آملی لاریجانی:
نسبتهایی را که به دولت میدهند قبول نداریم
رییس قوه قضاییه صحبتهای یکی از مسوولان اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان مستقل در دیدار با رهبر انقلاب مبنی بر خودداری آیتالله لاریجانی از حضور در جمع دانشجویان را ناعادلانه دانست و گفت: به طور قاطع اینجانب در بین تمام مسوولان قضایی بیشتر از همه در جلسات دانشجویی حضور داشتهام.
به گزارش افکارنیوزبه نقل از ایسنا، آیتالله آملی لاریجانی طی سخنانی در سیزدهمین نشست سالانه اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان مستقل دانشگاههای سراسر کشور در دانشگاه شریف گفت: من از سابق طالب حضور در جلسات اینچنینی بودم. خصوصا زمانی که در کارهای اجرایی حضور نداشتم و مخصوصا زمانی که جریانهای روشنفکری و اصلاحات خیلی در کشور شلوغ میکرد و دستگاههای اجرایی در خدمت این افکار روشنفکری و التقاطی بودند.
وی ادامه داد: بنابراین من این مساله را روند صحیحی میدانم که مسوولین اعم از فرهنگی و سیاسی در فضاهای دانشجویی شرکت کنند و این را هم بدانید که مسیر همهی ما مسیر انقلاب اسلامی و دیانت است؛ حالا ممکن است سلایق مختلف باشد ولی یک مسیر روشن وجود دارد و باید توجه داشته باشیم که اختلاف سلایق به اختلاف مسیر منجر نشود.
رییس قوه قضاییه با اشاره به تاکید رهبر انقلاب مبنی بر حضور مسوولان در جلسات دانشجویی گفت: این امر نکتهی صحیحی است؛ زیرا دانشگاهها بستر پیشرفت و تحول در جامعه هستند و در برخی کشورهای غربی خصوصا انگلیس با سابقهی طولانی در تاثیر بر دنیا که دارند جلسات سیاسی بسیار زیادی وجود دارد و بسیاری از افرادی که از کشورهای مختلف به یک مسوولیتی میرسند در این جلسات شرکت میکنند.
آملی لاریجانی اظهار کرد: عرض من این است که زمان دانشجویی زمان نشاط است و هیچیک از ما مسوولین نباید خود را فراتر از نقد بدانیم. نقد هم فقط این نیست که اشتباهات ذکر شود ولی به هر حال نقد زمینهساز پیشرفت است. نقد اساس پیشرفت علم است و این ایدهای که دوستان مطرح میکنند مبنی بر نقد بر اساس موازین، ایدهی درستی است.
وی تصریح کرد: من نکتهای را عرض کنم؛ زیرا در محضر مقام معظم رهبری هم گفته شده و آن اینکه ایشان فرمودهاند به مسوولین گفته شده است تا در جلسات دانشجویی شرکت کنند. من خودم مشتاق بودم و قبلا هم گفته بودم هرکجا جلسهای باشد حضور خواهم یافت. البته مشکلی وجود دارد و آن محدودیت وقت ماست ولی در کنار همهی این کارها در این جلسات حضور پیدا میکنم و همین امروز برای شرکت در این جلسه مجبور شدم اجلاس خبرگان را ترک کنم.
رییس قوه قضاییه در ادامه با انتقاد از صحبتهای یکی از مسوولان اتحادیه انجمنهای اسلامی دانشجویان مستقل سراسر کشور در دیدار با رهبری گفت: در این جلسه گفته شد رییس دستگاه قضایی که وقت دارند از برخی وبلاگها انتقاد کنند فرصت نکردهاند با وجود دعوتهای بسیار در جلسات دانشجویی شرکت کنند. اولا این قیاس معالفارغ است. گلایه یک دقیقه است ولی حضور در جمع شما به چندین ساعت وقت نیاز دارد. در ثانی این حرف درست نبود، چون در ایامی که من در قوه قضاییه هستم در چندین جلسهی اینچنینی شرکت کردهام و پرسش و پاسخ هم برگزار شده بود.
وی ادامه داد: من خواهشم این است، وقتی چنین چیزی در محضر مقام معظم رهبری مطرح میشود قدری ظلم در حق دستگاهی است که میخواهد عدالت را اجرا کند. البته من خدمت مقام معظم رهبری عرض کردم که چنین چیزی نبوده است. هرجا هم که رفتهام اصرار داشتهام پرسش و پاسخ باشد.
آملی لاریجانی ادامه داد: در سفرهای استانی هم اصرار داشتهام یک جلسه با اساتید و نخبگان دانشگاهی با پرسش و پاسخ برگزار شود و اتفاقا انتقاداتی هم وارد شده و به آنها پاسخ داده شده است.
رییس دستگاه قضایی اظهار کرد: خواهش من از دوستان این است که با اطلاع صحبت کنند و مقام معظم رهبری هم همین امر را تذکر داده است ولی به طور قاطع عرض میکنم که من از بین تمام مسوولان قضایی بیشتر از همه در جلسات دانشجویی شرکت کردهام.
رییس قوه قضاییه با اشاره به امکانات دستگاه قضایی گفت: مشکل اساسی ما در قوه قضاییه کمبود نیروست. دستگاه قضایی، دستگاهی بسیار گسترده است و شاکلهای خاص دارد. شما نباید دستگاه قضایی را مساوی با رییس قوه قضاییه بگیرید. البته این به معنای شانه خالی کردن از مسئولیتها نیست اما قضات دارای استقلال هستند. دستگاه قضایی، دستگاهی پراکنده در کل کشور است و قاضی دارای استقلال در فهم است.
آملی لاریجانی تصریح کرد: دستگاه قضایی از لحاظ بودجه و سایر امکانات مظلوم واقع شده است.
وی ادامه داد: زمانی به مقام معظم رهبری در مورد عملکرد صدا و سیما گلایهای کردم. نباید اقدامات به گونهای باشد که نحوه پرداختن به دستگاه قضایی، تحقیرآمیز به نظر بیاید؛ به طوری که در یک روز پس از بیان اخبار بازار تهران و ارائه گزارش از اسبهای ترکمن نوبت به اخبار دستگاه قضایی برسد.
رییس دستگاه قضایی افزود: ما ۱۳ میلیون پرونده در دستگاه قضایی داشتیم که البته هر پرونده در هر مرحله، یک شماره میخورد. مثلا در دادسرا دارای یک شماره بود و در مرحله تجدیدنظر شماره دیگری داشت. اکنون دستگاه قضایی از نظر جذب قاضی در حال تحول است و در طول سه سال، دو فراخوان برای جذب قاضی شده است. فراخوان سوم نیز به زودی ارائه میشود.
آملی لاریجانی با اشاره به عملکرد مرکز آمار و انفورماتیک قوه قضاییه اظهار کرد: بحثآیتی را در دستگاه قضایی بسیار جدی گرفتیم و دوستان خبره در این امر را منصوب کردیم و اکنون تمام شعب دادگاهها از طریق سیستم CMS به سرور مرکزی وصل هستند و با استفاده از این سیستم، برخی واسطهها و امکان دخالتهای ناروا حذف شد. اکنون نیز پروژه مهمی در موضوع آیتی در دستگاه قضایی در جریان است؛ به گونهای که سیستم طرح شکایت بدون حضور فیزیکی صورت گیرد که با تحقق این امر بسیاری از رفت و آمدها، دلالیها و سودجوییها حذف میشود.
وی با اشاره به موضوع پیشگیری از وقوع جرم نیز خاطرنشان کرد: در سایر نقاط دنیا پیشگیری از وقوع جرم وجود دارد اما ما کمی از این بحثعقب بودیم. در قانون اساسی پیشگیری از وقوع جرم بر عهده قوه قضاییه گذاشته شده است. با گذشت چندین سال هنوز قانونی به صورت جامع در این موضوع وجود نداشت که البته قانونی در این زمینه تدوین شد و پس از رفت و آمدها در نهایت به مجمع تشخیص مصلحت نظام رفت.
رییس قوه قضاییه همچنین با تاکید بر مبارزه دستگاه قضایی با مفاسد اقتصادی یادآور شد: در دو سه سال اخیر تلاشهای بسیاری در زمینه مبارزه با مفاسد اقتصادی صورت گرفت و حسب پیشبینی مقام معظم رهبری مسلما تا این مبارزه جدی آغاز شود فریادها بلند میشود که البته بلند شده است که نمونه آن رسیدگی به پرونده فساد ۳ هزار میلیاردی است. البته هنوز این پرونده متهمانی دارد که به اتهامات آنان رسیدگی نشده است و تا کنون برای ۳۹ نفر رای صادر شده است.
آملی لاریجانی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به برخورد با مفاسد اجتماعی و فرهنگی نیز گفت: میدانید که میزان تعدیات در جامعه بسیار زیاد است. در زمینه مبارزه با سرقت مسلحانه بانکها، قاچاق مواد مخدر و … ما به صورت جدی اقداماتی را در دستور کار قرار دادهایم و حتی برخی از پروندهها را شخصا دنبال میکردم. به عنوان مثال پرونده عقرب سیاه، سیکل عجیبی پیدا کرد و مجبور شدم تمام پرونده را با تعداد صفحات بسیار بالا مطالعه کنم. این پرونده داشت به صورت دیگری مطرح میشد. وجود چنین پروندههایی در کشوری که منتسب به دیانت و ولایت است، زیبنده نیست.
وی با بیان اینکه تا کنون جنایات ۱۵ درصد کاهش یافته است، تصریح کرد: اگر جذب قضات با شرایط صحیح صورت گیرد و قضاتی شجاع و کارآمد وارد دستگاه قضایی شوند، این روند بهبود مییابد. اقتدار توام با عدالت است. تضعیف قوه قضاییه چه در قالب تخریب و چه در قالب ندادن بودجه به نفع هیچکس نیست. وجود قوه قضاییه مقتدر به نفع همه است. البته حتما کاستیهایی وجود دارد اما باید میان نقد و تخریب مرز روشنی وجود داشته باشد.
آملی لاریجانی با بیان اینکه گلایه از دستگاه قضایی دو نوع دارد، یکی از آنها را برخورد با رسانهها و وبلاگها عنوان کرد و ادامه داد: نمیخواهم دفاع کنم که هر برخوردی صحیح است اما باید بپذیریم که گاهی حرفهای موهنی زده میشود. رسانهها میتوانند علامت سلامت جامعه باشند.
وی در ادامه به ارائه مثالی پرداخت و افزود: در یکی از سایتها که بیان میکنند حامی دولت هستند که شاید خود آقای احمدینژاد از آنها اطلاعی نداشته باشد مطلبی عنوان شده بود مبنی بر اینکه ۲۸۵ گوسفند زنده خریداریم و عکسی از مجلس را منتشر کرده بود. من این کار را رضاخانی میدانم.
در این هنگام عباس جعفری دولتآبادی دادستان عمومی و انقلاب تهران وارد جلسه شد که رییس قوه قضاییه با مزاح اظهار کرد: آقای دادستان اکنون حضور دارند و هرکدام از شما اگر اذیت کنید از اینجا میبردتان که این گفته رییس قوه قضاییه با خنده دانشجویان همراه بود.
آملی لاریجانی خاطرنشان کرد: اینگونه اقدامات به دشمنان کمک میکند. آیا اینگونه سایتها میتوانند بگویند حامی دولت هستیم؟ در مثالی دیگر به گفته من و سخنان مقام معظم رهبری در مورد موضوعی اشاره کرده بودند که خلاف بود و من آن را خدمت رهبری نیز بردم. چرا باید وبلاگی علیه رییس قوه قضاییه مطلب بنویسد؟ آیا آنها خیال میکنند بنده میتوانم چنین خلافبینی را انجام دهم؟ یا در مطلب دیگری من و برادرانم را سه تفنگدار نامیده بودند. البته ما بدمان نمیآید تفنگ داشته باشیم(خنده دانشجویان). باید به وجدان خودمان برگردیم و به شما توصیه میکنم که صداقت جوانی خودتان را به
حرفهای خلاف آلوده نکنید.
در ادامه این نشست، یکی از دانشجویان عضو این اتحادیه خطاب به رییس قوه قضاییه گفت: ما به هیچ عنوان منکر برخورد با بیادبیها و بیاخلاقیها نیستیم. هیچکس نباید به کسی دیگر توهین کند اما سوال اصلی ما این است چرا آنجا که کسی نظام اسلامی را نظام شاهنشاهی مقایسه کرد فقط با یک تذکر شفاهی مواجه شد؟ یا آنجا که به یکی از علما توهین شد همین اتفاق افتاد؟
آملی لاریجانی در پاسخ به سوال این دانشجو تصریح کرد: من نمیتوانم انکار کنم که ممکن است جایی تخطی شده باشد. حالا من از این دو مورد مطلع نیستم و نمیدانم توهین به کدامیک از علما مدنظر شماست.
دانشجویی که سوال را مطرح کرده بود گفت: منظورم آیتالله مصباح است.
رییس قوه قضاییه خاطرنشان کرد: من از قبل انقلاب خدمت آقای مصباح میرسیدم و واقعا شخصیت ایشان شخصیتی مهذب و ملاست و اگر کسی توهین کرده باشد حتما لازم است برخورد شود. منتها ما در قانونمان نسبت به مقامات و مسئولان بحثتوهین آمده که باید برخورد شود. برخی معتقدند که توهین شاکی میخواهد. ما معتقدیم که توهین نسبت به مقامات، شاکی نمیخواهد و این امر در قانون مطبوعات تصریح شده است که توهین نسبت به مقامات و مسئولان مستثنی از بحثآزادی بیان است. من هم جزو همین قضات هستم و بر این نظر هستم که رسیدگی به جرم توهین به مقامات نیاز به شاکی ندارد. این یک بحثکاملا حقوقی است و در برخی
روزنامهها هم مینویسند که چرا بدون شکایت رسیدگی شده است؟ در بند ۸ ماده ۶ قانون مطبوعات گفته شده که توهین به مقامات، مستثنی از آزادی بیان ذکر شده در مطبوعات است. مجازات هم همان مجازات ذکر شده در قانون مجازات اسلامی است ولی من هیچ احاطهای بر قضاتی که این نظر را ندارند، ندارم اما شخصا نظر من این است.
آملی لاریجانی در مورد سوال مطرح شده مبنی بر رسیدگی نکردن به اتهام کسی که نظام اسلامی را با نظام شاهنشاهی مقایسه کرده است نیز گفت: با این مساله هم حتما باید برخورد شود و من به آقای جعفری میگویم که این مساله را پیگیری کنند.
رییس دستگاه قضایی در پاسخ به سوالی در مورد برخورد دستگاه قضایی در جریان فتنه سال ۸۸ اظهار کرد: دستگاه قضایی در بحثفتنه خیلی خوب عمل کرد. چند هزار نفر را یکباره به دستگاه قضایی آوردند. هیچکس نمیتواند بگوید دستگاه قضایی کاری نکرده است. برخی مسئولان به مقام معظم رهبری نامه نوشتند و گفتند اینها را عفو کنید. شما همه چیز را نمیدانید و لازم هم نیست بدانید. من نمیخواهم اسم ببرم ولی دستگاه قضایی خیلی خوب عمل کرد. به نظر من آنها هم فرزندان کشور هستند و برخی از این افراد حسب فهم قضات ما متنبه شدند و کتبا نوشتند که اشتباه کردیم.
وی ادامه داد: من فکر میکنم نظام جمهوری اسلامی آنقدر قدرت و عطوفت دارد که اینها را ببخشد. عفو هم مربوط به مقام معظم رهبری است. نمیشود کسی بگوید دستگاه قضایی کاری نکرده است. مواردی وجود داشته که یک پرونده خالی به ما دادهاند و حتی اسم کسی در آن نبوده است. البته صاحب پرونده در خیابان خرابکاری کرده و دستگیر شده است ولی علیایحال دستگاه قضایی در رسیدگی به موضوع فتنه ۸۸ کار بزرگی انجام داد.
در ادامه این جلسه، سوال یکی از دانشجویان اینگونه مطرح شد که ما قبول داریم کار دستگاه قضایی کار سادهای نیست اما انتظار ارتقای دستگاه قضایی را داریم. بهویژه بحثرعایت حقوق شهروندی در دادسراها مدنظر است.
رییس دستگاه قضایی پاسخ داد: من قبول دارم که مشکلاتی وجود دارد ولی در دستگاه قضایی قضات، دادیارها و بازپرسهای متدینی وجود دارند. اینکه شما میگویید قبول دارید کار ما سخت است لفظا یک چیز است ولی پذیرفتن آن در عمل چیز دیگری است. وقتی یک قاضی حکم اعدام یک قاچاقچی در سیستان و بلوچستان را میدهد یا وقتی یک بازپرس و دادیار قرار مجرمیت و کیفرخواست صادر میکنند، همه اینها در معرض خطرند زیرا اشرار کاری به منطق و دین و دیانت ندارند.
آملی لاریجانی افزود: البته ممکن است در بعضی موارد اجحافی صورت گیرد ولی گزارشهایی که میگیریم چنین است. ما دستگاه قضایی را تقویت کردهایم. دادسرای انتظامی قضات به صورت نوبهای و ریز موضوعات را بررسی میکنند و گزارش میفرستند. من حتی به دیوان عالی کشور گفتم که بر اساس نص قانون اساسی باید بر قوه قضاییه نظارت کنند و نهادی هم برای نظارت در این خصوص تشکیل شد. منتها ما اعلام رسمی نکردیم تا کسر شان دستگاه قضایی نباشد. ما اعلام نمیکنیم فلان قاضی منفصل شده است لکن این برخوردها وجود دارد.
وی با بیان اینکه ما یک دستگاه محدود هستیم، تصریح کرد: ما نمیتوانیم از خارج کشور قاضی وارد کنیم. ما برای جذب قاضی اعلام عمومی میکنیم و این کار پروسهای زمانبر دارد ولی این حرف در کل قوه قضاییه نیست. من خودم چند وقت پیش سرزده به بعضی مراجع قضایی رفتم و در بعضی جاها تذکر دادم ولی اینطور نیست که ترسیم میکنند و میگویند همه جا شلوغ است یا بینظمی وجود دارد.
در ادامه، مجری جلسه سوال یکی از دانشجویان را مبنی بر اینکه چرا نمیشود از یک قاضی به راحتی مانند دیگران شکایت کرد؟ مطرح کرد.
آملی لاریجانی گفت: چرا نمیشود؟ ما دادسرای انتظامی قضات داریم. منتها حرف باید مستند باشد. دادسرای انتظامی قضات الان مو را از ماست بیرون میکشد. هر کسی شکایتی دارد میتواند مطرح کند منتها باید مستند باشد وگرنه در آنجا قرار منع تعقیب صادر میکنند. کسی هم که شکایت میکند مانند دعاوی معمولی باید سمت داشته و ذینفع باشد.
در ادامه، مجری نشست با اشاره به عملکرد برخی افراد در فتنه اظهار کرد: با این افراد با تساهل و تسامح رفتار شده است و مصداقی هم که آورده شده این است که برخی به راحتی به المپیک میروند و برمیگردند.
آملی لاریجانی گفت: اسم نباید بیاورید. من هم از دانشجویان و هم از رسانهها خواهش دارم که ما را در محذور قرار ندهند. بر اساس نص قانون نمیتوان اسم کسی را قبل از قطعیت حکم منتشر کرد. حتی از بستگان ما اسم میبرند. بینی و بینالله من دارم کار خودم را انجام میدهم. حتی قبل از اینکه کسی چیزی مطرح کند لکن مواردی که اعلام میکنید که محکومیت قطعی دارند انشاءالله رحمان اجرا میشود.
رییس قوه قضاییه در پاسخ به سوال دیگری مبنی بر اعلام حکم قطعی چهار نفر از متهمان پرونده فساد مالی اظهار کرد: حکم قطعی نیست. این حکم دادگاه بدوی صادر شده است و حکم قطعی انشاءالله در دیوان عالی کشور صادر خواهد شد.
وی در پاسخ به این سوال که آیا اسامی محکومان این پرونده اعلام میشود؟ گفت: آنقدر در روزنامهها اسم آوردهاند که چیزی نمانده است و من بارها گفتهام که نباید ما را در محذور قرار دهند. مقام معظم رهبری هم بارها چه در جلسات خصوصی و چه در جلساتی که با مسئولان داشتهاند گفتهاند که چرا به صرف اتهام، اسامی مطرح میشود و بعد چیز دیگری فرمودند مبنی بر اینکه حتی اگر ضرورت ندارد بعد از قطعیت هم اسم برده نشود. مثلا دختر فردی که محکوم شده چه گناهی کرده است که نمیتواند دانشگاه برود؟ اگر پدری مجرم است دختر یا پسر او چه گناهی کردهاند؟
آملی لاریجانی اظهار کرد: به نظر من این نکتهای بسیار مهم و فرمایشی متین است. به لحاظ اینکه پشتوانهای اخلاقی و دینی دارد. شما میدانید در باب زنا در قرآن و فقه آمده است که حتی اگر کسی با چشمش این تخلف را ببیند و اگر شهود به چهار تا نرسند باید به سه نفر دیگر حد قذف زده شود. ما باید تمکین کنیم و از این حرف دفاع کنیم. در همین قانون گفته شده است که اگر کسی جرمی را به دیگری نسبت دهد ولی نتواند ثابت کند به مجازات مفتری محکوم خواهد شد. خواهش من از شما دانشجویان هم این است که مدافع این روند شوید.
رییس قوه قضاییه با بیان اینکه ما نسبتهای خلافی را که به دولت میدهند قبول نداریم، افزود: من لیست بلندبالایی را از مواردی که به دولت توهین شده تهیه کردهام و مواردی که دادستان پیگیری کرده یا شکایت شده است در حال رسیدگی است.
وی در ادامه در پاسخ به سوالی درباره علت تاخیر در ابلاغ قانون مجازات اسلامی و اینکه با توجه به جرمزدایی در لایحهی جدید ممکن است در حق برخی افراد اجحاف شود، گفت: لایحه مجازات اسلامی لایحه بسیار مهمی است. قبل از ورود من به قوه قضاییه خیلی روی این لایحه کار شد و نهایتا قبل از انتهای سال گذشته آماده ابلاغ بود. مدت اجرای قانون فعلی هم تا پایان سال ۹۰ بود و ما اگر از مقام معظم رهبری استیذان نمیکردیم مشکل خلاء قانونی داشتیم.
آملی لاریجانی خاطرنشان کرد: این قانون هم در کدگذاری و هم در ارجاع به تعزیرات مشکل داشت. عددها اصلاح شد و تعزیرات هم اضافه شد. شورای نگهبان ایراد گرفت که در لایحه اولیه تعزیرات وجود نداشت و برخی اصلاحات مجلس ماهوی است. شورای نگهبان پس از ارسال مجدد لایحه، اشکالات جدیدی هم گرفت.
وی تصریح کرد: البته شورای نگهبان طبق قانون اساسی در بررسی مجدد حق گرفتن اشکال خلاف قانون اساسی را ندارد اما راه اشکال خلاف شرع همیشه باز است.
رييس دستگاه قضايي ادامه داد: من همين يكي دو روز پيش سرنوشت لايحه را استعلام كردم كه فرمودند از نو دارند اشكالات خلاف شرع اين قانون را ميگيرند. من موافقم كه سير قانونگذاري نبايد اينطور باشد. يعني وقتي به مرحله ابلاغ رسيد بايد ابلاغ شود. ما در دستگاه قضايي هم مشكلاتي داريم و اگر قانون الان ابلاغ شود ما بايد آموزشهايي را به قضات بدهيم زيرا بعضي چيزها عوض شده و دردسرهايي را بعد از ابلاغ داريم و اين امر هم به تاخير ميافتد و دردسرها بيشتر ميشود.