نگرانی از ایجاد رانت با دو نرخی شدن ارز
یک کارشناس اقتصادی با تاکید بر اینکه دو نرخی شدن ارز ایجاد رانت میکند، گفت: وقتی ارز چند نرخی میشود، به علامتدهی به مصرفکنندگان و خریداران ارز خدشه وارد میشود و چون مسوولان مربوطه نمیتواند تمام تقاضاهای ارزی را با دلار ۱۲۲۶ تومان برآورده کند، مقداری تقاضا وجود دارد که بازار آزاد روی میآورند و در نتیجه با تفاوت نرخ ارز دولتی و آزاد برای کسانی که از ارز دولتی استفاده میکنند رانت ایجاد میشود.
به گزارش افکارنیوز، فرهاد خرمي در گفتوگو با ايسنا، همچنين تاكيد كرد: ميزان رانت براي هر دلار تفاوت بين قيمت بازار و نرخ مرجع است؛ اين موضوع تبعيض اقتصادي ايجاد ميكند چراكه يك عده ميتوانند ارز را ارزان بگيرند و اين عده نميتوانند.
این استاد دانشگاه با تاکید بر ایجاد انگیزه قاچاق با چند نرخی شدن ارز تصریح کرد: قاچاق ارز چه در حوزه صادرات و چه در حوزه واردات حتی از مراکز دولتی امکانپذیر است.
وی افزود: با وجود انگیزه برای قاچاق ارز، خریدار ارز دولتی هنگامی که شرایط را فراهم میبیند میتواند این انگیزه را داشته باشد که ارزی که به نرخ دولتی گرفته را به قیمت بالاتر بفروشد.
خرمی با تاکید بر اینکه دو نرخی شدن ارز بازتاب مناسبی ندارد، اظهار کرد: وقتی ارز با دو قیمت فروخته میشود، عدهای که دسترسی به ارز ارزانتر دارند، منتفع میشوند. عدم دسترسی به دلار ۱۲۲۶ تومانی برای برخی از افراد، روی قیمت کالا تاثیر میگذارد و باعثافزایش قیمت کالای وارداتی میشود.
وی همچنین با بیان اینکه افزایش قیمتها باعثافزایش قیمت نرخ ارز نیز میشود درباره اینکه چند نرخی شدن ارز آیا انگیزهای برای سرمایهداران برای خروج نقدینگی از بازار ارز باقی میگذارد، گفت: هیچ انگیزهای باقی نمیماند. حتی ممکن است مردم اقتصاد ندانند اما علم محاسبات برای خود درست میکنند.
خرمی با اشاره به وعده مسوولان مبنی بر کنترل بازار ارز و تک نرخی شدن ارز اظهار کرد: این حرفها برای تسکین مردم است. تا زمانی که تقاضا برای ارز توسط بانک مرکزی با دلار ۱۲۲۶ تومان پاسخ داده نشود دو نرخی شدن ارز باعثایجاد انگیزه قاچاق ارز میشود.
وی درباره اینکه گفته میشود نرخ موجود در بازار حباب دارد با بیان اینکه شاید مسوولان تظاهر کنند که نرخ بازار وجود نداشته باشد اما واقعیت این است که آن نرخ وجود دارد و تا زمانی که آن تقاضا از طرف بانک مرکزی برآورده نشود مردم از بازار موازی ارز میگیرند، گفت: مردم از بازار موازی ارز تهیه میکنند مگر اینکه کالا را تعزیراتی کنند.
خرمی افزود: در شرایطی که ارز را تعزیراتی کنند، فروشنده در حالی که فروش ارز برایش صرف نکند میگوید که دلار ندارد آنگاه خریداران پنهانی و با قیمت بالاتر به مجبور به خرید ارز هستند.
این اقتصاددان همچنین با اشاره به لزوم پذیرفتن نرخ آزاد ارز گفت: گفته میشود که نرخ دلار در بازار آزاد حباب دارد و این به این معنی است که دلار باید همان ۱۲۲۶ تومان باشد در حالی که دیده میشود نرخ دلار در بازار حدود دو هزار تومان است. گرچه گفته میشود این تفاوت حباب است اما اینگونه نیست.
اين استاد دانشگاه در پايان خاطرنشان كرد: حباب چيزي است كه در مدت كوتاهي از بين برود اما مشاهده ميشود كه قيمتهاي ارز نوسان داشته اما تفاوت بين ارز دولتي و ارز آزاد از بين نميرود.