روند پرداخت اقساط پولهای بلوکه شده ایران
بر پایه توافق ژنو قرار شد در صورت پایبندی ایران به مفاد این توافقنامه٬ مبلغ ۴.۲ میلیارد دلار از داراییهای بلوکه شده ایران به تدریج و در هشت نوبت در اختیار تهران قرار گیرد.
به گزارش افکارنیوز، سوم آذرماه سال ۹۱ بود که ایران و ۱ + ۵، بعد از سه دور مذاکرات فشرده و سخت، توافقنامه ژنو را منعقد کردند؛ توافقنامهای که قرار شد طبق آن دو طرف با پایبندی به تعهداتشان زمینه حل مسئله هستهای ایران را فراهم کنند. یکی از توافقاتی که صورت گرفته بود این بود که در صورت پایبندی ایران به مفاد این توافقنامه، مبلغ ۴.۲ میلیارد دلار از داراییهای بلوکه شده ایران به تدریج و در هشت نوبت در اختیار تهران قرار گیرد. بر پایه این توافق قرار است این مبلغ در ۶ قسط ۵۵۰ میلیون دلاری و دو قسط ۴۵۰ میلیون دلاری به ایران تحول داده شود.
اول فوریه برابر با ۱۲ بهمن سررسید اولین قسط ایران به مبلغ ۵۵۰ میلیون دلار بود که با تعطیلات آخر هفته بازارهای جهانی مصادف شد و با تاخیر دو روزه یعنی در سوم فوریه در اختیار ایران قرار گرفت.
دومین قسط نیز به سرنوشت قسط اول دچار شد و ۴۵۰ میلیون دلاری که باید در نخستین روز از ماه مارس(۱۰ اسفند) به ایران پرداخت میشد، نیز به در بسته بانکهای تعیین شده برای این نقل و انتقال خورد. البته پرداخت دومین قسط با تایید رقیق شدن یک چهارم از ذخیره اورانیوم ۲۰ درصد غنی شده ایران توسط آژانس همزمان بود.
سررسید قسط سوم و چهارم که مبلغ هر یک از آنها بالغ بر ۵۵۰ میلیون دلار بود نیز به ترتیب ۷ مارس(۱۶ اسفند) و ۱۰ آوریل(۲۱ فروردین) بود که به رغم شایعاتی مبنی بر پرداخت نشدن آنها، سید عباس عراقچی، معاون وزیر امور خارجه کشورمان تاکید کرد تمامی چهار قسط پرداخت و به حساب بانک مرکزی واریز شدهاند. به این ترتیب در مجموع تاکنون دو میلیارد و ۱۰۰ هزار دلار از داراییهای بلوکه شده ایران به حساب بانک مرکزی واریز شده است.
قسط پنجم نیز قرار بود ۱۵ آوریل(۲۶ فروردین) پرداخت شود که تا لحظه تنظیم این گزارش هنوز مشخص نشده این مبلغ به حساب بانک مرکزی ایران واریز شده است یا خیر. البته قرار بود این قسط نیز با تایید رقیق شدن یک چهارم دیگر از ذخیره اورانیوم ۲۰ درصد غنی شده ایران توسط آژانس همزمان شود که این خبر نیز امروز مورد تایید دیپلماتهای مطلع از گزارش آژانس قرار گرفت.
اما بعد از اخباری که درباره پرداخت نشدن قسط پولهای بلوکه شده منتشر و با تکذیب مقامات مربوطه روبرو شد، این بار خبری منتشر شد مبنی بر اینکه ایران به پولهای آزاد شده دسترسی ندارد و این پولها در بانک سوئیس خاک میخورد. از جمله این موارد میتوان به گزارش روزنامه آمریکایی «وال استریت ژورنال» در ۱۷ فروردین اشاره کرد که نوشت: بر اساس اظهارات بیش از ۱۰ مقام ایرانی و غربی، دیپلماتها، بانکداران و وکلای آگاه، ایران در چند وقت اخیر قادر نبوده بخش زیادی از داراییهای آزاد شدهاش را در اختیار بگیرد.
با این حال حمید بعیدینژاد٬ رئیس دبیرخانه توافق ژنو ۲۲ فروردین تاکید کرد: «حساب بانکهای غیرتحریمی ایرانی نزد بانکهای ژاپنی و سوئیسی کاملا فعال شده و ثبت سفارش خرید کالاهای اساسی٬ دارویی و محصولات کشاورزی٬ بدون پرداخت پول و با استفاده از داراییهای مسدود شده کشورمان در حال انجام است».
همچنین اخباری تایید نشده در دست است مبنی بر اینکه آمریکاییها در مسیر پرداخت اقساط مربوط به کره جنوبی سنگاندازی میکنند. بهنظر میرسد کرهایها برای تبدیل اقساط به دلار و تحویل آن به ایران دچار مشکل بودهاند.
بر اساس اظهارات پیشین مقامهای آمریکایی٬ موعد آزادیسازی اقساط ششم تا هشتم داراییهای بلوکه شده ایران٬ ۲۴ اردیبهشت٬ ۲۷ خرداد و حدود ۲۹ تیرماه تعیین شده است که البته قسط آخر بعد از تایید اجرای تمامی مفاد توافقنامه از سوی ایران، پرداخت خواهد شد.