قدیمی ترین پمپ بنزینهای ایران + تصاویر
دادههای خبری و رویدادهایی که در بدو ورود نخستین اتومبیل به ایران توسط مظفرالدین شاه قاجار به طور پراکنده چاپ شده است، حکایت از آن دارد که نخستین پمپ بنزینها نیز باید در همان سالها ساخته شده باشد.
به گزارش افکارخبر، درباره پیشینه احداثو بهرهبرداری از نخستین پمپ بنزین در ایران اطلاع دقیقی در دست نیست این که نخستین پمپ بنزین ایران در چه سالی و در چه شهری احداثشد در میان مورخان علاقه مند به این موضوع اختلاف نظر وجود دارد.، دادههای خبری و رویدادهایی که در بدو ورود نخستین اتومبیل به ایران توسط مظفرالدین شاه قاجار به طور پراکنده چاپ شده است، حکایت از آن دارد که نخستین پمپ بنزینها نیز باید در همان سالها ساخته شده باشد.![]()
یکی از محققان در این زمینه معتقد است نخستین پمپ بنزین در ایران در شهر بوشهر ساخته شده است جایگاهی که در دالکی بوشهر از سوی انگلیسی های احداثشده است نخستین پمپ بنزین و جایگاه سوختگیری خودروهای سواری در آن روزگار بوده است ولی با توجه به این واقعیت که نخستین خودورها در ایران و در دوران قاجار و ابتدا به تهران وارد شده است در صحت این ادعا تردید های جدی وجود دارد.
بسیاری از پژوهشگران نیز در این زمینه معتقدند؛ برای یافتن پاسخ این سوال که «بالاخره نخستین پمپ بنزین ایران چه کسی و کجا ساخته شده است؟» باید نخست سراغ پیشینه پمپ یا تلمبه مکانیکی رفت، وسیلهای که برای انتقال مایعات(باافزایش فشار جریان آن) امکان جابهجایی مایعات را از ارتفاعی به بالاتر یا حتی پایینتر فراهم میکند، مانند پمپ بنزین و پمپ آب. براساس یافتههای پژوهشگران، نخستین و قدیمیترین پمپ دستی ایران در شهر تبریز و در موزه سنجش(خانه سلماسی) نگهداری میشود.![]()
این پمپ ۱۰۰ساله انگلیسی که از دو پیمانه شیشهای برای نگهداری و پمپاژ بنزین تشکیل شده است، از طریق یک شیلنگ متصل به مخزن پر از بنزین شده و پس از گردش بنزین در شیشه اول و انتقال آن به شیشه دوم، توسط نازل، باک خودرو را پر میکرده است. گفتهاند وجود این پمپ حکایت از احداثیک پمپ بنزین در ۱۰۰سال پیش در ایران دارد و نیز میگویند وجود سامانه خاص این پمپ را به نمونه منحصر به فردی از دقت و کارایی تبدیل کرده است و از هدر رفتن بنزین جلوگیری به عمل میآورد.![]()
در پایگاه دائمی و نمایشگاه عکسهای قدیمی وزارت نفت، عکسی از دورنمای یک پمپ بنزین قدیمی دیده میشود که گویا در سال ۱۳۰۶ گرفته شده(عکسی که در این صفحه آن را مشاهده میکنید) و به این منوال است که بسیاری معتقدند، نخستین پمپ بنزینهای ایران به خاطر حفر نخستین چاههای نفت در مسجدسلیمان ساختهشده است، ولی تصویر گرفته شده از پمپبنزین آبادان حکایت از قدمت ۸۴ ساله این اثر دارد، یعنی ۱۲ سال زودتر از پمپ بنزین بوشهر دالکی ساخته شده است.
اما نخستین پمپ بنزین شهر تهران بر اساس اسناد و عکس های تاریخی مربوط به خیابان ولی عصر چهار راه گمرک است.![]()
آنطور که شواهد و قرائن نشان میدهد، پمپبنزین نیمهکاره و نیمهتخریب شدهای که این روزها زیر پل ری و تقاطع ری - بزرگراه آهنگ واقع شده نخستین پمپ بنزین تهران قدیم بوده است. به استناد کتاب راهنمای ایران و تهران که در آذر ۱۳۲۰ توسط دایره جغرافیایی ستاد ارتش زیرنظر سرتیپ رزمآرا توسط نشر تابان آن روزگار منتشر شده در تهران در آن روزگار ۱۰پمپ بنزین وجود داشته است.![]()