زندگی اسف بار حاشیه نشینی
قائم مقام وزیر بهداشت، نسبت به زندگی اسف بار و همراه با مشکلات ساکنان حاشیه نشین کشور اظهار تاسف کرد و گفت: قدم زدن در بین آنها تنها افسوس و شرمندگی را تداعی می کند.
به گزارشافکارنیوز،دکتر ایرج حریرچی در ارتباط با وضعیت جمعیت حاشیه نشین کشور، افزود: ۱۱ درصد از جمعیت ۷۵ میلیون نفری کشور در حاشیه شهرها به ویژه کلانشهرها سکونت دارند که از این ۱۱ درصد، ۴۳۰ هزار نفر در حاشیه شهر زاهدان در شرایط بسیار اسف باری ساکن هستند. مناطقی که فاصله نزدیک با مرکز شهر و با مراکز اداری و حاکمیتی شهر دارند و مملو از مردمی هستند که سلامت و بهداشت آنها مغفول مانده و قدم زدن در بین آنها تنها افسوس و شرمندگی را تداعی می کند.
وی ادامه داد: بر کسی پوشیده نیست که مناطق حاشیه نشین به دلیل عدم برخورداری از بهداشت و امکانات درمانی، فقدان امکانات شهری، اثرات منفی و وخیمی را بر محیط انسانی، محیط زیست و شرایط کالبدی شهر بر جای میگذارند. به همین دلیل متولیان حوزه سلامت معضل حاشیه نشینی را در آغاز فاز دوم طرح تحول نظام سلامت، در صدر برنامهریزی های خود قرار دادند و در دو محور " تدوین استراتژی کلان و راهبردی " و " برنامهریزی خرد در حوزه بهداشت "، اقدامات موثری را انجام دادند.
معاون کل وزارت بهداشت به اهداف محور نخست اشاره کرد و گفت: در محور نخست، برون رفت از مسئله حاشیه نشینی و به یژه معضلات ناشی از بحران بهداشت و سلامت، نیازمند تدوین استراتژی و برنامه فرابخشی مبتنی بر آمایش سرزمین است. سپس برای برون رفت از مشکلات ناشی از حاشیه نشینی نیازمند تدوین برنامه برای جلب مشارکت همگانی هستیم. بنابراین مهمترین عامل در موفقیت برنامههای بهسازی، تعهد و الزام همه افراد جامعه است. در واقع باید احساس مشارکت عمومی و درک نیاز واقعی به بهسازی و ارزش آن، در میان همه افراد جامعه و سازمانهایی که در این زمینه تلاش میکنند، توسعه پیدا کند.
وی افزود: اما از منظر خرد و تدوین برنامه، وزارت بهداشت با آغاز فاز دوم اجرای طرح تحول نظام سلامت حاشیهنشینان در تمام استانهای کشور به بسته خدمات جامع به تدریج دسترسی پیدا خواهند کرد. در بسته حمایتی نظام سلامت، استقرار پزشک، پرستار، مددکار اجتماعی و روانشناس در مراکز درمانی مناطق حاشیه نشین و صدور دفترچه بیمه درمانی پیشبینی شده است.
حریرچی گفت: اکثر مناطق حاشیه نشین از خدمات بهداشتی کم بهرهاند که این وضعیت منجر به افزایش بیماری های واگیردار و بیماری های عفونی در این مناطق می شود. همچنین تبعات سوء ناشی از حاشیه نشینی، امروزه عاملی در جهت سقوط افراد در ورطه انحراف و بزهکاری از جمله اعتیاد و انواع جرایم است.
وی با بیان این مطلب که تاکنون برنامه عملیاتی برای اصلاح وضع حاشیه نشینی در کشور وجود نداشته و معمولا اغلب برنامههای رفاهی با اولویت قرار دادن شرایط ساکنان مناطق مرکزی شهرها تدوین شده است، تاکید کرد: این رویکرد باعثشده که بر اثر دافعه عواملی چون فقر و بیکاری، افراد از زادگاه خود رانده شده و به شهرهای دیگری روی آوردهاند، از آنجا که اکثریت این گروهها بیسواد بوده و آمادگی لازم را در جهت جذب در بازار کار شهر ندارند، عامل پسزدگی شهری، آنها را به حاشیه شهرها رانده است.
قائم مقام وزیر بهداشت افزود: تحقیقات انجام شده حاشیه نشینی را ناشی از عواملی چون توسعه نامتوازن ناشی از ساختارهای اقتصادی، نقصان برنامهریزی شهری و مقابله با معلولها بهجای مقابله با علتها، پیدایش شکاف طبقاتی میان مردم و درنهایت ناتوانی شهروندان در تطبیق با محیط شهری و پسزدگی آنان به حاشیه شهر میداند. همین تحقیقات تاکید میکنند که وجود یک زخم اجتماعی در گوشهای از شهر بهعنوان یک پیکر واحد، عملکرد دیگر نقاط شهر را تحت تاثیر قرار میدهد.
وی گفت: بيترديد خدمات مذكور در گذر از مسير دشوار توسعه، در حمايت از اقشار محروم به ويژه حاشيهنشينان، با هدف دوام جامعه با تحقق تعادل و يكپارچگي و توانمندسازي و بهسازي كانونهاي حاشيهاي تدوين و اجرايي شده است و ادامه اين مسير جز با همكاري همه اجزاي دولت، مشاركت بخش خصوصي و تشکل های غیردولتی و مردم نهاد ميسر نيست. در این راستا با حمایت دولت تدبیر و امید به عنوان متولیان سلامت مردم کشور، در صدد هستیم تا شاخص های بهداشتی و درمانی حاشیه نشینان در شهرها را با توجه به امکانات موجود ارتقاء دهیم و ناگفته پیداست که تحقق این امر، تعهد و الزام همگانی را می طلبد.