شروع زندگی با چه قیمتی…
بسیاری از پدران و مادران ما در کمال سادگی به عقد هم درآمدند، مادربزرگها بر سرشان نقل و سکه پاشیدند، پدربزرگها پشت سرشان دعا خواندند و با سلام و صلوات آنها را راهی خانه بخت کردند اما به فاصله چند دهه اوضاع چنان تغییر کرد که اکنون مشکلات مربوط به برگزاری مراسم عروسی فقط یکی از دشواریهایی است که خانوادههای ایرانی برای ازدواج فرزندانشان با آن مواجهند
- این روزها تقویم پر از مناسبتهای خوب است و بازار جشنهای عروسی دوباره داغ شده و هرروز در گوشه و کنار شهر کاروانهای عروسی زیادی به راه میافتند که اغلب انها حامل زن و شوهرهای جوانیاند که از فرط دوندگی، خستگی و دغدغههای چگونگی برگزاری مراسم عروسی آرزو میکنند که کاش این روزها هرچه زودتر تمام شوند اگرچه این مراسم مربوط به یکی از بهترین و خاطرهانگیزترین رویدادهای زندگی هر فردی است اما تبدیل به باری بر دوش دختران و پسران جوان و خانوادهها شده، به گونهای که تمام لذت شروع یک زندگی مشترک را از آنها میگیرد.
اینجا سالن یک فروشگاه بزرگ لباس عروس در خیابان چمران کرمان است، دور تا دور سالن چند ماکت با لباسهای عروس به تن، گذاشته شدهاند و در یک قفسه چوبی کندهکاری شده، انواع تاج سرهای مناسب لباس نامزدی و عروسی خودنمایی میکند، در اینجا معمولا در ماه دوخت دو یا سه لباس عروس را سفارش میگیرند اما بیشتر مشتریهایی هستند که بابت یک شب کرایه لباس عروس حاضرند از ۴۰۰ تا ۵۰۰ هزار تومان و بیشتر پرداخت کنند.
ایرانمنش زن نسبتا جوانی است که با کمک دو نفر از دوستانش این فروشگاه را اداره میکند تجربه به او نشان میدهد برای بعضی از مشتریها که لزوما هم وابسته به طبقات مرفه نیستند قیمتها اصلا مهم نیست، او میگوید: " آنها فقط دنبال این هستند که لباس عروسیشان تک باشد، در واقع میخواهند از این مساله به عنوان عاملی برای فخرفروشی استفاده کنند ".
وی میگوید: مراسم عروسی فقط یک سنت است و خرج کردن زیادی خوشبختی عروس و داماد را تضمین نمیکند.
وی میگوید: این روزها برای بسیاری از خانوادههای ایرانی، حواشی یک مراسم عروسی از خود عروسی مهمتر است. نهتنها عروس و داماد بلکه خانوادههایشان نیز میخواهند مراسمی برپا کنند که همیشه در میان فامیل و دوستان صحبت از آن باشد.
ایرانمنش میافزاید: بهعنوان نمونه سفره عقد یکی از ملزومات عروسیهای امروزی است و خانوادهها به تزئین آن خیلی اهمیت میدهند. زیباترین سفره عقد نیز سفرهای است که در آن از تعداد گل بیشتری استفاده شده باشد و از آنجا که قیمت گل چندان ارزان نیست، به همان نسبت بر قیمت هزینه یک سفره عقد افزوده میشود.
وی میگوید: من مجالس عروسی بسیاری دیدهام و همه آنها با هم تفاوت داشتند. امروزه خانوادهها فکر میکنند هر چه تجملاتیتر مراسم را برگزار کنند آبرومندانهتر است، در حالی که من مجالسی را دیدهام که در عین سادگی بسیار آبرومندانه برگزار شد و مهمانها نیز لذت بیشتری بردند.
وی ادامه میدهد: در حالی که در برخی از عروسیها، داماد گرانترین جواهر را برای عروس خریداری کرده بود و مهمانان نیز محو زیبایی این جواهر شده بودند، ولی عروس دیگری هم بود که بهدلایلی که برای خود داشت سرویس جواهر بدلی انتخاب کرده بود و هیچیک از مهمانان نیز به بدلی بودن آن پی نبرده بودند.
دختر جوان بالاخره یکی از تاج سرها را که آرایشگرش سفارش داده می پسندد و می گوید: از بین چندین تاج که برای نمونه به آرایشگاه بردهام در نهایت آرایشگر این نمونه را انتخاب کرده است.
وی میگوید: آرایشگر گفته است باید تاج سری که انتخاب میکنم بسیار گرانقیمت باشد تا با آرایش شب جلوه بیشتری پیدا کند.
عروس خانم میگوید: از فرط خستگی نایی ندارم خدا میداند برای شب مراسم چقدر دوندگی و هزینه کردهایم تا همه چیز به خوبی فراهم شود.
عروس خانم لباس عروسی را میپوشد و پس از انکه اعلام رضایت میکند چک پولها را به عنوان ودیعه به دست یکی از فروشندهها میدهد و تاکید میکند موقع تحویل گرفتن لباس بقیه پول را پرداخت خواهد کرد.
مدیر مزون هم مبلغ دریافتی را در دفتر یادداشت میکند سیصد هزار تومان بابت لباس عروس مدل … دریافت شد.
قیمت لباس عروس و تاج سر را در ذهنم محاسبه میکنم به یک رقم بالای ۷۰۰ هزار تومانی میرسم.
مدیر مزون میگوید: خیلی ها فکر می کنند همیشه که شب عروسی آدم نیست پس باید برای ان سنگ تمام گذاشت.
به نظر ابراهیمی وکیل پایه یک دادگستری که روزانه به پرونده اختلافات خانوادگی زیادی رسیدگی میکند هر چند نمیتوان به صورت مستقیم ناکامی یا کامیابی زوجهای جوان را تحت تاثیر مراسم عروسی و هزینههایی که صرف آن میکنند، قرار داد اما با هزینههای غیرضروری در مراسم عروسی ترس جوانان برای شروع زندگی مشترک بیشتر شده و چه بسا از تعداد زوجها کاسته شود.
وی به ایسنا میگوید: اگر تهیه مسکن را یکی از مشکلات پیش روی جوانانی که قصد ازدواج دارند در نظر بگیریم خود این عامل به تنهایی قادر است تصمیم به ازدواج را در خیلی از آنها به تاخیر بیندازند اگرچه هزینههای غیرضروری که خانوادهها برای مراسم عروسی از داماد انتظار دارند هم این قضیه را بغرنجتر میکند.
از سوی دیگراعتقادی هم وجود دارد مبنی بر اینکه خانوادههای عروس مقابل جهیزیهای که با دختر خود روانه میکنند از داماد انتظار برگزاری مراسمی در حد و اندازه همان هزینهای که کردهاند، دارند.
مریم رنجبر، پژوهشگر اجتماعی به ایسنا میگوید: بدیهی است این بده و بستانها مراسم ازدواج را تبدیل به یک معامله میکند، معاملهای که هر طرف فقط به فکر به دست آوردن سود مادی بیشتر از آن است.
وی ادامه میدهد: تعداد میلیونهایی که کنار هم قرار میگیرند این روزها تعیین کننده سرنوشت و زندگی جوانهای زیادی شده است در یک حساب سرانگشتی از برگزاری مراسم عروسی و با احتساب مبالغی که باید برای اجاره سالن و تالار، آرایش و لباس عروس و داماد، تزئیین اتومبیل عروس، سرویس جواهر و حلقه، فیلمبرداری و عکاسی و آتلیه، غذا و دسر و … پرداخت شود، دست کم رقمی در حدود چند میلیون تومان به دست میآید که این میزان البته با میزان توقع خانوادهها، اصرار برخی از آنها برای متمایز نشان دادن خود و افتخار داشتن مراسم ویژهای که نظیر آن را کسی ندیده، گاه دو تا سه برابر هم میشود تا
حدی که چگونگی جشن ازدواج برای تعدادی از دخترها و پسرها یک کابوس شده است.
مریم رنجبر میگوید: متاسفانه دیدگاه سودباوری و مادینگری به موضوعی نظیر ازدواج که انتظار بر این است ابعاد عاطفی و روحی در آن مهمتر باشد چنان بر این سنت نیک و حسنه سایه انداخته که هدف و انگیزه اصلی از آن را زیر سوال برده است تا حدی که یکی از مواردیکه جوانها برای عقب افتادن ازدواج خود مطرح میکنند موضوع هزینههای مراسم ازدواج یا تهیه جهیزیه است که در این میان البته نقش خانوادهها خیلی مهم است چراکه در جامعه ما هنوز این پدر و مادرها هستند که تا حد زیادی حتی در انتخاب همسر برای فرزندشان و سایر قضایای مربوط به ازدواج آنها اظهارنظر و دخالت میکنند و اگر والدین
اصل را بر این بگذارند که دختر و پسر جوان میتوانند با حداقل هزینه زندگی مشترک خود را شروع کنند و پولی که باید بابت تهیه جهیزیه یا وسایل خیلی گران و لوکس که واقعا هم ضرورتی هم ندارد و یا برگزاری مراسمی که با حداقل ها هم امکانپذیر است پرداخت کنند برای زندگی آینده خود سرمایهگذاری کرده و آن را به شکل مفیدتری به کار گیرند مطمئنا دختر و پسرهای جوان هم تا حد زیادی از دغدغه و نگرانی این قبیل مشکلات مربوط به ازدواج رها شوند.
مینو دختر ۲۸ سالهای که در تدارک مراسم ازدواج خود است، میگوید: خیال داریم مراسم جشن سادهای برگزار کنیم چراکه معتقدیم در ادامه راه زندگی می توانیم با پسانداز این هزینههای گزاف مشکلات زندگیمان را برطرف کنیم.
وی میگوید: برای من جای تعجب است که این روزها خانوادهها به جای آنکه از خانواده پسر توقع کار و درآمد داشته باشند، میگویند اگر کار هم نداری برای ما اشکال ندارد اما توقع دارند این داماد بیکار مراسم عروسی آنچنانی را برگزار کند.
او میگوید: بیشتر خانوادهها معتقدند دختر و پسر مراسمی با هرینه بالا را برگزار و هزینههای آن را پس از دریافت وام ازدواج خود پرداخت کنند و فکر میکنم در شرایط اقتصادی کنونی این تفکر خندهدار است چراکه هزینههای برگزاری یک مراسم ازدواج معمولی هم چند برابر مبلغ وام ازدواج میشود و پسری که بیکار است چگونه میتواند از عهده اقساط این وام برآید؟
وی میافزاید: متاسفانه دختران ما فقط به یک شب مراسم عروسی و لباس عروس فکر میکنند و نمیدانند در ادامه زندگی چه مشکلاتی را باید پشت سر بگذارند پس بهتر است این تفکر و فرهنگ را ایجاد کنیم که به جای انتخاب سریع و عجولانه و فشارآوردن برای برگزاری مراسم تشریفاتی به تداوم زندگیها بیاندیشیم.
مینو میگوید: واقعیت این است که این روزها مراسم ازدواج با همه مقدمه چینیها، دلهرهها و خستگیهای بسیاری که برای عروس و داماد بر جای میگذارد کارکرد اصلی خود را از دست داده است.
رضا برای خرید عروسی به بازار طلافروشی کرمان آمده است، این داماد آینده به ایسنا میگوید: با پسانداز و وامهایی که گرفتهام و کمکی که پدرم برای ازدواجم به من کرده باید هم خرید عروسی را انجام دهیم، هم مراسم را برگزار و هم خانهای را برای سکونت رهن و اجاره کنیم، هزینهها سرسام آورند و فکر میکنم با این وضعیت باید دوباره به سراغ وام و قرض گرفتن بروم.
برای آگاهی بیشتر از وضعیت خریدهای ازدواج به سراغ یکی از طلا فروشان بازار میروم، مهدیزاده صاحب این طلافروشی میگوید: به نظر میرسد بیشتر جوانان قید ازدواج را زدهاند و یا زوجهای جوان خیلی کمتر از گذشته برای خرید به بازار میآیند و وقتی هم که میآیند ترجیح میدهند با نصف کردن سرویس طلا و کم کردن از آن به نوعی آبرو داری کنند. چون قدرت خریدشان پایین آمده است و از پس چنین هزینههایی برنمیآیند. در این بین هستند جوانانی که به دلیل ترس از کابوس خرید، عقد و تالار و هزینههای سنگین ازدواج از ازدواج میترسند و هرگز پا پیش نمیگذارند.
حسینی، دفتردار دفترخانه ازدواج و طلاق روحانی خوش مشربی است که به خبرنگار ایسنا میگوید: در جهان پرهیاهوی امروز بسیاری از جوانان اسیر رسمها و تجملات نامتعارف شدهاند و حاضرند برای آبروداری و حفظ آن چه کلاس خود در این دنیای پرزرق و برق مینامند از صرف هیچ هزینهای دریغ نکنند و حتی بدهی سال ای سال را با یک فخرفروشی معامله کنند.
وی ادامه میدهد: ازدواج سنت پسندیده اسلام، نخستین سنگ بنای تشکیل خانواده و جامعه است؛ اسلام به عنوان یک مکتب آسمانی تأکید بسیاری بر ازدواج آسان دارد و پیامبر(ص) بارها جوانان را بر انجام آسان و به وقت ازدواج سفارش کرده است.
حسینی میافزاید: مشکل اینجاست که یک طبقه ثروتمند که در اکثریت هم نیستند و به دنبال تغییر و تحولند، مدام از خود رسمهایی ابداع میکنند و پولی که دارند هم امکان این کار را به آنها میدهد و متاسفانه نحوه زندگی و عادتهای انها برای مردمی که در طبقات دیگر هستند الگو میشود چون برای بسیاری از ما این موضوع به یک باور تبدیل شده کسی که لباس شیکتر، اتومبیل گرانتر یا عروسی پرخرجتر داشته باشد ناخودآگاه مورد احترام دیگران قرار میگیرد و بقیه هم برای عقب نماندن از این قافله به پیروی از آنها میپردازند اما نکته اینجا است که طبقات مرفه و ثروتمند هم یکجا نمینشینند که
بقیه به انها برسند، مدلهای جدید باب میکنند، خرج بیشتری میکنند و خلاصه در مسیری قدم برمیدارند که باز بقیه عطشی برای تقلید از آنها داشته باشند و این دور همچنان ادامه پیدا میکند حالا هم وضع به گونهای شده که دختر و پسر نگرانند که مبادا طرف مقابل برایش کم خرج کند و کم بگذارد در حالی که نمیدانند همه آن پولی که دختر برای جهیزیه آنچنانی و پسر برای جشن چند میلیونی میدهند از جیب آنها میرود در حالیکه میتواند آینده آنها را تغییر دهد، علت بیشتر این قبیل رفتارها نیز ناآگاهی و فقر فرهنگی است.
به گزارش ایسنا، مهمانی در یک باغ بزرگ برگزار شد، داماد سفارش کرده بود اتومبیل عروس حتما بنز باشد، روی میزها چند نوع غذا با انواع کیک و دسر چیده بودند و با سه دوربین هم در نقاط مختلف باغ از مراسم، فیلمبرداری میشد خلاصه همه چیز آنقدر شیک و عالی بود که خیلی از دختر و پسرهای توی مهمانی آرزو میکردند کاش به جای داماد و عروس بودند. عروس و داماد هم هر چند لبخند میزدند و سعی میکردند خود را خوشحال نشان دهند اما این خوشی دوامی نداشت چون درست به واسطه چند ماه موعد پرداخت قرضها، سررسید چکها و بهره پولهایی که قرض گرفته بودند رسید. میتوانید تصور کنید در چه وضعیتی قرار دارند؟!