هر از گاهی خبرهایی از برخورد خشونت بار برخی از معلمان با دانشآموزان به گوش میرسد. گسترش شبکههای مجازی نیز این فرصت را فراهم کرده تا شاهد انتشار فیلم و عکس از تنبیه بدنی کودکان باشیم که البته واکنش ها و تبعات ناگوار این برخوردها جز برانگیختن حس تأسف در جامعه حاصلی نداشته است.
در حوزههای منابع انسانی تشویق و تنبیه در ایجاد انگیزه و بازدارندگی بی نظمی ضروری است و استفاده از این ابزارها باید در چارچوب مقررات و ضوابط و قوانین اجرا شود.
فصل ششم آییننامه اجرایی مدارس، به مقررات انضباطی دانشآموزان پرداخته و در ذیل ماده ۷۶ موارد تنبیهی را که معلمان و مسئولان مدرسه مجاز هستند، در صورت تخلف دانشآموزان آن هم به شرطی که راهنماییها و چارهجوییهای تربیتی در آنها مفید و مؤثر واقع نشده است اعمال کنند. از جمله موارد ذیل هستند:
۱- تذکر و اخطار شفاهی به طور خصوصی
۲- تذکر و اخطار شفاهی در حضور دانشآموزان کلاس
۳- تغییر کلاس در صورت وجود کلاسهای متعدد در پایه، با اطلاع اولیای دانشآموز
۴-اخطار کتبی و اطلاع به ولی دانشآموز
۵- اخراج موقت از مدرسه با اطلاع قبلی ولی دانشآموز حداکثر برای سه روز
۶- انتقال به مدرسه دیگر
ماده ۷۷ همین آییننامه تأکید میکند «هر گونه تنبیه دیگر از قبیل اهانت، تنبیه بدنی و تعیین تکلیفِ درسی به منظور تنبیه ممنوع است».
در دوران گذشته تنبیه کردن در مکتب خانه دارای قواعدی بود. مکتب دار، اگر شاگرد خطایی می کرد از فلک برای تنبیه استفاده می کردند. اما از آنجا که فلک کردن دختران ممنوع بود با زدن سوزن بر پشت دست آنان را تنبیه می کردند. در سالهای اخیر، به طور چشمگیری از میزان تنبه بدنی در مدارس کاسته شده است اما باز هم با تبلیغات رسانه ای در دور کردن معلمان از تنبیه بدنی برای دانش آموزان خاطی و قانون شکن، صداهایی از تنبیه بدنی در مدارس به گوش می رسد.
این بار موج افشاگری هایی از تنبیه بدنی از جمله سوزاندن دست دانش آموز با قاشق داغ، شلاق زدن با کمربند و کندن موی به شهرستان فراهان رسید و باز حکایتی از تنبیه بدنی برخی از معلمان و حضور با ابزارهای تنبیه بر سر کلاس را بازگو میکند.
آبانماه امسال یک دانشآموز دوم ابتدایی در روستای تبرته فراهان توسط معلم خود تنبیه بدنی شد.
والدین دانشآموز با دیدن فیلم تنبیه فرزندشان توسط معلم در فضای مجازی از این معلم شاکی شدند. انتظار میرفت که دیگر شاهد چنین رفتارهایی از سوی معلمین لااقل در فراهان نباشیم اما بعد از این ماجرا هم هنوز تنبیه بدنی در مدارس از سوی دانش آموزان بازگو می شود.
معلم خاطی به مدرسه دیگری منتقل شد
محمد محسن آبادی، رئیس آموزش و پرورش فراهان در گفتگو با خبرنگار فراهان خبر؛ در این خصوص گفت: امسال تنها موردی که از تنبیه بدنی به آموزش و پرورش از سوی اولیا گزارش شد، سوزاندن دست دانش آموز دوم ابتدایی در مدرسه روستای تبرته توسط معلم خود آن هم در آبانماه بود.
وی افزود: این موضوع از آموزش و پرورش فراهان پیگیری شد، اولیای دانش آموز از شکایت خود صرف نظر کردند و معلم از مدرسه تبرته به یکی دیگر از روستاهای فراهان منتقل شد.
محسن آبادی در پاسخ به این سوال که چرا علی رغم ابلاغ دستورالعمل ممنوعیت تنبیه بدنی به مدارس اما هنوز شاهد اخباری مبنی بر تنبیه دانش آموزان هستیم؟ گفت: آموزش و پرورش با تنبیه بدنی به شدت مخالف است لذا با هرگونه گزارش از تنبیه بدنی، سریعا دستور رسیدگی و برخورد با تخلف صورت گرفته داده شده است.
رئیس آموزش و پرورش با اشاره به حضور معلمان در سر کلاس با ابزار تنبیه گفت: برای تنبیه دانشآموزان استفاده از هرگونه ابزار خاصی که آسیبزا باشد و به آن فرد آسیب برساند که به عنوان نمونه استفاده از کمربند و گذاشتن خودکار لای انگشتان دانشآموز و هر چیز که جسم فرد را تحت تأثیر قرار دهد جزء تنبیهبدنی محسوب میشود و تخلف است.
وی افزود: برخی از ابزارها از جمله خط کش، از الزامات معلم برای تدریس است و حضور معلم با خط کش بر سر کلاس، دلیلی بر استفاده از این وسیله برای تنبیه نیست.
محسن آبادی خاطر نشان کرد: تنبیه بدنی باید روشنگرایانه و آگاهانه باشد و شرایط روحی و جسمی و سن دانشآموز مورد توجه قرار گیرد. تنبیه هم متناسب با تخلفی باشد که دانشآموز انجام داده است و از روی غرض نباشد.
معلمانی که همواره اسطورههای صبر و از خود گذشتگی بودهاند؛ حالا چه اتفاقی افتاده که آستانه تحمل این اسوههای شکیبایی پایین آمده و در مقابل شیطنتهای کودکانه و دل ندادن برخی از آنها به درس و مشق چنین واکنشهایی نشان میدهند؟
البته نباید یکطرفه به قاضی رفت و سختی کوشی و دلسوزی معلمان را نادیده گرفت اما بیتردید مدرسه، خانه دوم بچهها و چه بسا خانه اول آنهاست؛ مدیر، معلم و مربی باید آنقدر مهارت و دانش داشته باشند که بتوانند نواقص تربیتی خانوادهها را نیز به درستی ترمیم کنند و به وظیفه اصلی خود که همانا انسانسازی است عمل کنند. و مهر و عطوفت پیامبر گونه را با نام معلم همراه کنند؛ مگر نه این است که معلمی شغل انبیاست؟
مدرسه مکانی برای تربیت و آموزش است و بروز رفتار خطا از جانب دانش آموزان طبیعی است، معلمان باید آگاه باشند که مبادا با رفتار نسنجیده و نابخردانه خود موجب شوند که دانش آموزان از مدرسه گریزان شده و عطای علم و دانش را به لقایش بخشند.