تبلیغات
کد خبر: ۴۷۱۳۶

شکایت ایران از روسیه به خاطر اس - ۳۰۰

ایران رسماً اعلام کرد از روسیه به دلیل عمل نکردن به تعهداتش در قرارداد فروش اس - ۳۰۰ شکایت کرده است.

به گزارش ایران هسته ای، محمود رضا سجادي، سفير ايران در مسكو روز چهارشنبه ۲ شهريور ۱۳۹۰ (۲۴ اوت ۲۰۱۱) اعلام كرد: در قرارداد اس- ۳۰۰ آمده است كه اگر يكي از دو طرف به تعهداتش عمل نكند ديگري مي تواند عليه او شكايت كند. يكي از مقامات روسيه كه در اين رابطه سفري به ايران داشت، به ما گفت كه اگر شما به ديوان شكايت كنيد و آن ها اعلام كنند كه تحويل سامانه اس-۳۰۰ مغاير با قطعنامه نيست ما آن را به شما خواهيم داد.
وی ادامه داد: «اعتقاد عمومی ما این بود که تحویل سامانه اس - ۳۰۰ مغایر با قعطنامه نیست و شکایت کردیم تا به این وسیله روسیه بتواند راه کارها و مجوزهای حقوقی لازم را برای تحویل اس - ۳۰۰ به ایران به دست آورد».
الکساندر لوکاشویچ، سخنگوی وزارت خارجه روسیه بلافاصله به این خبر واکنش نشان داد و گفت که روسیه از این تصمیم ایران «متحیر» شده است. وی گفت روسیه ترجیح می داد این موضوع در گفت وگوی دوجانبه با ایران حل شود نه در دادگاه بین المللی.
در عین حال، برخی منابع در تهران می گویند احتمال اینکه همانطور که سجادی گفته درباره این شکایت هماهنگی میان تهران و مسکو انجام شده باشد، منتفی نیست.
سامانه اس - ۳۰۰ یک سیستم دفاع هوایی است که توسط شرکت آلماز روسیه ساخته شده است. این سیستم توانایی سرنگونی هواپیماهای جنگنده و نیز توانایی انهدام موشک های کروز در شعاع ۱۴۵ کیلومتری را داراست و تا ارتفاع ۲۷ کیلومتری می تواند اهداف پروازی را هدف قرار دهد. برد موشک های این سامانه به ۳۰۰ کیلومتر می رسد ودر هر نوع شرایط آب و هوایی قابلیت عملیاتی شدن دارد. روس ها مدعی اند این سیستم دفاعی، توانایی مقابله با سیستم موشک های پاتریوت آمریکایی را داراست و قادر است ۱۰۰ هدف را به طور همزمان ردیابی و ۱۲ هدف را همزمان مورد حمله قرار دهد. منحرف کردن یا از کار انداختن اس۳۰۰ از سوی سیستم های اغتشاشگر، تقریباً غیر ممکن است. رادار این موشک از فاصله ۲۵۰ کیلومتری، جسم پرنده ای به ابعاد ۲۵ سانتی متر مربع را براحتی تشخیص می دهد. مقامات عالی رتبه پنتاگون بارها اذعان کرده اند؛ آمریکا در حال حاضر هیچ وسیله ای برای از کار انداختن موشک اس۳۰۰ در اختیار ندارد.
ایران در آوریل ۲۰۰۵ قراردادی به ارزش ۸۰۰ میلیون دلار برای دریافت ۶۵ سامانه S - ۳۰۰ PMU - ۱ با روسیه امضا کرد. ایران ۱۶۶ میلیون و ۸۰۰ هزار دلار به عنوان پیش پرداخت این قرارداد به روسیه پرداخت کرد ولی این سامانه ها هرگز به ایران تحویل نشد.
از سال ۲۰۰۷ تا سال ۲۰۱۰ روس ها به بهانه های متعدد اجرای این قرارداد را به تعویق انداختند و در سال ۲۰۱۰ پس از آنکه قعطنامه ۱۹۲۹ صادر شد، رسماً اعلام کردند اس - ۳۰۰ را به ایران تحویل نخواهند داد چرا که قطعنامه سازمان ملل فروش این سلاح به ایران را ممنوع کرده است. نیکولای ماکارف، رئیس ستاد مشترک نیروهای مسلح روسیه در روز چهارشنبه ۲۲ سپتامبر ۲۰۱۰(۳۱ شهریور ۱۳۸۹) اعلام کرد که روسیه به دلیل تحریم های بین المللی، تصمیم گرفته است که موشک های اس - ۳۰۰ را به ایران تحویل ندهد و موشک های اس - ۳۰۰ بی تردید شامل تحریم است. در همان روز دیمیتری مدودف، رئیس جمهور روسیه فرمانی صادر کرد که صادرات اقلام نظامی فهرست شده در قطعنامه ۱۹۲۹ از جمله سامانه اس - ۳۰۰ را به ایران ممنوع اعلام می کرد.
این در حالی است که اس - ۳۰۰ به وضوح تحت تحریم های سازمان ملل نیست. قطعنامه ۱۹۲۹ صرفاً صدور سامانه های تهاجمی به ایران را ممنوع می کند و حال آنکه اس - ۳۰۰ یک سامانه کاملاً دفاعی است. این موضوعی است که روس ها خود نیز به آن اذعان کرده اند. به عنوان نمونه ولادیمیر نازاروف، معاون دبیر شورای امنیت روسیه در روز ۲۶ بهمن ۱۳۸۸ با تدافعی خواندن سیستم های موشکی اس - ۳۰۰ گفت: «این معامله در زمره هیچ یک از تحریم های بین المللی نیست چرا که سخن بر سر تحویل تسلیحات منحصراً دفاعی است». در ۲۰ خرداد ۱۳۸۹ هم سرگئی لاوروف وزیر خارجه روسیه رسماً اعلام کرد که قطعنامه ۱۹۲۹ شورای امنیت تأثیری بر قرارداد سیستم دفاع موشکی اس - ۳۰۰ ندارد زیرا این سیستم یک سیستم دفاعی است که تحت مفاد قطعنامه صادره قرار نمی گیرد. جالب است که حتی آمریکایی ها به ناچار اذعان کردند که فروش اس - ۳۰۰ به ایران طبق قطعنامه ۱۹۲۹ ممنوع نیست. پی جی کراولی، سخنگوی وزارت خارجه آمریکا در ۲۳ خرداد ۱۳۸۹ اعلام کرد این موضع روسیه را که قعطنامه ۱۹۲۹ شورای امنیت شامل حال فروش سیستم های دفاع موشکی اس - ۳۰۰ به ایران نمی شود تأیید می کند.
با این وجود سؤال این است که چرا روسیه از تحویل این موشک ها به ایران خودداری می کند؟ در این باره چند نکته مهم وجود دارد.
۱ - برخی کارشناسان عقیده دارند دلیل اصلی عدم تحویل اس - ۳۰۰ به ایران، معامله ای است که میان روسیه از یک سو و آمریکا و اسرائیل از سوی دیگر انجام شده است. یک سند منتشر شده توسط ویکی لیکس می گوید روسیه در ازای خودداری از فروش اس - ۳۰۰ به ایران یک قرارداد مهم درباره دریافت نسل پیشرفته ای از هواپیماهای بدون سرنشین با اسرائیل امضا کرده است. به همین دلیل است که برخی کارشناسان می گویند تبعیت از قطعنامه سازمان ملل بهانه ای بیش نیست و روس ها به خوبی می دانند که تحویل اس - ۳۰۰ به ایران هیچ یک از الزامات قطعنامه ۱۹۲۹ را نقض نمی کند(نگاه کنید به کنستانتین بوگدانت، ریانووستی، ۴ شهریور ۱۳۹۰).
۲ - دلیل دوم احتمالاً این است که غربی ها به خوبی می دانند تحویل اس - ۳۰۰ به ایران عملاً گزینه حمله هوایی به تأسیسات هسته ای ایران را از روی میز آنها حذف خواهد کرد و به همین دلیل امتیازهای کلانی بابت لغو این قرارداد به روسیه واگذار کرده اند.
۳ - سومین دلیل این است که روس ها می خواهند موضوع اس - ۳۰۰ را به عنوان یک ابزار چانه زنی در روابط خود، هم با ایران و هم با غرب، حفظ کنند. به همین دلیل برخی کارشناسان عقیده دارند روس ها نهایتاً این قرارداد را لغو نخواهند کرد و فقط سعی می کنند با طولانی و پیچیده کردن آن مانند قرارداد نیروگاه بوشهر - حداکثر امتیاز را از غرب دریافت کنند. توجه به این نکته مهم است که مطابق متن قرارداد اگر روسیه آن را به طور یک جانبه لغو کند علاوه بر مبلغ ۸۰۰ میلیون دلاری قرارداد، باید ۴۰۰ میلیون دلار هم به عنوان خسارت به ایران پرداخت کند. ضمن اینکه روس ها بدون شک نگران هستند که ایران بتواند در داخل سامانه اس - ۳۰۰ را شبیه سازی کند، چیزی که احمد وحیدی وزیر دفاع ایران در روز ۳۱ شهریور ۱۳۸۹ آن را تأیید کرد. علاوه بر این، این احتمال هم منتفی نیست که ایران بتواند از کشورهای ثالثی مانند چین یا ونزوئلا این سامانه را دریافت کند. مسکو ۱۵ سری از سامانه موشکی اس - ۳۰۰ را در فروردین ۱۳۸۸ به چین تحویل داد.
اين حدس هم به طور جدي توسط برخي تحليلگران مطرح است كه روسيه موضوع تحويل اس-۳۰۰ به ايران را به عنوان بخشي از مداليته گام به گام خود مطرح كرده باشد.

تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
ارسال نظرات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات