روسها با خوشحالی به تلاشهای دونالد ترامپ، رئیسجمهور آمریکا برای تصاحب جزیره گرینلند توجه دارند، چرا که این اقدام تنشها را بین آمریکا و اروپا افزایش میدهد. با این حال، این تحرکات ممکن است برای مسکو تبعات امنیتی خطرناکی به همراه داشته باشد، زیرا روسیه نیز به شدت به حضور در قطب شمال علاقهمند است.
کرملین اعلام کرده که ترامپ اگر بر گرینلند تسلط یابد، قطعا در تاریخ ثبت خواهد شد، زیرا این جزیره که تحت حاکمیت دانمارک است، منطقهای خودمختار به شمار میرود. کیریل دیمیتریف، نماینده ویژه ولادیمیر پوتین، از «فروپاشی پیمان آتلانتیک شمالی» ابراز خوشحالی کرده و دیمیتری مدودف، رئیسجمهور پیشین روسیه، به طعنه گفته که اروپا فقیرتر خواهد شد.
انتقادات مسکو از ترامپ در خصوص موضوع گرینلند بهطور قابل توجهی کمرنگ بوده است، چرا که روسیه تلاش دارد ترامپ را در جبهه خود نگه دارد تا از تضمین منافع خود در هرگونه پایان جنگ اوکراین اطمینان حاصل کند.
دمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، روز دوشنبه گفت: «برخی از کارشناسان بینالمللی معتقدند که اگر ترامپ مسئله گرینلند را حل کند، قطعا وارد تاریخ خواهد شد. نه تنها تاریخ ایالات متحده، بلکه تاریخ جهان نیز تحت تأثیر قرار خواهد گرفت.» او افزود: «سخت است که با این کارشناسان موافق نباشیم.»
خوشحالی از بحرانهای اقتصادی اروپا
روزنامه «موسکوفسکی کومسومولتس» با ابراز خوشحالی از بهوجود آمدن بحران اقتصادی در اروپا، از آن بهعنوان یک «شکست کامل» یاد کرد. این خوشحالی بهویژه پس از آن بود که ترامپ اعلام کرد قصد دارد تعرفههای گمرکی بیشتری بر واردات کالا از برخی کشورهای اروپایی اعمال کند تا ایالات متحده بتواند گرینلند را خریداری کند.
مدودف، که هماکنون نائب رئیس شورای امنیت روسیه است، با طعنه به تصمیمات ترامپ گفت: «آمریکا را دوباره بزرگ کنید = دانمارک را دوباره کوچک کنید = اروپا را دوباره فقیر کنید. آیا بالاخره این ایده را درک کردید، احمقها؟»
پسکوف، که در مذاکرات با ایالات متحده درباره جنگ اوکراین مشارکت دارد، در شبکههای اجتماعی از رهبران اروپایی با لحنی تمسخرآمیز انتقاد کرد و نوشت: «تضعیف اتحاد آتلانتیک، بالاخره چیزی که در داووس واقعاً ارزش بحث دارد.»
فشار به ناتو و اقتصاد اروپا
تحلیلگران روسی معتقدند که رفتار ترامپ فشار بیسابقهای به ناتو وارد میکند و میتواند درد اقتصادی و دیپلماتیک زیادی برای اتحادیه اروپا و بریتانیا ایجاد کند، دو طرفی که مسکو آنها را موانع اصلی خود در مسیر اوکراین میداند.
در همین راستا، نشریه رسمی روسیه «روسسکایا» این پرسش را مطرح کرده است که آیا اختلافات پیرامون گرینلند ممکن است به پایان ناتو منجر شود.
سرگئی مارکوف، مشاور پیشین کرملین، پیشنهاد کرده که مسکو باید به ترامپ در دستیابی به اهدافش کمک کند، زیرا به گفته او، تقریبا همه دشمنان ترامپ دشمنان روسیه نیز هستند.
خط باریک میان خوشحالی و نگرانی
با وجود تمام خوشحالیها در مسکو، روسیه در حال حرکت بر لبه تیغ است. چراکه اقدامات ترامپ میتواند بر آرزوهای مسکو در قطب شمال، منطقهای غنی از منابع طبیعی، تأثیر منفی بگذارد که برای روسیه اهمیت استراتژیک بالایی دارد.
مسکو از اظهارات ترامپ که گفته است روسیه تهدیدی برای گرینلند است، ناخشنود است، چرا که این جزیره بخشی از دلایل او برای تمایل به کنترل آن توسط واشنگتن بوده است. با این حال، مسکو در انتقادات خود از ترامپ، از ذکر نام او خودداری کرده است.
وزارت امور خارجه روسیه هفته گذشته اعلام کرد که «غیرقابل قبول است که غرب همچنان روسیه و چین را بهعنوان تهدیدی برای گرینلند معرفی کند.»
با این حال، برای روسیه اولویت اصلی هنوز اوکراین است، جایی که ایالات متحده هماکنون حضور نظامی دارد. بهعلاوه، اختلافات بر سر گرینلند میتواند به نفع روسیه باشد و به عرصههای سیاسی دیگر سرایت کرده و تأثیراتی بر رویدادهای اوکراین بگذارد.
برخی از تحلیلگران روسی معتقدند که رفتار ترامپ ممکن است نوید یک نظام جهانی بیقاعده را بدهد که میتواند به نفع مسکو باشد. با این حال، دیگران هشدار میدهند که پیشبینی رفتار ترامپ دشوار است، بهویژه پس از اقدام اخیر او در دستگیری نیکولاس مادورو.
آنها همچنین هشدار دادهاند که ترامپ، که گفته ایالات متحده به زودی تسلط خود را بر نیمکره غربی بازخواهد گرداند، تمایل ندارد تا کشورهای دیگر مناطق نفوذ خاص خود را داشته باشند.
مارکوف نیز در این زمینه گفته است: «هیچ کشوری نمیتواند مانند روسیه در مناطق نفوذ خود تسلط یابد، مگر با استفاده از زور.»
