ارزیابی جان دردن از عملکرد ۹ نماینده آسیا در جام جهانی ۲۰۲۶

جان دردن، روزنامه‌نگار و تحلیلگر فوتبال آسیا، عملکرد ۹ نماینده قاره در مرحله گروهی جام جهانی ۲۰۲۶ را بررسی کرده و به هر تیم نمره داده است. از میان ۹ تیم آسیایی حاضر در این رقابت‌ها، تنها دو تیم موفق به صعود شدند و هفت تیم دیگر در مرحله گروهی حذف شدند، هرچند به اعتقاد او، همه این تیم‌ها استحقاق حذف را نداشته‌اند.

* ژاپن: ۷ از ۱۰

نمایشی باثبات، هرچند نه خیره‌کننده؛ اما برای عبور از مرحله گروهی همین هم کافی بود. بهترین تیم آسیا، بهترین عملکرد قاره را هم به ثبت رساند، حتی با اینکه سطح رقابت‌ها چندان بالا نبود. همه چیز با تساوی ۲-۲ مقابل هلند آغاز شد؛ مسابقه‌ای که اگر سامورایی‌های آبی کمی جسورتر بازی می‌کردند، حتی می‌توانست با نتیجه‌ای بهتر برایشان به پایان برسد.

با این حال، اینکه آن تساوی تا حدی ناامیدکننده به نظر می‌رسید، خود نشان‌دهنده قدرت این تیم بود. سپس پیروزی چهار بر صفر برابر تونس رقم خورد؛ پرگل‌ترین برد تاریخ یک تیم آسیایی در جام جهانی. در آخرین مسابقه نیز ژاپن با تساوی ۱-۱ مقابل سوئد مرحله گروهی را به پایان رساند.

این همان نوع عملکردی است که می‌تواند پایه‌گذار یک حضور موفق در ادامه تورنمنت باشد. البته مصدومیت چند بازیکن و رویارویی با برزیل در مرحله بعد، نقاط منفی کار ژاپن هستند؛ قرعه‌ای که با توجه به برخی دیگر از دیدارهای این مرحله، چندان منصفانه به نظر نمی‌رسد.

* استرالیا: ۶ از ۱۰

استرالیا هر کاری که لازم بود انجام داد، هرچند در پایان کار همه چیز کمی پراسترس شد. تساوی بدون گل مقابل پاراگوئه می‌توانست در صورت گلزنی نماینده آمریکای جنوبی، استرالیا را به رده سوم گروه و خارج از مسابقات بفرستد.

بخش عمده کار در همان دیدار نخست و پیروزی دو بر صفر مقابل ترکیه انجام شد؛ تیمی که بسیاری برایش شانس زیادی قائل بودند. ترکیه موقعیت‌های فراوانی خلق کرد، اما نتوانست از سد پاتریک بیچ، دروازه‌بان استرالیا، عبور کند و در مقابل، با ضربات تمام‌کننده حریف تنبیه شد.

شکست دو بر صفر برابر آمریکا نیز کاملاً سزاوارانه بود؛ به‌ویژه پس از نیمه نخست که میزبان برتری محسوسی داشت. در مجموع اما مأموریت استرالیا انجام شد و حالا این تیم در مرحله یک‌شانزدهم نهایی به مصرِ بدون محمد صلاح رسیده است؛ حریفی که شکست دادنش دور از دسترس نیست. با توجه به قرعه دشوار ژاپن، استرالیا شاید آخرین نماینده کنفدراسیون فوتبال آسیا در جام جهانی باشد.

* ایران: ۶ از ۱۰

اگر قرار بود تیمی شایسته صعود به مرحله حذفی باشد، آن تیم ایران بود؛ تیمی که در آخرین ثانیه‌های مرحله گروهی، سهمیه آخر بهترین تیم‌های سوم را از دست داد.

برای تیمی که پس از حمله آمریکا و اسرائیل به ایران در ماه فوریه، فرصت بسیار کمی برای آماده‌سازی داشت و سپس در طول جام جهانی نیز با مشکلات متعدد مربوط به ویزا و محدودیت‌های رفت‌وآمد مواجه شد، این حذف ضربه‌ای بسیار سنگین بود.

بدشانسی نیز نقش مهمی داشت؛ تیرک دروازه، گل‌های مردود و تصمیمات VAR همگی در مقاطع حساس علیه ایران عمل کردند. ایران باید اکنون خود را برای نخستین بازی تاریخش در مرحله حذفی جام جهانی آماده می‌کرد، اما در عوض راهی خانه شد؛ هرچند با توجه به اتفاقات اخیر، شاید همین بازگشت برای اعضای تیم نوعی آسودگی خاطر به همراه داشته باشد.

* اردن: ۵ از ۱۰

با توجه به مصدومیت بازیکنان کلیدی و اینکه این نخستین حضور اردن در جام جهانی بود، نکات امیدوارکننده زیادی دیده شد. اردنی‌ها مقابل تیم‌هایی با رتبه جهانی بسیار بالاتر، در هر سه مسابقه گل زدند و در بخش عمده‌ای از بیش از ۲۷۰ دقیقه بازی، رقابتی ظاهر شدند.

اگر عملکرد دروازه‌بان بهتر بود (مشکلی که در میان بسیاری از تیم‌های آسیایی این تورنمنت نیز دیده شد)، شکست در دیدار نخست مقابل اتریش می‌توانست نتیجه دیگری داشته باشد.

بازیکنان اردن حتی مقابل الجزایر پیش افتادند، اما در دقایق پایانی هم برتری و هم امتیازات را از دست دادند. پیش از بازی آخر برابر مدافع عنوان قهرمانی، انتظار چندانی از این تیم وجود نداشت، اما موسی التعمری با گل خود که نتیجه را ۲ بر ۱ کرد، لحظه‌ای فراموش‌نشدنی خلق کرد اما در نهایت این لیونل مسی بود که پیروزی حریف را قطعی کرد. برای تیمی که تقریباً هیچ تجربه بین‌المللی خارج از آسیا نداشت، عملکرد قابل قبولی بود.

* ازبکستان: ۵ از ۱۰

دومین تیم تازه‌وارد آسیا نیز هر سه مسابقه خود را واگذار کرد، اما شرایط می‌توانست متفاوت باشد؛ به‌ویژه در بازی نخست مقابل کلمبیا که با شکست ۳ بر ۱ به پایان رسید.

گرگ‌های سفید در نیمه دوم بازی را به تساوی ۱-۱ کشاندند، اما در دقیقه ۶۵ اوتکیر یوسوپوف روی ضربه‌ای نسبتاً ساده از لوئیس دیاز اشتباه کرد و پس از آن بازگشت به مسابقه بسیار دشوار شد.

دریافت پنج گل مقابل پرتغال آماده و پرانگیزه نیز ضربه سختی بود، اما ناامیدکننده‌ترین بخش کار، بازی آخر بود؛ جایی که ازبکستان مقابل جمهوری دموکراتیک کنگو پیش افتاد، اما ضعف در مدیریت جریان مسابقه باعث شد برتری خود را از دست بدهد و نخستین حضورش را با حسرت به پایان برساند.

با این حال، برخی بازیکنان جوان از جمله کریموف، مدافع کناری ۱۸ ساله، نشان دادند که در سطح جهانی حرفی برای گفتن دارند و از همین حالا صحبت‌هایی درباره انتقال آنها به فوتبال اروپا مطرح شده است. بدون شک ازبکستان دوباره به جام جهانی بازخواهد گشت.

* عراق: ۴ از ۱۰

در عمل، این نخستین حضور عراق در جام جهانی هم محسوب می‌شد، چرا که ۴۰ سال از آخرین حضور این تیم گذشته بود. پایان کار اما خوشایند نبود و با شکست سنگین ۵ بر صفر مقابل سنگال همراه شد؛ هرچند اخراج زودهنگام ربین سولاقا نیز در این نتیجه بی‌تأثیر نبود.

برای تیمی که تازه در ماه مارس جواز حضور در جام جهانی را به دست آورد و نهمین نماینده آسیا شد، حضور در سخت‌ترین گروه مسابقات کار را دشوارتر کرده بود.

شیرهای بین‌النهرین پیش از این هرگز با تیم‌هایی در سطح نروژ، فرانسه و سنگال روبه‌رو نشده بودند و اختلاف کیفیت کاملاً محسوس بود. چند اشتباه دفاعی نیز مأموریت دشوار آنها را تقریباً غیرممکن کرد. حالا مهم‌ترین چالش عراق، استفاده از این تجربه برای پیشرفت و بازگشت دوباره است.

* عربستان سعودی: ۳ از ۱۰

عربستان که هفتمین حضور خود در جام جهانی را تجربه می‌کرد، پیش از آغاز مسابقات احتمالاً از اینکه فقط یک شکست داشته باشد راضی بود. هدف این بود که پیش از بازی آخر مقابل کیپ‌ورد، حداقل یک امتیاز در اختیار داشته باشد و این اتفاق با تساوی ۱-۱ برابر اروگوئه رخ داد.

به همین دلیل، شکست ۴ بر صفر مقابل اسپانیا چندان تعیین‌کننده نبود، زیرا پیروزی برابر کیپ‌ورد می‌توانست عربستان را به عنوان تیم دوم گروه راهی مرحله بعد کند و تصمیم فدراسیون برای جایگزینی هروه رنار با جورجیوس دونیس در ماه آوریل را نیز توجیه کند.

اما بازی با تساوی بدون گل به پایان رسید؛ دیداری که کیپ‌وردِ نیازمند یک امتیاز، کنترل بیشتری بر جریان مسابقه داشت. پایان ضعیفی برای تورنمنتی ضعیف؛ رقابت‌هایی که عربستان در آن تأثیر خاصی از خود بر جای نگذاشت.

* کره جنوبی: ۲ از ۱۰

کره جنوبی حداقل یک مسابقه را برد؛ پیروزی ۲ بر ۱ مقابل جمهوری چک، اما همین تنها نکته مثبت عملکرد موفق‌ترین تیم آسیایی تاریخ جام جهانی بود.

پس از آن مسابقه، همه چیز به بدترین شکل پیش رفت. هونگ میونگ‌بو برای صعود فقط به یک امتیاز از دو بازی پایانی نیاز داشت و با همین ذهنیت تیمش را به میدان فرستاد، اما در نهایت هیچ امتیازی به دست نیاورد.

کره با نمایشی منفعلانه یک بر صفر مقابل مکزیک شکست خورد و با وجود آن، همچنان با یک تساوی برابر آفریقای جنوبی می‌توانست به عنوان تیم دوم صعود کند. اما شکست دوباره با همان نتیجه، آن هم در دیداری که سون هیونگ مین کار را از روی نیمکت آغاز کرد، باعث شد لی یونگ‌پیو، ملی‌پوش سابق کره، این مسابقه را «بدترین نمایش فوتبال کره در قرن بیست‌ویکم» توصیف کند.

هواداران به‌شدت خشمگین هستند، هونگ از سمتش استعفا داده و پیامدهای این ناکامی احتمالاً به همین جا ختم نخواهد شد.

* قطر: ۱ از ۱۰

قهرمان دو دوره متوالی آسیا برای رسیدن به جام جهانی نیز به زحمت افتاد و از همان ابتدا پرسش‌های زیادی درباره توانایی این تیم وجود داشت. در نهایت، همه چیز به بدترین شکل ممکن پیش رفت.

تساوی دیرهنگام مقابل سوئیس در دیدار نخست تا حدی با خوش‌شانسی همراه بود، نخستین امتیاز تاریخ قطر در جام جهانی را به همراه آورد و می‌توانست سکوی پرتاب این تیم برای صعود باشد.

اما پس از آن، شکست سنگین ۶ بر صفر برابر کانادا رقم خورد؛ نمایشی بی نظم در جنبه‌های مختلف که به بدترین عملکرد یک تیم آسیایی در تاریخ جام جهانی تبدیل شد. قطر برابر بوسنی و هرزگوین نیز لحظاتی امیدوارکننده داشت، اما این نمایش هرگز برای جبران ناکامی‌ها کافی نبود. دومین حضور این تیم در جام جهانی نیز به تجربه‌ای فراموش‌شدنی تبدیل شد.