«امام الخطاطین» مخترع رسمالخط جدید عربی
کتاب «ابن مُقله» به زندگی و زمانه ابوعلی محمدبنعلیبنحسینبنمقله بیضاوی شیرازی، مخترع و مبتکر رسم الخط بدیع و شیوه جدید خط عربی پرداخته و فراز و نشیبهای زندگی وی را برای مخاطب امروزی بیان کرده است.
با گذشت قرن های متمادی از شکل گیری فرهنگ و تمدن اسلامی و پیوند آن با بوم ایران زمین، هنوز هم آشنایی با چهره های شاخص و تاثیرگذار این تمدن بزرگ اسلامی برای نسل های کنونی تازگی دارد. کتابهای زیادی تا به حال در این زمینه تالیف و منتشر شده اما گویی عطش مخاطبان برای آشنایی هر چه بیشتر با نام آوران عرصه های گوناگون علمی و فرهنگی تمدن بزرگ اسلامی ایرانی پایانی ندارد و هر چه کتاب در این زمینه منتشر شود، همچنان مخاطب دارد و در این میان اگر، کتابی به قلم یکی از چهره های شاخص علمی و فرهنگی معاصر کشورمان درباره بزرگان تمدن اسلامی ایرانی منتشر
شود، رضایت مخاطبان دوچندان خواهد شد.
مثال روشن این مسئله استقبال از مجموعه کتاب های آفرینندگان فرهنگ و تمدن اسلام و بوم ایران به قلم دکتر علی اکبر ولایتی است که اخیراً از سوی انتشارات امیرکبیر چاپ و منتشر شده است. یکی از آثار قابل توجه این مجموعه، کتاب «ابن مُقله» است.
اثر حاضر تلاشی از سوی نویسنده برای معرفی چهره واقعی ابوعلی محمد بن علی بن حسین بن مقله بیضاوی شیرازی است که در عصر ۵ شنبه ۲۱ شوال ۲۷۲ هجری از خانوادهای ایرانی از اهالی فارس در بغداد به دنیا آمد. به نظر عدهای، مقله لقب پدرش، ابوالعباس علی بن حسین، بود. ابن مُقله در زمان وزارت در جوانمردی و خیرات بی همتا بود. بیشتر جوایز و صلههایی را که از خلفا میگرفت میان فقرا تقسیم میکرد. اغلب خطوطش را در مقام احسان و نفقه به محتاجان اکرام میکرد.
وی ۵ پسر، به نامهای ابوالحسن علی بن ابی علی، اوبوالحسین محمد بن محمد، ابوالقاسم، ابوعیسی و ابو محمد عبدالله و ظاهراً یک دختر داشت که در منابع نام او ذکر نشده و فقط مشخص است که زمانی به ابن بواب، خوش نویس مشهور، خط تعلیم داده است.
کتاب «ابن مُقله» دوازدهمین کتاب از سری مجموعه کتاب های آفرینندگان فرهنگ و تمدن اسلام و بوم ایران و در چهار فصل تنظیم شده است.
در فصل اول نویسنده به اوضاع سیاسی و اجتماعی ایران در قرن چهارم هجری میپردازد، در فصل دوم به خانه و خانواده، دوران وزارت و استادان و شاگردان وی و در فصل سوم به آثار و افکار ابن مُقله و در نهایت در فصل چهارم ابن مُقله را در اشعار شاعران بررسی میکند.