۴۲درصد دانشجویان دولتی سیگار و قلیان مصرف می کنند
تا همین چند سال پیش وقتی در مورد اعتیاد صحبت به میان میآمد، تمام اذهان به سمت افراد مسن و بالای ۵۰ سال کشیده میشد اما امروز اکثر نگاهها به سمت دانشآموزان و دانشجویان میچرخد…
به گزارشافکارخبر،تا همین چند سال پیش وقتی در مورد اعتیاد صحبت به میان میآمد، تمام اذهان به سمت افراد مسن و بالای ۵۰ سال کشیده میشد اما امروز اکثر نگاهها به سمت دانشآموزان و دانشجویان میچرخد. البته در تازهترین آمارها، دانشجویان هم از یکدیگر تفکیک شدهاند و این بار آماری از اعتیاد دانشجویان دانشگاههای دولتی منتشر شده مبنی بر اینکه ۳۰ درصد پسران و ۱۲ درصد دختران دانشگاههای دولتی کشور سیگار و قلیان مصرف میکنند. این در حالی است که ۹ درصد پسران و ۱۱ درصد دختران این دانشگاهها به مصرف داروهای حاوی مواد اعتیاد دارند.
بحران هویت در دوران جوانی از جمله مشکلاتی است که موجب تشویش ساختار روانی و برهم خوردن آرامش جوانان شده و میتواند سبب سوق یافتن آنها به اعتیاد شود. یکی از دورههای پرخطر مؤثر در گرایش به اعتیاد، دورههای گذر جوانان است؛ وقتی شخص از مدرسه به محیط دانشگاه وارد میشود، عوامل مختلف در دانشگاهها باعثکشیده شدن آنها به طرف اعتیاد و مواد مخدر میشود.
در همین رابطه مدیرکل دفتر تحقیقات و آموزش ستاد مبارزه با مواد مخدر معتقد است: «عصبانیت، پرخاشگری، عدم پایبندی به مذهب، افسردگی، هیجانطلبی و کمبود اعتماد به نفس از دلایلی است که منجر به تشویق دانشجویان به مصرف مواد میشود.»
دکتر حمید صرامی با اشاره به اینکه ۹ درصد پسران و ۱۱ درصد دختران دانشجوی دانشگاههای دولتی به مصرف داروهای حاوی مواد اعتیاد دارند، گفت: «این آمارها نشان میدهد که باید در دانشگاهها برنامهریزیهای بیشتری برای کنترل آسیبهای اجتماعی صورت گیرد. البته اگر سیگار و قلیان را هم وارد بازی کنیم باید بگوییم ۳۰ درصد پسران و ۱۲درصد دختران دانشگاههای دولتی کشور سیگار و قلیان مصرف میکنند.»
آمارها گمانهزنی هستند!
بر اساس آمارهای موجود، میانگین معتاد حرفهای در میان دانشجویان از نرم جامعه کمتر است، اما تحقیقات نشان میدهد رشد آمار دانشجویانی که به صورت تفننی برای یک بار مواد مخدر مصرف کردهاند، نگرانکننده است. همانطور که درباره معتادان در جامعه نمیتوان آمار دقیقی ارائه داد، آماری در خصوص تعداد دانشجویان معتاد حرفهای نیز در کشور وجود ندارد. ضمن اینکه نسبت دانشجویان درگیر با مواد مخدر در شهرستانهای مختلف متفاوت است و آمار روزبهروز تغییر میکند، از این رو ارائه آمار دقیق در این زمینه غیرعلمی است.
چندی پیش تحقیقی در محیطهای دانشجویی به عمل آمد که بر اساس آن آمار دانشجویانی که یک بار یک نوع ماده مخدر را تجربه کردهاند، بسیار بیشتر از تعداد معتادان حرفهای در محیطهای دانشگاهی است. بر همین پایه بین ۲۰ تا ۳۰ درصد از دانشجویانی که به عنوان نمونه این تحقیق در نظر گرفته شده بودند، اعتقاد داشتند تنها یکبار مصرف مواد مخدر اعتیادآور نیست که شیوع چنین برداشتی در میان دانشجویان تصوری خطرناک است.
این در حالی است که نماینده وزارت علوم در کمیته فرهنگی ستاد مبارزه با مواد مخدر با بیان اینکه هیچگونه آمار قطعی و جامعی در مورد مصرف مواد مخدر یا روانگردان در بین دانشجویان کشور وجود ندارد، گفت: «آمارهایی که ارائه میشود را تأیید نمیکنیم و معتقدیم این آمار صرفاً گمانهزنی است.»
دکتر محسن اسلامی تأکید کرد: «در کشور تنوع دانشجویی وجود دارد و وقتی از دانشجو صحبت میشود دانشجویان کل وزارت علوم، وزارت بهداشت و آزاد اسلامی را شامل میشود، بنابراین آمارهایی که در مورد تعداد دانشجویان معتاد حرفهای ارائه میشود، باطل است. اگر اینگونه آمار صحیح باشد باید دانشگاهها را کنار بگذاریم.»
وزارت علوم دست روی دست گذاشته
به عقیده کارشناسان همانطور که در جامعه اعتیاد مردان بیشتر از زنان است، آمار مصرف مواد در میان دانشجویان پسر نیز بیش از دانشجویان دختر است. البته در سالهای اخیر گرایش دختران نیز به استفاده از مواد، سیگار و الکل افزایش یافته است. مصرف مواد در میان دانشجویان از نرم جامعه پایینتر است زیرا مصرف مواد در میان این دسته از افراد بیشتر تفننی بوده و معتاد وابسته و حرفهای در محیطهای دانشگاهی کم است.
با این حال قائممقام دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر افزایش اعتیاد در دانشجویان دختر را نگرانکننده دانسته و نسبت به آن هشدار داده است.
به گفته علیرضا جزینی، مصرف مواد صنعتی و روانگردان در میان دانشجویان دختر نسبت به پسر در کشور بیشتر گزارش شده است.
وی گفت: «براساس مطالعات انجام شده گروهی از این دانشجویان معتاد اعلام کردند که به آینده امیدی نداشته و اعتماد به نفس کمی دارند و برنامهریزی برای اوقات فراغت ندارند به همین دلیل به مصرف مواد روی آوردهاند.»
جزینی همچنین مصرف حشیش، تریاک، هروئین و شیشه را در بین دانشجویانی که در منازل مجردی زندگی میکنند، بیشتر عنوان کرده بود.
با این تفاسیر و با اینکه حدود سه سال است که هیچ کار تحقیقاتی جامعی در این زمینه توسط وزارت علوم انجام نشده، به جای تدوین برنامهای جامع برای پیشگیری از اعتیاد دانشجویان، نه تنها به این موضوع به صورت جدی پرداخته نمیشود بلکه در برخی مواقع منکر آن هم میشوند.
مدیرکل دفتر تحقیقات و آموزش ستاد مبارزه با مواد مخدر با استناد به آمارهایی که این دفتر به دست آورده است، گفت: «۷۶ درصد دانشجویان دانشگاههای دولتی امکانات تفریحی دانشگاهها را کافی نمیدانند. بر اساس نتایج پژوهشها ۴۲درصد دانشجویان در دانشگاههای دولتی سیگار و قلیان مصرف میکنند.»
به گفته این آسیبشناس اجتماعی میزان مصرف مواد در میان دانشجویانی که منزل مجردی دارند، بیشتر از دانشجویان خوابگاهی است. همچنین میزان مصرف مواد در دانشجویان خوابگاهی بیشتر از دانشجویان بومی یا دانشجویانی است که با والدین خود زندگی میکنند.
صرامي با اشاره به اينكه يك نوجوان يا جوان انتظارهايي از اركان مختلف كشور دارد، افزود: اختلال در عملكرد بين ركنهاي اقتصادي، سياسي، فرهنگي و اجتماعي منجر به بياخلاقي اجتماعي، عدم هويت و گرايش به سمت اعتياد ميشود.