پیشبینی تعدیل نرخ مالیاتها
معاون مالیاتهای مستقیم سازمان امور مالیاتی با اشاره به روند تدوین لایحه اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم و پیش بینی کاهش نرخ مالیاتها در این اصلاحیه، درباره طرح " مالیات بر عایدی سرمایه "، گفت: نتیجه بررسی کارگروه در خصوص این پایه مالیاتی منوط به کارشناسی بیشتر است و به همین دلیل هماکنون بررسی ویژهای در این باره در حال انجام است.
به گزارش فارس طرح تحول نظام مالیاتی به عنوان یکی از محورهای طرح تحول اقتصادی مدتهاست که در دستور کار سازمان امور مالیاتی قرار دارد. اجرای قانون مالیات بر ارزش افزوده، اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم، طرح جامع مالیاتی، مالیات بر عایدی سرمایه و مالیات بر مجموع درآمد از اصلیترین شاخصههای این طرح است.
محورهای مربوط به مالیاتهای مستقیم که شامل اصلاح قانون، طرح جامع و دو پایه جدید مالیاتی از محورهای این گفتگو است که میخوانید.
حسین وکیلی معاون مالیاتهای مستقیم سازمان امور مالیاتی با بیان اینکه اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم یکی از محورهای طرح تحول مالیاتی است، اظهارداشت: هدف اصلی از اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم سادهسازی و تنظیم معافیتهای مالیاتی برحسب تکلیف قانون برنامه است و اینکه معافیتها بیشتر به سمت اعتبار مالیاتی برود و در راستای نیازهای طرح تحول اقتصادی اصلاحاتی صورت گیرد.
وی ادامه داد: این لایحه در سازمان امور مالیاتی اصلاحیه مورد بررسی قرار گرفت و هماکنون در کمیتهای تحت نظر سازمان کارشناسی در کارگروه مشورتی طرح تحول اقتصادی در حال انجام است که تاکنون نیمی از طرح بررسی شده و امیدواریم موارد باقی مانده نهایی و برای تائید نهایی به هیئت دولت ارائه شود.
معاون مالیاتهای مستقیم سازمان امور مالیاتی با اشاره به وجود حدوداً ۴۲ ماده در پیشنویس این لایحه گفت: این مواد در حال بررسی است، نهایی نشده و ممکن است در جلسات آینده، متن پیشنهادی با تغییراتی مواجه شود.
وی در خصوص ویژگیهای این لایحه و تفاوت آن نسبت به قانون مالیاتهای مستقیم فعلی، بیان کرد: درباره ویژگیهای قانون باید مقداری صبر کرد، زیرا هنوز نهایی نشده است اما همانطور که گفتم سادهسازی اجرا و تکالیف مودیان و همخوانی آن با طرح جامع مالیاتی از مهمترین ویژگیهای این لایحه است زیرا در طرح جامع مالیاتی سیستمهای الکترونیکی برای ارتقای خدمات به مودیان وجود دارد که الزامات آن را در قانون دیده شده است.
وکیلی در پاسخ به این سوال که آیا در این لایحه نرخهای مالیاتی تغییر خواهد کرد، گفت: در این لایحه کاهش نرخها و طبقات مالیاتی نرخ ماده ۱۳۱ پیشبینی شده تا مقداری نرخها متعادلتر شود، اما هنوز به طور کامل نهایی نشده و نمیتوان در مورد آن اظهارنظر کرد.
وی درخصوص استفاده از نظرات کارشناسان اقتصادی در تدوین لایحه اظهارداشت: در جلسات قبلی و فعلی کارشناسان حوزه صنعت، بازرگانی، حسابرسی، متخصصان اقتصادی و اساتید دانشگاه حضور دارند به طوری که در این جلسات از ۲۰ نفر افراد حاضر حدود پنج الی شش نفر از سازمان امور مالیاتی هستند و سایر اعضاء خارج از سازمان حضور دارند که در این مدت نظرات آنها در تدوین طرح مؤثر بوده است.
معاون رئیس سازمان امور مالیاتی در پاسخ به این سوال که رئیس شورای رقابت که متخصص مسائل حوزه مالیاتهاست پس از بررسی پیشنویس لایحه اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم گفت که بهتر است این لایحه را کنار گذاشت و لایحه جدیدی تدوین شود، گفت: به نظر میرسد این اظهارنظر قبل از تشکیل جلساتی است که با حضور کارشناسان برگزار میشود و اتفاقا یکی از کسانی که در جلسات بررسی اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم شرکت میکند آقای پژویان است.
* مالیات بر عایدی سرمایه نیازمند کار کارشناسی بیشتر است
وی در واکنش به این سوال که طرح مالیات بر عایدی سرمایه در این لایحه مدنظر قرار گرفته است، با بیان اینکه هماکنون به نوعی این پایه مالیاتی وجود دارد و لازم است قبل از آن زیرساختهای اطلاعاتی قویتر شود، افزود: به عنوان مثال در بخش نقل و انتقال املاک و سهام نرخ مالیاتی مقطوع وجود دارد و مالیات سود سهام بصورت مالیات شرکت با نرخ ثابت ۲۵ درصد اخذ می شود لذا به نظر میرسد اگر وارد طرح مالیات بر عایدی سرمایه شویم اتفاق جدیدی به وجود نخواهد آمد.
به گفته وی نتیجه بررسی کارگروه درخصوص این پایه مالیاتی انجام کار کارشناسی بیشتر است و به همین دلیل هماکنون بررسی ویژه در این باره در حال انجام است.
* طرح جامع مالیاتی پیش شرط اجرای مالیات بر مجموع درآمد است
پرسش بعدی از وکیلی طرح مالیات بر مجموع درآمد بود که در جواب گفت: در پیشنویس اولیه این مبحثوجود دارد، اما بررسی کمیته مشورتی هنوز به این بخش نرسیده و احتمالا در این هفته یا هفته آینده این موضوع بررسی خواهد شد.
وی خاطرنشان کرد: در حوزه مالیات بر ارثسادهسازی بسیار خوبی انجام شده تا مؤدیان راحتتر فرآیند پرداخت مالیات را طی کنند و براساس طرح مالیات برمجموع درآمد اشخاص حقیقی که از چند منبع درآمد داشته باشند باید اظهارنامه مجموع درآمد بدهند.
معاون مالیاتهای مستقیم سازمان امور مالیاتی تاکید کرد: طرح مالیات بر مجموع درآمد زمانی قابل اجراست که طرح جامع مالیاتی اجرایی شده باشد، زیرا باید اطلاعات افراد در سیستم موجود باشد و به همین دلیل باید با دقت بیشتر این کار انجام شود.
* اتمام بررسی لایحه اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم تا پایان پاییز
وی از نهایی شدن لایحه اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم تا پایان پائیز خبر داد و در خصوص روند اجرای طرح جامع مالیاتی اظهار داشت: طرح جامع مالیاتی مراحل اجرایی خود را به خوبی طی میکند و پیمانکار فرانسوی این پروژه مطابق برنامه زمانبندی شده در حال فعالیت است.
وکیلی افزود: سال آینده نرمافزار جامع مالیاتی به صورت پایلوت در سه استان تهران اصفهان و کرمانشاه راهاندازی میشود.
وی در ادامه گفت: هماکنون این نرمافزار در حال بومیسازی و تطبیق دادن با قانون است و پس از اجرای آزمایشی و رفع نقاط ضعف احتمالی بلافاصله اقدامات لازم برای پیادهسازی در سراسر کشور انجام میشود و به همین دلیل سال آینده برای سازمان امور مالیاتی بسیار مهم خواهد بود.
* سیستم ITS مهمترین مرحله طرح جامع مالیاتی است
معاون سازمان امور مالیاتی مهمترین بخش طرح جامع مالیاتی را راهاندازی سیستم ITS عنوان کرد و افزود: طرح جامع مالیاتی از ۳۲ پروژه تشکیل شده که قسمتهای مختلف پازل یک سیستم را تشکیل میدهند و مهمترین بخش آن سیستم ITS است که مرحله اول آن طی شده و وارد فاز دوم شدهایم.
وی ادامه داد: درواقع ۳۱ پروژه دیگر تسهیل کننده شرایط برای پیادهسازی این نرمافزار است که از جمله این پروژهها ارتباط با ذینفعان و مؤدیان و گنجاندن اصلاحات قانونی و اجرای زیر ساختها است؛ همچنین قانون به گونهای تدوین میشود که برای پیادهسازی نرمافزاد مشکل نداشته باشد و از طرف دیگر نرمافزار به گونهای در حال طراحی است که الزامات قانون در آن دیده شود.
*اجرای طرح جامع مالیاتی به صورت آزمایشی در سه استان
وکیلی با بیان اینکه این پروژه مهمترین و اصلیترین پروژه طرح جامع مالیاتی است، افزود: سایر پروژهها موازی این پروژه در حال انجام است، یکی از زیر پروژهها ایجاد زیرساختها است که با حمایت و پیگیری رئیس جمهور محترم یکی از نیازهای ما دسترسی به پهنای باند است و با هماهنگی صورت گرفته با شرکت مخابرات این امکان فراهم خواهد شد تا از نظر الکترویکی زمینه فراهم شود.
وی تاکید کرد: پس از آنکه سیستمهای اطلاعاتی در سه استان تهران، اصفهان و کرمانشاه به صورت آزمایشی انجام و ضعفها و مشکلات احتمالی آن برطرف شد در سایر استانها هم انجام میشود.
*جلوگیری از فرار مالیاتی نیازمند عزم ملی است
معاون مالیاتهای مستقیم سازمان امور مالیاتی در پاسخ به این سوال که میتوانیم بگوییم اگر طرح جامع مالیاتی و اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم انجام شد، دیگر شاهد فرار مالیاتی نخواهیم بود، گفت: قانون مالیاتهای مستقیم مجموعهای از الزامات، روشهای اجرایی و تکالیف را ایجاد و طرح جامع مالیاتی این تکالیف را عملیاتی میکند.
وی ادامه داد: بحثفرار مالیاتی مقولهای متفاوت است، اگر اطلاعات جامع وجود نداشته باشد در صورتی که سیستمها مکانیزه هم باشد باز فرار مالیاتی اتفاق میافتد زیرا جلوگیری از وقوع این پدیده نیازمند یک عزم ملی است.
وکیلی با بیان اینکه سایر نهادها باید در این زمینه با سازمان امور مالیاتی همکاری داشته باشند، تصریح کرد: بهعنوان مثال وقتی از یک معامله زیر زمینی ردی پیدا میکنیم که به اسم یک نفر این معامله صورت گرفته، باید اداره ثبت شرکتها و اداره ثبت احوال هم دغدغه مبارزه با فرار مالیاتی را داشته و با ما همکاری کنند، تا زمانی که جامعه به این سمت نرود فرار مالیاتی اتفاق میافتد.
وی با اشاره به سیستم مالیاتی قدرتمند کشور ترکیه اظهارداشت: در حال حاضر سیستم مالیاتی ترکیه کاملا به حسابهای بانکی افراد دسترسی دارد و اگر رقم زیادی در حساب بانکی فردی واریز شود، سازمان مالیاتی به سرعت مطلع میشود.
وکیلی تصریح کرد: هر فرد در جامعه یک شغل دارد و به همان نسبت از امکانات جامعه استفاده میکند، بنابراین به همان میزان که یک کارمند اداره مالیات دغدغه پرداخت مالیات توسط مردم را دارد باید همه مردم این دغدغه را داشته باشند.
*موانع دریافت اطلاعات از دستگاهها
وی با اشاره به قانون برنامه پنجم توسعه مبنی بر موظف شدن همه دستگاهها به ارائه اطلاعات به سازمان امور مالیاتی، گفت: اما در قانون بودجه سال ۹۰ سازمان ثبت اسناد بندی را پیشنهاد میکند که به تصویب مجلس میرسد و براساس آن هر استعلام از سازمان ثبت اسناد باید هشت هزار تومان پرداخت شود ولی بودجهای به این منظور برای ما پیش بینی نشده است.
معاون سازمان امور مالیاتی افزود: از طرف دیگر وقتی بانک کد پستی را میخواهیم باید چند میلیارد تومان هزینه کنیم و تا زمانی که این مسائل وجود داشته باشد فرار مالیاتی اتفاق میافتد، زیرا باید اطلاعات وجود داشته باشد تا از فرار مالیاتی جلوگیری شود.
وی با بیان اینکه سیستمهای مکانیزه برای اجرایی کردن همه فعالیتها کارایی خواهد داشت، خاطرنشان کرد: با استفاده از طرح جامع مالیاتی میتوانیم روشهای اجرایی سازمان امور مالیاتی را دقیق کنیم و از طرف دیگر خدمات بهتری را به مؤدیان محترم ارائه کنیم.
*اگر به اطلاعات دسترسی داشتیم تخلف بزرگ بانکی رخ نمی داد
وکیلی در ادامه با اشاره به تخلف بانکی اخیر، گفت: در صورتی که سازمان امور مالیاتی به اطلاعات حسابها، گشایش اعتبارها و اعتبارات اسنادی دسترسی داشت، با توجه به اینکه ما در سال حداقل یک بار برای دریافت مالیات با مراجعه این حسابها را بررسی میکنیم، میتوانستیم به سرعت از وقوع این حادثه جلوگیری کنیم.
وی گفت: متاسفانه در حال حاضر امکان دسترسی به اطلاعات را نداریم و به همین دلایل دستگاههای مالیاتی سایر کشورها در جلوگیری از فرار مالیاتی موفق عمل میکنند زیرا اختیارات زیادی دارند تا جایی که در برخی کشورها به اندازه پلیس قدرت عمل دارند.
وکیلی تاکید کرد: اگر سازمان امور مالیاتی بتواند روند معاملات و نقل و انتقالات را پیگیری کند و تمام دستگاهها مکلف به ارائه اطلاعات باشند کمک بسیار بزرگی به جلوگیری از اتفاقات ناگوار اقتصادی خواهد کرد.
خبرنگار فارس پرسید: به نظر می رسد یکی از نقاط ضعف قانون فعلی معافیتهای مالیاتی براساس رسته شغلی است. ممکن است در یک شغل به عنوان مثال کشاورزی یک فرد ۲۰۰ میلیون تومان و یک فرد دیگر ۱۰ میلیون تومان در سال درآمد داشته باشند اما هر دو نفر از مالیات معاف هستند؛ آیا در اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم این موارد دیده شده است؟
معاون سازمان امور مالیاتی پاسخ داد: مالیات در کنار ابزار درآمدی، اهداف اقتصادی و اجتماعی دارد که در مقوله اجتماعی هدف بهبود توزیع درآمد است؛ در مقوله اقتصادی تخصیص بهینه منابع را دنبال می کند؛ به عنوان مثال با نرخ های طبقاتی که تعیین میشود از افراد پردرآمدتر مالیات بیشتری دریافت شود.
وی ادامه داد: مالیات به عنوان یک ابزار مدیریتی است و جامعه وقتی نیاز به تولید دارد، معافیتهای مالیاتی مشوقی برای افزایش تولید است و همچنین وقتی شغل خبرنگاری حساس است و باید خبرنگاران حمایت شوند پیش بینی میشود که از معافیت مالیاتی برخوردار شوند.
وکیلی تصریح کرد: اما اینکه در اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم تا چه میزان به این سمت حرکت شده است، امکان دارد روشهای مختلف دریافت مالیات تعریف شود زمینههای مشکلات و اختلالهای دیگر را فراهم کند، اما راهکار معافیت مالیاتی بر مبنای سطح درآمد در یک فعالیت میتواند مناسب باشد اما باید مطالعه و بررسی شود البته لازم است مجموعه اطلاعات سیستمها به گونهای باشد که بتوان این اطلاعات را به دست آورد؛ ضمناً باید فایده و هزینه آن را نیز بررسی کرد.
وی با بیان اینکه این روش برای برخی بخشها مطلوب است، افزود: اما در بخش کشاورزی نیازمند تولید بیشتر هستیم و به همین دلیل امکان دریافت مالیات براساس درآمد در این بخش وجود ندارد، همچنین بسیاری از محصولات جنبه صادراتی دارند و طبق قانون، صادرات از مالیات معاف است و نمیتوان یک محصول پردرآمد را مشمول مالیات کرد.
* درآمد ۱۲ هزار میلیارد تومانی مالیاتهای مستقیم در هفت ماه
معاون مالیاتهای مستقیم سازمان امور مالیاتی درخصوص حجم درآمدهای مالیاتی در هفت ماه گذشته و پیش بینی آن تا پایان سال، اظهارکرد: درآمدهای مالیاتی پیش بینی شده در بودجه ۳۰۶ هزار میلیارد ریال بود که همراه با درآمد گمرک به ۴۰ هزار میلیارد تومان میرسد.
وی افزود: در مجموع درآمدهای مالیاتی در هفت ماه سال جاری با ۲۶ درصد رشد نسبت به مدت مشابه سال قبل به ۱۵ هزار میلیارد تومان رسیده حدود ۱۲ هزار میلیارد تومان مالیات مستقیم است.
وی در ادامه با توصیه به مؤدیان مالیاتی برای ارائه اظهارنامه در زمانبندی پیشبینی شده گفت: براساس قانون برنامه پنجم توسعه در صورتی که مؤدیان اظهارنامه خود را در موعد مقرر ارائه نکنند از معافیت مالیاتی برخوردار نخواهند شد. براین اساس تمام افرادی که طبق قانون مالیاتهای مستقیم باید اظهارنامه بدهند اگر این کار را انجام ندهند معافیتهای مالیاتی آنها لغو خواهد شد.