چگونه فرزندم را مسئولیتپذیر بار بیاورم؟!
شاید وقتی آن رسیده باشد که خودتان این بندناف را ببرید و او را مسئولیت پذیر بار بیاورید. اما چگونه؟ با ما همراه شوید.
به گزارش افکارنیوز، از شیر مرغ تا جان آدمیزاد، همه چیز برایش فراهم است! کافی است لب تر کند؛ حتی اگر لب هم تر نکند باز هم یک لشگر آماده اند تا کارهایش را انجام دهند. مادر و پدر که جای خودش را دارد حتی پدربزرگ و مادربزرگ و عمه و خاله و… هم منتظرند تا این نوه یکی یک دانه چیزی بخواهد! غافل از اینکه این دنیا روی دیگری هم دارد که دیر یا زود خودش را به او نشان می دهد و کودکی که هیچ گاه اختیاری برای انجام کارهایش نداشته و مسئولیتی را تجربه نکرده است چگونه می تواند در برابر فراز و نشیب زندگی های امروزی قدرت مدیریت داشته باشد؟ شاید وقتی آن رسیده باشد که
خودتان این بندناف را ببرید و او را مسئولیت پذیر بار بیاورید. اما چگونه؟ با ما همراه شوید:
کارهایش را لیست کنید:
تمام کارهایی را که مربوط به فرزندتان است برای خودتان لیست کنید، آن کارهایی که خودش می تواند انجام دهد، جدا کنید و با رنگ های مختلف در یک برگه بنویسید. فراموش نکنید که قرار نیست او یک شبه مسئولیت پذیر شود، پس به تدریج کارهایش را به خودش بسپارید.
به او پاداش دهید اما با قاعده و قانون:
اگر قرار باشد کودک برای هر کاری که انجام می دهد یک پاداش دریافت کند، شما فرزندی خواهید داشت که تمام کارها را برای جایزه اش انجام می دهد. او را تشویق کنید، اما این تشویق ها باید تابع یک برنامه مشخص باشد. یادتان هست که کارهای کودک را با مداد رنگی روی یک برگه نوشتید، حالا برای هر کار یک بازه زمانی بگذارید. مثلاً هفت روز یا چهارده روز یا بیشتر، این بستگی به مسئولیتی دارد که کودک انجام می دهد، مثلاً برای مسواک زدن یک هفته و برای مرتب کردن تخت دو هفته. هر روز که این کار را انجام داد در مقابل آن یک تیک بزنید، هفت روز پشت سر هم مسواک زدن، می تواند یک جایزه داشته باشد برای باقی
کارها هم به این شکل پاداش تعیین کنید. با گذشت زمان این رفتارها در کودک نهادینه می شود و حتی با کم شدن یا حذف شدن جایزه، جیزی را که آموخته، فراموش نمی کند. ضمناً تشویق کلامی را هیچ وقت فراموش نکنید.
با ثبات و قاطع باشید:
در سپردن کارها به کودک ثبات و قاطعیت داشته باشید، اگر قرار است آماده کردن کیف مدرسه اش به عهده خودش باشد، باید همیشه همین طور باشد نه اینکه به حال و حوصله شما بستگی داشته باشد.
به او حق انتخاب دهید:
هنگام بازی کردن، خرید کردن، لباس پوشیدن و… به نظرش اهمیت دهید تا هم اعتماد به نفسش تقویت شود و هم انتخاب کردن را یاد بگیرد. شاید انتخاب او کاملاً درست و بی نقص نباشد اما انتخاب کردن را به او می آموزد.
از همان بچگی بعضی از کارها را به آنها واگذار کنید:
بچه ها علاقه زیادی به کمک کردن دارند، حتماً این علاقه را هنگام آشپزی کردن دیده اید، وقتی که کودک مصرانه می خواهد همراه تان سیب زمینی خلال کند، یا غذا را هم بزند! اگر صبور و خلاق باشید و کمی با آنها همراهی کنید می بینید که خیلی بیشتر از آنچه فکر می کنید کار از دست شان بر می آید.
بگذارید نتایج طبیعی کارشان را ببینند:
اگر تکه های پازلش را گم کرده یا اسباب بازی اش را شکسته است، خرابکاری اش را جبران نکنید یعنی تکه های پازل را برایش پیدا نکنید، بگذارید با نتایج و عواقب کارهایش روبرو شود.
از همان کودکی به او پول تو جیبی بدهید:
به آنها کمی آزادی دهید تا از همان دوران کودکی، تصمیمات مربوط به امور مالی شان را خودشان بگیرند. با این روش خیلی زود چم و خم پول خرج کردن دست شان می آید. اما اگر زود پول شان را تمام کردند، تنبیه شان نکنید.
بی مسئولیتی را نادیده نگیرید:
اگر با او قرار و مداری گذاشته اید تا کارهایش را انجام دهد برای انجام ندادن کارها پیامد متناسبی تعیین کنید. این پیامد نه آنقدر کوچک و بی اهمیت باشد که برای کودک فرقی نکند و نه آنقدر بزرگ و سخت باشد که کودک احساس کند بی انصافی است! بر سر حرف خودتان بمانید و پیامدها را اجرا کنید. در جواب اصرارهای کودک می توانید بگویید: «قرارمان این بود که اگر لباس هایت را روی زمین ریختی، خبری از بازی رایانه ای نباشد، امروز انتخابت این بود و دیگر خبری از بازی نیست، حالا ببینیم فردا چه انتخابی می کنی!»
از مسئولیت پذیری اش تعریف کنید:
یادتان باشد وقتی در حال صحبت کردن با کسی هستید، یک جفت گوش اضافه این وسط حضور دارد و این گوش های اضافه مربوط به فرزندتان است که گوشه هال دارد ماشین بازی می کند! فرقی ندارد تلفنی یا حضوری، برای دیگران، مخصوصاً پدرش تعریف کنید که فرزندتان خیلی مسئولیت پذیر شده و خودش کارهایش را انجام می دهد، بگذارید فکر کند که شما حواس تان به حضور او نیست، چرا که این تشویق های غیر مستقیم معجزه می کند!
خانواده سبز/ شماره ۳۷۳ و ۳۷۴/ مرداد و اول شهريور ماه ۹۲/ شيما نادري/ صفحه ۵۴