تبلیغات
کد خبر: ۲۵۹۸۸۹

گپی با کارگردان داغدار سینمای ایران + عکس

امیدواریم این گفتگو یادگاری باشد در آرشیو زندگی خانواده درخشنده، این شما و این گفتگو با کارگردان مطرحی که غرور در زندگی او جایی ندارد…

گپی با کارگردان داغدار سینمای ایران + عکس

به گزارش افکارنیوز، «پوران درخشنده»، نامی ماندگار در سینمای ایران است، فیلم های او هیچ کدام بی هدف و بی حساب و کتاب ساخته نشده است، او از ساخت تمامی فیلم هایش هدفی را دنبال می کند تا بیننده پس از دیدن آن به فکر و تامل فرو رود، حدود ۳ ماه پیش در منزل پوران خانم درخشنده، مهمان خانواده اش بودیم، او، برادر، برادرزاده اش و البته مادر مهربانش. قرار شد پیشدستی کنیم، گزارشی را بگیریم تا با اکران فیلم «هیس! دخترها فریاد نمی زنند» منتشر کنیم، فیلمی که حسابی این روزها با استقبال مواجه شده است، چندی بعد از تهیه این گزارش مادر پوران خانم به رحمت ایزدی پیوست ضمن عرض تسلیت به پوران درخشنده، امیدواریم، این گفتگو یادگاری باشد در آرشیو زندگی خانواده درخشنده، این شما و این گفتگو با کارگردان مطرحی که غرور در زندگی او جایی ندارد…

مادرم معلم بود

پوران درخشنده می گوید: «من با مادری معلم بزرگ شدم که علاقه اش به ادبیات، آموزش و تربیت فرزندانش وصف ناپذیر بود، او دوست داشت ما درست در کنار مردم و در جامعه زندگی کنیم. این حساسیتش به من هم منتقل شده» زمانی که از او می پرسیم «فکر می کنید اگر مادرتان معلم و فرهنگی نبودند و چنین دیدگاهی نداشتند در سرنوشت شما چقدر اثرگذار بود؟» پاسخ می دهد: «به هر حال مسیرم، مسیر دیگری می شد. توجه ویژه او به اطرافش به من هم منتقل شد. به من یاد داد در هر جایگاه و موقعیتی که هستم خودم را در کنار مردم و با مردم ببینم. و برای مردم کار کنم.» لیلی دختر برادر پوران درخشنده که در این جمع خانوادگی حضور داشت، می گوید: «عمه من در فیلم هایش نگاه آسیب شناسانه به مسائل اجتماعی دارد. نگاه به زندگی افرادی که در این جامعه زندگی می کنند و به نوعی با این مشکلات در ارتباط هستند. زندگی با او خیلی لذت بخش است، او بسیار بسیار عاشق مادر بزرگم است و اگر توانسته در کار و زندگی اش موفق شود مدیون دعاهای مادربزرگم است.»

۷۰۰ مصاحبه کردم!

پوران خانم در ادامه به ما می گوید: «کارهایی که درد اجتماع و مسائل اجتماع را بگوید می تواند جایگاهش را بین مردم پیدا کند و تاثیرگذار باشد چون خیلی وقت ها فیلم هایی ساخته می شود که برای ساخت آنها بیشتر به گیشه فکر می شود ولی وقتی یک فیلم ساخته شود که ذهن مردم با آن درگیر شود و خودشان را درون شخصیت آن ببیند، بیشتر می پسندند. انگیزه اصلی این فیلم درد جامعه بود دردی که احساس کردم در جامعه مدام در حال عمیق شدن است و آدم ها نسبت به آن بی تفاوت هستند این درد روز به روز در حال تشدید است، اما باز هم آدم ها به آن اهمیت نمی دهند. دیگر به جایی رسید که احساس مسئولیت کردم پیش خودم گفتم وقتی کسی توجهی به این موضوع ندارد خودم دست به کار شوم و تصمیم گرفتم هر چه دارم بفروشم و روی آن سرمایه گذاری کنم، در آن زمان بود که از بنیاد سینمایی فارابی نیز مشارکت گرفتم. البته مهمترین چیزی که باید به شما بگویم این است که در این فیلم از ۷۰۰ مصاحبه مستند تصویری و از ۷۰۰ دختر جوان استفاده شد که از تجربیات شان گفتند و همچنین از ۱۰ سرگذشت مستند نوشته شده توسط افراد استفاده شد و بیش از ساعت ها تحقیق، کارشناسی و مطالعه با روانشناسان، جامعه شناسان و حقوق دانان در نهایت همه و همه کمک کردند تا این فیلمنامه نوشته شود. فیلم هیش حاصل سه سال تلاش، کوشش، رنج درد و زحمت است.»

۱۳،۱۴ سال پیش آغاز شد

از او می پرسیم، آثار شما عموماً از واقعیت هایی برخوردار است که در جامعه وجود دارد و شاید همین عامل همه باعثشده که جلب مخاطب داشته باشد. خودتان به جز این عوامل و تحقیقاات از عامل دیگری استفاده کرده اید؟ می گوید: «بله. فیلم جدید من از یک واقعیت در ۱۳۱۴ سال پیش شروع شد. سرگذشت یک پسر ۱۸ ساله از اهالی کردستان که آن را در دو دفتر ۵۰ برگ نوشته و فرستاده بود. هر چه آن را مطالعه کردم احساس کردم من اصلاً نمی توانم درباره این موضوع حرف بزنم و سعی کردم به نوعی از آن بگذرم تا اینکه مواردی هم از دختران رسید و این موارد آنقدر زیاد بود که تبدیل شد به یک نظرسنجی راجع به این مسئله در بین دختران جوان و وقتی احساس کردم همه نسبت به این مسئله حسایت دارند و انگار به نوعی تجربیات با بغضی در گلوست این را عمومی تر بررسی کردم، در کل باید اشاره داشته باشم این حکایت از آنجا آغاز شد و به قصه های دیگری هم رسید، تا تبدیل به فیلم شد، بعد از ساخت کار و پخش آن در جشنواره در سالن سینما یک عده ایستاده، عده ای نشسته و عده ای روی پله ها و حجم زیادی از مردم در پشت درب سالن سینما به تماشا ایستادند. بعد از اتمام فیلم، بغض در گلوی خیلی از دختران جوان و زنان مسن در آغوش من شکست. آنها من را بغل می کردند و خیلی آرام در گوشم زمزمه می کردند «من هم همونم» … این فیلم تنها مورد استقبال دختران و زنان قرار نگرفت، بلکه پسران و مردان هم از آن استقبال کردند. انگار جامعه منتظر یک حرف نگفته و یک بغض در گلو مانده بود و انگار همه یک دردی می کشند اما نمی توانستند از آن حرف بزنند. برای همین، من فکر می کنم، استقبال عظیمی که از این فیلم شد چه در تهران و چه شهرهای دیگر نشان از این است که وقتی دردی وجود دارد حداقلش این است که با یک فیلم بتوان یک هشدار داد. من آنقدر تحت تاثیر این درد قرار گرفته بودم که می گفتم وظیفه من است که این هشدار را بدهم و اصلاض دیگر فرصت به نقد و بررسی آن نرسید.(این پاراگراف بعد از اکران فیلم از پوران خانم پرسیده شد) این هشدار مثل یک زنگ خطر بود که به صدا در آمد تا نشان دهد در اینجا یک غده چرکی بزرگ وجود دارد حالا باید ببینم با آن چه کنیم.

چرا این فیلم را ساختم

پوران خانم در پاسخ به این پرسش که ضرورت ساخت این فیلم را در چه موضوعی دیدید؟ گفت: «احساس مسئولیت می کردم و می کنم، چون در این جامعه زندگی می کنم و از اینکه احساس کنم به زنان این جامعه بی احترامی و بی حرمتی می شود و شان آنها در نظر گرفته نمی شود و خیلی جاها به آنها فقط به عنوان جنسیت نگاه می شود. برای من غیر قابل قبول و غیر قابل تصور و تحمل است. من ترجیح می دهم به تفکر و اندیشه زن ها نگاه شود نه به جنسیت شان برای همین وقتی مسئله کودک آزاری به وجود آمد دیگر نمی توان رفت و از اسکی فیلم ساخت و ترجیح دادم از جامعه ای حرف بزنم که خودم را جزئی از آن قشر آسیب پذیر می دانم تا نگاه فراگیری به این موضوع شکل بگیرد و به نوعی به چالش کشیده شود و روانشناسان و جامعه شناسان درباره آن به صحبت و بررسی بنشینند و راه حلی پیدا کنند تا بدانیم درباره این موضوعات باید چکار کنیم. شاید این موضوع در پسرها بیشتر از دخترهاست و این طور نیست که بگوییم فقط دخترها، ولی وقتی برای دخترها اتفاقی رخ دهد همیشه در معرض اتهام هستند و آنها را متهم اصلی می دانیم، به این خاطر که جامعه ما جامعه اخلاقی است و من هم در این جامعه اخلاقی زندگی می کنم و می دانم خط قرمزهای آن کجاست، پس تلاش می کنم تا بتوانم از کنار این خط قرمزها به سلامت بگذرم ولی آسیبی به پیام اخلاقی آن وارد نشود.»

نمی توانستم ساکت بنشینم

«این نوع موضوعاتی که با مشکلات روانی و اساسی جامعه در ارتباط است و شما سال هاست با آن درگیر هستید آیا بررسی آن روی روحیه لطیف و زنانه شما اثر نمی گذارد؟» وقتی از او این سوال را می پرسم، می گوید: «چرا، ولی من یک فیلم ساز هستم و نمی توانم بی تفاوت باشم و طبیعتاً روی خودم اثرش بیشتر است و شاید تاثیری که روی یک فیلمساز مرد می گذارد کمتر از یک فیلمساز زن باشد. بله، بر روی من تاثیر عمیقی می گذارد چون خودم از همین جنس هستم و برایم خیلی مهم است که حیثیت زن حفظ شود و بتواند با امنیت بیشتری در جامعه زندگی کند.» می پرسم، «از نوع کارهای ساخته شده شما این برداشت می شود که شما خیلی به زن ها توجه می کنید و به نوعی فمینیستی رفتار می کنید» می گوید: «خیلی ها این حرف را می زنند اما اصلاً چنین نیتی نداشتم، بلکه قصدم نمایش مظلومیت زن بود، حتی کسی که در فیلم این رفتارها را داشت و چنین جنایتی می کرد(آن فرد متجاوز) فکر می کنم در نمایش نشان دادم که او هم به نوعی قربانی بوده و من حتی به او هم پرداختم. منظور، حقوق از دست رفته زنان است و من روی این موضوع کار می کنم و نگاهم فمینیستی نیست. فمینیست نگاه و موضوع دیگری است. من به پنهانکاری هایی پرداختم که نمی توانستم به عنوان یک زن در مقابل شان ساکت بنشینم.»

فیلم من پیام بود

در این ۱۰ سال، ۱۰ فیمی که ساختم همه درباره آسیب ها بوده و اگر قرار باشد وظیفه سینما فقط سرگرمی باشد، پس جای پیام ها کجاست. سینما ابزار قدرتمندی است که می تواند یک جهان را بهم بریزد.

استقبال مردم از این کارم بی نظیر بود و می توانم بگویم بی نظیرترین استقبال مردم از کار من در تاریخ سینمای ایران شکل گرفت، همه غافلگیر شدند، خیلی خوشحالم و احساس می کنم برای که بر دوشم بوده زمین گذاشته ام و متوجه شدم اگر خدا بخواهد و نگاهش را از آدم نگیرد اتفاقات خوبی رخ می دهد. بازتاب این فیلم در شهرهای مختلف خیلی زیاد بود ولی در شهر کرمانشاه که زادگاه خودم است یک ویژگی وجود داشت که خیلی برایم مهم بود در آن شهر آمار طلاق و بی کاری بالاست و سینماها همه تعطیل شده و تغییر کاربری داده اند، اتفاقی که افتاد این بود که یک سینما در آنجا افتتاح شد و مردم هجوم آوردند برای دیدن فیلم و من به خاطر آن مردم به آنجا رفتم و من در مراسم افتتاحیه اش شرکت کردم. آشتی کردن مردم با سینما مهمترین اتفاق است، چون سینما مهمترین وسیله فرهنگی است که می توان به وسیله آن با مردم ارتباط برقرار کرد. پوران خانم می گوید: «برای زن در جامعه بعد از انقلاب شرایط توانمندسازی پیش آمده، یکی هم، همان رشته شما خبرنگاری است، چقدر تعداد خبرنگاران زن از مردان بیشتر شده و حتی این در مورد نویسندگان مان هم قابل رویت است. این نشان می دهد که زنان ما جایگاه شان را پیدا می کنند.»(این پاراگراف هم بعد از اکران از او پرسیده شد)

دفتر مشاوره برای دختر خانم ها

در پایان بد نیست بدانید که دفتر کار پوران درخشنده علاوه بر دفتر تولید فیلم، یک دفتر مشاوره برای دختران جوان است که حضوراً به آنجا می آیند و درباره خیلی از موضوعاتی که درگیر آن هستند صحبت می کنند. پوران درخشنده علاوه بر فیلم ساز بودن یک مددکار اجتماعی نیز هست. حتی کسانی بودند که تصمیم داشتند خودکشی کنند ولی با رفتن به دفتر او و هم صحبت شدن با ایشان و با بیان دردهایشان کمی سبک شده اند و الان هم به زندگی خود ادامه می دهند.

خانواده سبز/ شماره ۳۷۳ و ۳۷۴/ مرداد و اول شهريور ماه ۹۲/ گفتگو: هدي جاويدي/ صفحه ۴۶

تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
ارسال نظرات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات
تبلیغات