مشاوران خود گفته حاضر است کارزار نظامی علیه ایران را حتی با بسته ماندن تنگه هرمز پایان دهد، از شکست راهبردی مهم واشنگتن پرده برداشت. دراین گزارش به چند محور مهم درباره تحولات این حوزه اشاره شدهاست؛ از جمله:
_ سرگردانی آمریکا در راهبردسازی؛ گاهی تهدید به بمباران زیرساختهای انرژی ایران و گاهی ناچیز خواندن اهمیت تنگه هرمز
_ وارد آوردن فشارهای فزاینده به متحدان درباره بازگشایی تنگه هرمز
_ شکست راهبرد «اسکورت»
۳. ناکامی در براندازی
اندیشکده آمریکایی بروکینگز هم اخیرا در گزارشی تحلیلی، ناکامی محور واشنگتن و تل آویو در براندازی جمهوری اسلامی را بهعنوان یکی از مهمترین شکستهای ترامپ ارزیابی کرده است. مهمترین محورهای این گزارش را در ادامه میخوانید:
_ جمهوریاسلامی با وجود آسیبهای متحمل شده، فرونپاشیده است.
_ انتقال قدرت در ایران انجام شدهاست.
_ برخلاف اراده و ادعاهای مطرح شده، اعتراضات گسترده یا فرار دستهجمعی از ارتش در ایران دیده نمیشود.
_ ایران موفق شده اختلال جدی در انرژی و اقتصاد منطقه ایجاد کند.
_ ترامپ ابتدا «تغییر رژیم» را مطرح کرد، اما اکنون احتمالاً بهدنبال «راه فرار» است.
_ کارشناسان تأکید دارند سناریوهای بدیهی (مثل حمله به کشورهای حاشیه خلیجفارس و خطر برای نیروهای آمریکایی) از پیش دیده نشده بود.
۴.افزایش قدرت چانهزنی ایران
روزنامه انگلیسی گاردین نیز اخیرا در تحلیلی، ضمن مقایسه جنگ رمضان با تجربه ویتنام، تصویری از تغییر موازنه به سود ایران ارائه دادهاست.
در این ارزیابی تحلیلی ۵ محور مهم وجود دارد که عبارت است از:
_ موقعیت قویتر ایران نسبت به قبل از جنگ
_ افزایش قدرت چانهزنی تهران
_ احساس «دست بالا» در تهران
_ آمریکا در پی خروج آبرومندانه
_ تضعیف منطق ادامه جنگ
۵. کنترل شدیدتر بر تنگه هرمز
خبرگزاری آمریکایی بلومبرگ نیز روز سهشنبه در گزارش تازهای از تحولات خاورمیانه، به وجه دیگری از شکست راهبردهای ادعایی ترامپ در قبال ایران اشاره کرده است: کنترل شدیدتر ایران بر تنگه هرمز.
این رسانه اقتصادی در بخشی از گزارش خود، که بازتاب گستردهای نیز در سطح رسانهها و شبکههای اجتماعی داشت، اذعان کرد: پس از یک ماه از گذشت جنگ، ایران مسلماً مهمترین پیروزی استراتژیک را به دست آورده است: کنترل شدیدتر بر ترافیک تنگه هرمز.
۶. اهدافی که محقق نشد
روزنامه انگلیسی گاردین نیز روز سهشنبه در گزارشی، تاکید کرد که جنگ ترامپ علیه ایران خودش را به گروگان گرفته است.
در این گزارش آمدهاست: جنگی که ترامپ با وعده پیروزی سریع آغاز کرد، حالا به وضعیتی تبدیل شده که خود او را در تنگنا قرار داده است.
گاردین افزودهاست: اهداف اصلی، از جمله کنترل تنگه هرمز تا تضعیف ایران محقق نشدهاند. در عوض، این جنگ به بیثباتی منطقهای و فشار اقتصادی جهانی منجر شدهاست.
بخش مهم دیگری از این گزارش، معطوف به این نکته است که پیامهای متناقض و تصمیمگیریهای پراکنده دولت آمریکا، اعتبار سیاسی ترامپ را تضعیف کرده و او عملاً درگیر جنگی شده که خروج از آن دشوار و پرهزینه است.
