ربع قرن گذشت
مصلی تهران به عمر نوح می رسد!
حرکت لاک پشتی مسئولان برای احداثساخت مصلی تهران که نزدیک به ربع قرن به طول انجامیده است همچنان با صرف هزینه های هنگفت در پیچ و خم تصمیمات سلیقه ای وا مانده است و گویا پایانی برای این پروژه بزرگ ملی مذهبی وجود ندارد.
به گزارش خبرنگار مهر، نوع ساخت و ساز در مصلی تهران و حرکت لاک پشت وار مدیران طرح در اتمام آن که روزگاری قرار بود به عنوان یک نماد دینی بزرگ، جامع و کامل در پایتخت جمهوری اسلامی ایران باشد، نشان می دهد که این پروژه سالیان دراز دیگری را تا نقطه پایان دارد.
براساس طرح اولیه، مصلای تهران به عنوان مجتمعی از بناها و فضاهای لازم برای حضور جمعیتهای میلیونی و برگزاری مراسم عبادی، سیاسی، اجتماعی و انجام فعالیتهای متنوع فرهنگی، آموزشی و هنری نظیر برگزاری نمایشگاههای بزرگ فرهنگی، کلاسهای آموزشی تصویب شد اما با گذشت بیش از ۲۵ سال، هم اکنون تنها شبستان آن قابل استفاده است.
در طرح اولیه مصلی آمده که این فضا باید در مرکز جغرافیایی شهر با مساحتی بالغ بر یک میلیون مترمربع و با جمعیتی با ۶۰۰ تا ۸۰۰ هزار نفر باشد و درعین حال شامل فضاهای زیرشامل مسجد، شبستان، راههای ارتباطی و سطوح شیبدار جهت معلولین، توقفگاه، خدمات بهداشتی و وضوخانهها، محلهای تأسیسات برقی و مکانیکی، فضاهای فرهنگی شامل کتابخانه، موزه، نمایشگاه، مدرسه، محل همایشها و گردهماییهای بینالمللی اسلامی، محلی جهت پذیرائی از میهمانان، قسمتهای اداری مربوط به واحدهای بهرهبردار، مرکز کمکهای اولیه، بازار خرید، فضای سبز و غیره باشد.
روند تاریخی احداثمصلی
در سال ۱۳۶۱ به دنبال تعیین دور نمای مصلا گزارش این بررسیها به امام جمعه وقت تهران حضرت آیت الله خامنهای ارائه شد. امام جمعه تهران(رئیس جمهور وقت تهران) به اتفاق رئیس مجلس وقت تهران و امام جمعه موقت تهران(آیتالله هاشمی رفسنجانی) ضمن تصویب گزارش کارشناسی گروه پیگیری طرح، طی نامهای به رهبر کبیر انقلاب اسلامی حضرت امام خمینی(ره) پیشنهاد کردند که اراضی عباس آباد برای احداثمصلی امام خمینی اختصاص یابد.
در این نامه دلیل احداثمصلی از سوی مسئولان وقت مشکلات اقامه نماز جمعه در تهران و در دانشگاه ذکر شده و از امام خمینی(ره) خواسته شده که به دلیل مشکلات حقوقی و ثبتی و تشریفات انتقال قانونی دستوری صادر کنند.
حضرت امام نیز در ذیل نامه مرقوم فرمودند:
بسمه تعالی
انشاء الله در کنار ساختن مصلای تهران در ساختن بینش کفر ستیزی مسلمانان موفق باشید، ضمناً سادگی مصلی باید یادآور سادگی محل عبادت مسلمانان صدر اسلام باشد و شدیداً از زرق و برق ساختمانهای مساجد اسلام آمریکایی جلوگیری شود. خداوند تمامی دستاندرکاران برپاکننده مساجد الله را تأیید فرماید.
روح الله الموسوی الخمینی۲۴/۸ / ۶۷
در نتیجه طرح ساخت مصلی تهران کلید خورد.
" پرویز موید عهد " برنده طرح مصلی
پس از بررسی روند اجرایی آن در ۲۹ دی ۱۳۶۴، در فراخوانی از طریق تریبون نمازجمعه، از کلیه طراحان باتجربه و واجد شرایط، جهت تهیه طرح مصلی دعوت بعمل آمد. در این مسابقه ۳۶ شخصیت حقیقی و حقوقی، از داخل و خارج کشور شرکت کردند. شرکت کنندگان خارجی از کشورهای ژاپن، سوریه، پاکستان و هلند در مسابقه به رقابت پرداختند.
این مسابقات زیر نظر هیات داوران متشکل از محمدکریم پیرنیا، مهدی چمران، آیتالله زاده شیرازی، غفاری و حجت برگزار شد. انجام این مسابقه عمومی با وجود هزینه کم، نتایج ارزشمندی دربر داشت که مهمترین آنها تبدیل شدن نظرات کلی به خطوط اولیه طرح معماری بود؛ در این مسابقه هیچکدام از طرحها نتوانست نظر هیات داوران را تأمین کند.
در سال ۱۳۶۹ با تعیین گروه جدیدی از مهندسان توسط مدیرعامل وقت بار دیگر به بازنگری طرحهای مختلف ارائه شده قبلی پرداخته شد و در نهایت جزوهای پیرامون طرحهای ارائه شده در مسابقه، تهیه شد و به استحضار مقام معظم رهبری رسانده شد.
که در نهایت طرح دکتر پرویز مؤید عهد به عنوان طرح ساخت مصلی امام خمینی تهران انتخاب و مورد تأیید مجدد قرار گرفت و ترسیم پلان ها و برش های جدیدی از طرح و نیز ساخت ماکت مجموعه در دستور کار معمار طرح قرار گرفت.
ادعایی که به واقعیت نزدیک نیست!
حال این بحثمطرح می شود با توجه به دستور تاریخی امام خمینی(ره) و اهمیت این موضوع و حجم بالای سرمایهگذاری در این طرح و لزوم ایستایی آن در دولت چرا همچنان این پروژه بلا تکلیف مانده است.
اجرای این طرح در سالهای گذشته با توجه به تامین اعتبار، خواب این سرمایه عظیم را به دنبال داشت این در حالیست که معاون وزیر مسکن و شهرسازی در سال ۸۸ در گفتگویی اعلام کرده بود که در دولت دهم و با تغییر دیدگاه مسئولان مشکلات این طرح تا حدی مرتفع می شود و تا نیمه اول سال ۹۱ فاز اول مصلی بزرگ امام خمینی(ره) تهران و بقیه این طرح بزرگ تا پایان کار دولت به اتمام می رسد.
هم اکنون کار مصلی فاز بندی شده و این طرح بسیار بزرگ که تنها قسمت مرکزی آن حدود ۳۲۰ هزار مترمبع زیربنا دارد؛ با صرف هزینه های میلیاردی که تنها ۳۲۵ میلیارد تومان آن در سال ۸۹ بوده است همچنان سرمایه ها را بر باد می دهد و هیچ کس در این زمینه پاسخگو نیست.
محمد جعفری علیزاده گفته بود: فاز اول این پروژه در انتهای سال ۸۸ تنها ۱۶ درصد پیشرفت فیزیکی داشت در حالی که در آن زمان بالغ بر یک هزار و ۴۰۰ نفر فقط فعالیتشان را بر روی تکمیل هرچه سریعتر این طرح متمرکز کرده بودند.
وی همچنین درباره اعتبار نهایی برای تکمیل طرح مصلی گفته بود که قرار است طرح جامع مصلی مطالعه و تصویب شود که از آن هم خبری نشد.
در واقع با یک برنامه منسجم و مدون و البته کمی دلسوزی باید این پروژه پیش می رفت، حال می خواهیم از مسئولان طرح بپرسیم اکنون با وجود گذشت بیست و چند سال که حدود بیست سال آن بدون امام راحل گذشته است، آیا یک بار پیام وی را خواندهاند؟ آیا دغدغهای که باعثشد آیتالله خامنهای به فکر انجام این کار بیفتند، فهم شده است؟ آیا سادگی و بیتکلفی مصلی که مورد نظر امام بود، رعایت شده است؟
از سویی هم اکنون دستگاههای مختلف دولتی برای پروژه های عمرانی خود همچون احداثتونل و برج های ساختمانی روز شمار قرار می دهند تا هم مردم را نسبت به اتمام طرح آگاه کنند و هم خود را موظف به تکمیل هر چه زودتر آن کنند اما تاکنون هیچ مسئولی درباره آخرین زمان تحویل مصلی تهران سخنی به میان نیاورده است.
هنوز مصلای بزرگ تهران که به نام آن یگانه دوران نیز مزین گشته است، فرم خود را پیدا نکرده است. چرا باید ساخت یک جایگاه نماز در ایران، عمری به درازای یک نسل پیدا کند؟