حرفهای صریح مجیدی در جشن کارگردانان
سینمای ارزشی، مدیون خون شهیدان و دفاع مقدس است. ارزشها را نمیشود پنهان کرد، چرا که ما هزاران شهید دادیم و من نمیتوانم آثاری مثل ایران از ناصر تقوایی را فراموش کنم؛ اما واقعیت این است که خط بطلان کشیدن روی همه چیز اصلاً درست نیست و این کلمه را از باب وظیفه گفتم، هر چند به مذاق خیلیها خوش نمیآید
چهارمین جشن كارگردانان ایران تبدیل به فرصتی شد برای تجدید دیدار كارگردانان، بیان دغدغههای اهالی خانه سینما به مدیران دولتی،انتقادهای درون صنفی و تقدیر از فیلمسازان.
هرچند شاید باید اذعان کرد که قابل توجهترین حرفها را در این مراسم کارگردانی زد که این روزها کمتر سخن میگوید و درگیر ساخت یکی از مهمترین پروژههای سینمای ایران پس از انقلاب است.
مجید مجیدی که در حال حاضر درگیر و دار ساخت فیلم «پیامبر(ص)» است و به تازگی پروانه ساخت فیلمش را گرفته است در جشن کارگردانان از کارگردانانی انتقاد کرد که به بهانه انتقاد از برخی مسائل در سینمای ایران در پنهان کردن ارزشهای انقلاب اسلامی بیانصافی میکنند.
مجیدی که در این جشن برای قدردانی از سید رضا میرکریمی، یکی از ۵ کارگردان مورد تقدیر، روی سن رفته بود پیش از معرفی کارگردانی که قرار بود از او تجلیل کند فرصت خواست تا چند کلمهای از باب وظیفه با هم صنفانش صحبت کند و گفت: «سینما عزیز است و ما هم فیلمساز هستیم و حرف دلمان را با سینما میزنیم، اما باید توجه داشت که همیشه مخالف بودن، فضیلت نیست؛ چرا که واقعیتها را نمیشود پنهان کرد.»
او که معتقد است انتقاد با مخالف خوانی فرق دارد در ادامه با اشاره به فیلمهای تاثیر گذاری که پس از انقلاب ساخته شده گفت: «سینمای ارزشی، مدیون خون شهیدان و دفاع مقدس است. ارزشها را نمیشود پنهان کرد، چرا که ما هزاران شهید دادیم و من نمیتوانم آثاری مثل ایران از ناصر تقوایی را فراموش کنم؛ اما واقعیت این است که خط بطلان کشیدن روی همه چیز اصلاً درست نیست و این کلمه را از باب وظیفه گفتم، هر چند به مذاق خیلیها خوش نمیآید. سینمای ایران، سینمایی صد ساله است، هفتاد سال از تاریخ سینما، پیش از انقلاب اسلامی بوده و کیفیت آثار این دوران را نمیتوان با هم مقایسه کرد؛ آثار
درخشان سینمای ایران در آن دوران به تعداد انگشتان دو دست نمیرسد.
بسیاری از فیلمسازان ما، بهترین فیلمهایشان را پس از پیروزی انقلاب اسلامی ساختهاند؛ خانم رخشان بنیاعتماد که یکی از فیلمسازان محبوب من است و فیلمهایشان را دوست دارم محصول انقلاب است؛ آقای تقوایی بهترین فیلمهایش را پس از انقلاب ساخته است.»
مجیدی در ادامه افزود: «البته تلاش فردی این عزیزان هم مهم بوده؛ اما نمیتوانیم واقعیت را انکار کنیم، نمیشود بر فضای فرهنگی پس از انقلاب و تلاشهایی که شده خط بطلان کشید، اینها وظیفه و رسالت من بود که باید میگفتم. به عنوان فیلمسازی برخاسته از دل انقلاب اسلامی، به عهده من بود که این مسائل را عنوان کنم.»
داریوش فرهنگ آغاز دیالوگ را اعلام کرد
اما اگر بازگردیم به ابتدای مراسم جشن کارگردانان سینمای ایران که دوشنبه شب در باغ هنر ایران برگزار شد، داریوش فرهنگ که مجری این مراسم بود در آغاز از شعار جدید شورای مرکزی کانون کارگردانان سینمای ایران که اردیبهشت ماه تشکیل شد گفت. به گفته فرهنگ شورای مرکزی کانون کارگردانان سینمای ایران با شعار پایان مونولوگ و آغاز دیالوگ قدم به صحنه گذاشته و قصد دارد با تبادل نظر و گفتوگو تمام سوءتفاهمها و اتهام و برچسبهای تنگنظرانه را از بین ببرد و هر وقت لازم باشد با هیات مدیره خانه سینما و معاونت فرهنگی تبادل نظر میکند.
او گفت: «این تبادل نظر میتواند اعتباری دوباره به کانون و کارگردانان ببخشد. اگر روزی مردم ما را با نفت و زعفران میشناختند، امروز در سراسر جهان جشنوارههای مختلف از سینمای ما سراغ میگیرند و این حاصل چیزی نیست غیر از همت چهرههای معتبر فیلمسازی.»
همایون اسعدیان، رئیس شورای مرکزی کانون کارگردانان سینمای ایران که نخستین سخنران مراسم بود نیز ادامه سخنان فرهنگ را گرفت و گفت: «رشد و ارتقای خانه سینما تا زمانی که همه دور هم جمع شوند و به مشکلات رسیدگی کنند معنا ندارد. ما آماده گفتوگو با دیگر صنوف خانه سینما، هیات مدیره خانه و مسئولان ارشاد هستیم. کسانی که در مقابل خانه سینما حرکت میکنند باید این نکته را در نظر داشته باشند که اقدام آنان لطمهای نیست که به یک فرد بزنند، لطمه این حرکت آنان به ۲۰ سال فعالیت صنفی در سینمای ایران وارد میشود.»
هرچند محمدمهدی عسگرپور مدیرعامل خانه سینما که به عنوان یکی از اعضای کانون روی صحنه حاضر شده بود شاید کمتر چنین خوشبینانه به اختلاف نظرها نگاه داشت و کمی ادامه انتقادهایش از مدیران دولتی را پی گرفت و گفت: «خوشحالم که امشب شاهد برگزاری چهارمین شب کانون کارگردانان سینمای ایران هستیم و در عین حال این کانون را با قدرت روی پا میبینیم. متاسفانه در این مدت تلاشهای زیادی برای تحقیر کانون کارگردانان، از هم پاشیدن آن و نهادهای صنفی صورت گرفت، اما خوشبختانه دوستان راه این کار را بلد نیستند.»
او ادامه داد: «آنان به نداشتههای ما توجه میکنند و فکر میکنند براساس آن چیزهایی که نداریم میتوانند این نهاد صنفی و کانون را از بین ببرند، اما داشتههای ما بسیار قویتر از نداشتههایمان است و آنان موفق به این کار نمیشوند.» عسگرپور گفت: «کانون کارگردانان سالها با قدرت در خانه سینما حضور داشته و خواهد داشت. باید این واقعیت را پذیرفت که دوران مدیریت حوزههای فرهنگی از سوی دولت سرآمده است؛ همانطور که دوران مدیریت جامعه از سوی سرمایهداران هم سرآمده است.»
او گفت: «در دنیای امروز به نهادهای صنفی به عنوان رابط بین هنر و مردم توجه بسیار میکنند و تقویت آن به نفع هنرمندان و مردم است. بهتر است مدیران سینما به جای ساختن نهادهای صنفی دیگر از این سماجت دست بردارند و به نهادهای صنفی موجود توجه کنند.»
در این مراسم کسان دیگری هم بودند که از اختلافها سخن گفتند. نه فقط از اختلاف خانه سینما و مدیران دولتی که از اختلاف درون صنفی هم سخن به میان آمد. مثلا زمانی که ناصر تقوایی پشت تریبون رفت تا از رخشان بنی اعتماد تقدیر کند در بخشی از صحبتهایش گفت: «یادم است برای شکلدهی خانه سینما ما به عنوان چند نفر از فیلمسازان آن زمان
از جمله، مهرجویی، کیمیایی و فرمان آرا دور هم جمع شدیم و پیش نویسی از اساسنامه تهیه کردیم که به ارشاد رفت و تغییر بسیاری کرد. درآن زمان مخالف جدی شکلگیری چنین نهادی فخرالدین انوار مدیر دولتی سینما بود. طرح ما شامل این بود که نمایندهای از کارگردانان، تهیهکنندگان و سینماداران در کنار چهار فرد دیگر که نماینده سایر صنوف به عنوان مثال صنوف طراحی بودند در هیات مدیره خانه سینما حضور پیدا کنند. گاه میبینیم نماینده گریمورها عضو هیات مدیره خانه سینماست و تهیهکنندگان هیچ نمایندهای ندارند. اینها موجب بروز مشکلات جدی در اداره خانه سینما میشوداز دو طرف دعوا
میخواهم عاقلانهتر به این مسئله نگاه کنند و به متنی که در ابتدا تنظیم کرده بودیم بازگردند.»
در نهایت مراسم با اعلام خبر راهاندازی صندوق بیمه بیکاری کارگردانان از سوی داریوش فرهنگ به پایان رسید.