تبلیغات
کد خبر: ۴۲۹۹۲۲

آدمی در کوره آزمایشات الهی

خداوند بندگان را مى‏ آزماید تا آنچه در درون دارند در عمل آشکار کنند، استعدادها را از قوه به فعل برسانند و مستحق پاداش و کیفر او گردند.

آدمی در کوره آزمایشات الهی

سرویس مذهبیافکارنیوز- در زمینه مسأله آزمایش الهى بحثفراوان است، نخستین سؤالى که به ذهن مى ‏رسد این است که مگر آزمایش براى این نیست که اشخاص یا چیزهاى مبهم و ناشناخته را بشناسیم و از میزان جهل و نادانى خود بکاهیم؟ اگر چنین است خداوندى که علمش به همه چیز احاطه دارد و از اسرار درون و برون همه کس و همه چیز آگاه است، غیب آسمان و زمین را با علم بى‏ پایانش مى‏ داند، چرا امتحان مى‏ کند، مگر چیزى بر او مخفى است که با امتحان آشکار شود؟!

پاسخ این سؤال مهم را در اینجا باید جستجو کرد که مفهوم آزمایش و امتحان در مورد خداوند با آزمایشهاى ما بسیار متفاوت است.
آزمایش‏هاى ما همانست که در بالا گفته شد یعنى براى شناخت بیشتر و رفع ابهام و جهل است، اما آزمایش الهى در واقع همان «پرورش و تربیت» است.

توضیح اینکه در قرآن متجاوز از بیست مورد امتحان به خدا نسبت داده شده است، این یک قانون کلى و سنت دائمى پروردگار است که براى شکوفا کردن استعدادهاى نهفته(و از قوه به فعل رساندن آنها) و در نتیجه پرورش دادن بندگان آنان را مى‏ آزماید، یعنى همانگونه که فولاد را براى استحکام بیشتر در کوره مى‏ گذارند تا به اصطلاح آبدیده شود، آدمى را نیز در کوره حوادثسخت پرورش مى‏ دهد تا مقاوم گردد.

در واقع امتحان خدا به کار باغبانى پرتجربه شبیه است که دانه‏ هاى مستعد را در سرزمینهاى آماده مى‏ پاشد، این دانه‏ ها با استفاده از مواهب طبیعى شروع به نمو و رشد مى‏ کنند، تدریجاً با مشکلات مى‏ جنگند و با حوادثپیکار مى‏ نمایند در برابر طوفانهاى سخت و سرماى کشنده و گرماى سوزان ایستادگى به خرج مى‏ دهند تا شاخه گلى زیبا یا درختى تنومند و پرثمر بار آید که بتواند به زندگى و حیات خود در برابر حوادثسخت ادامه دهد.

سربازان را براى اینکه از نظر جنگى نیرومند و قوى شوند به مانورها و جنگهاى مصنوعى مى‏ برند و در برابر انواع مشکلات تشنگى، گرسنگى گرما و سرما، حوادثدشوار، موانع سخت، قرار مى‏ دهند تا ورزیده و آبدیده شوند. و این است رمز آزمایشهاى الهى.

قرآن مجید به این حقیقت در جاى دیگر تصریح کرده مى‏ گوید «وَ لِیَبْتَلِیَ اللَّهُ ما فِی صُدُورِکُمْ وَ لِیُمَحِّصَ ما فِی قُلُوبِکُمْ وَ اللَّهُ عَلِیمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ؛او آنچه را شما در سینه دارید مى‏ آزماید تا دلهاى شما کاملا خالص گردد و او به همه اسرار درون شما آگاه است»(آل عمران - ۱۵۴).

امیرمؤمنان على علیه السلام تعریف بسیار پرمعنى در زمینه فلسفه امتحانات الهى دارد مى‏ فرماید: «و إن کان سبحانه اعلم بهن من انفسهم و لکن لتظهر الافعال التى بها یستحق الثواب و العقاب؛ گرچه خداوند به روحیات بندگانش از خودشان آگاه تر است ولى آنها را امتحان مى‏ کند تا کارهاى خوب و بد که معیار پاداش و کیفر است از آنها ظاهر گردد» «۱».

یعنى صفات درونى انسان به تنهائى نمى‏ تواند معیارى براى ثواب و عقاب گردد مگر آن زمانى که در لابه لاى اعمال انسان خودنمائى کند، خداوند بندگان را مى‏ آزماید تا آنچه در درون دارند در عمل آشکار کنند، استعدادها را از قوه به فعل برسانند و مستحق پاداش و کیفر او گردند.

اگر آزمایش الهى نبود این استعدادها شکوفا نمى‏ شد و درخت وجود انسان میوه‏ هاى اعمال بر شاخسارش نمایان نمى‏ گشت و این است فلسفه آزمایش الهى در منطق اسلام. «۲»

_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _
پی نوشت:
۱ - نهج البلاغه کلمات قصار جمله ۹۳.
۲ - تفسیر نمونه ۱/۵۲۶.
3-يكصد و هشتاد پرسش و پاسخ، ص543.

تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
ارسال نظرات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات