آغاز افول قدرتمندترین لابی صهیونیسم در آمریکا

  ۷۱ سال پس از تأسیس «کمیته امور عمومی آمریکا و اسرائیل» (AIPAC) در سال ۱۹۵۴ با هدف بسیج حمایت‌های مالی، سیاسی و نظامی از اسرائیل، سال ۲۰۲۴ شاهد ظهور پلتفرمی تازه با نام «رصد آیپک» (Track AIPAC) بود که مأموریت خود را مقابله با نفوذ گسترده این لابی در سیاست آمریکا تعریف کرده است.این پلتفرم با هدف افشای نام سیاستمدارانی که از آیپک کمک مالی دریافت می‌کنند، به سرعت در شبکه‌های اجتماعی و فضای عمومی آمریکا تأثیرگذاری گسترده‌ای پیدا کرده است.افشای کمک‌های مالی و رسوایی سیاستمداراناز آغاز فعالیت خود، «رصد آیپک» با انتشار جزئیات کمک‌های مالی، نام سیاستمداران و میزان دریافتی آن‌ها را از آیپک افشا کرده است. این اقدام شامل نصب بیلبوردهایی در شهرهای آمریکا بود که نشان می‌داد وفاداری این سیاستمداران بیش از آنکه معطوف به مردم آمریکا باشد، در خدمت منافع اسرائیل است. این افشاگری‌ها باعث شد برخی سیاستمداران تحت فشار افکار عمومی از پذیرش کمک‌های مالی لابی صهیونیستی عقب‌نشینی کنند.در سال ۲۰۲۴، با شکل‌گیری موج اعتراضات ضد اشغالگری و افزایش حساسیت عمومی، بنیان‌گذاران پلتفرم تصمیم گرفتند هویت خود را علنی کنند و به حمایت از نامزدهایی بپردازند که از کمک‌های آیپک چشم‌پوشی کرده‌اند، در حالی که سیاستمداران وابسته به آیپک را رسوا می‌کنند. این اقدام باعث شد جنبش «نفوذزدایی از آیپک» وارد فاز جدیدی شود و تأثیر عملی بر سیاست‌های واشنگتن داشته باشد.

رصد آیپک و مأموریت گسترده آنپروژه «رصد آیپک» فعالیت خود را در سال ۲۰۲۳ به صورت محرمانه همزمان با جنگ غزه آغاز کرد. هدف اولیه، افشای سیاستمدارانی بود که با حمایت از سیاست‌های جنگ‌طلبانه اسرائیل، حقوق بشر و آرمان‌های انسانی را نادیده می‌گرفتند. اما در سال ۲۰۲۴ و با تغییر افکار عمومی، گردانندگان پروژه هویت خود را رسماً فاش کردند و مأموریت خود را به افشای دقیق منابع مالی آیپک و تأثیر آن بر سیاست‌های خارجی آمریکا گسترش دادند.این پلتفرم بر این باور است که آیپک با هزینه‌های هنگفت برای خرید وفاداری سیاستمداران، مسیر تصمیم‌گیری‌های کلان را به نفع اسرائیل هدایت می‌کند و دموکراسی آمریکا را تحت تأثیر قرار می‌دهد. «رصد آیپک» با مستندسازی دقیق کمک‌های مالی، لیست اهداکنندگان و مبالغ پرداختی را منتشر کرده و موفق شده حمایت عمومی را جلب کند. تعداد دنبال‌کنندگان این پلتفرم در شبکه اجتماعی «ایکس» از ۴۰۰ هزار نفر عبور کرده و با استقبال گسترده‌ای در جامعه آمریکا روبرو شده است.اقدامات قانونی و رسوایی عمومییکی از مطالبات راهبردی این جنبش، الزام آیپک به ثبت رسمی در وزارت دادگستری آمریکا تحت «قانون ثبت کارگزاران خارجی» (FARA) است. بنیان‌گذاران پلتفرم معتقدند آیپک عملاً در خدمت منافع یک دولت بیگانه عمل می‌کند و باید همانند سایر گروه‌های فشار خارجی، تمام فعالیت‌ها و منابع مالی خود را شفاف کند. این خواسته حتی بازتابی در میان برخی اعضای کنگره داشته است؛ از جمله «مارجوری تیلور گرین» که در اوت ۲۰۲۵ با انتقاد صریح از نفوذ آیپک، آن را عامل خرید وفاداری سیاستمداران آمریکایی معرفی کرد و خواستار ثبت رسمی این لابی شد.

در ۱۶ نوامبر ۲۰۲۵، بنیان‌گذاران «رصد آیپک»، «کوری آرچیبالد» و «کیسی کندی»، پس از تهدیدهای مکرر به قتل، هویت خود را فاش کردند. آرچیبالد تأکید کرد که آیپک دیگر مانند گذشته قدرتمند نیست و سیاستمداران اکنون می‌ترسند همکاری با آن را ادامه دهند. هدف آن‌ها تبدیل همکاری با آیپک به یک «هزینه سیاسی» سنگین بود و موفقیت‌های ملموسی در این زمینه کسب کردند.پلتفرم «رصد آیپک» با انتشار فهرست موسوم به «فهرست ننگ» نام ۸۱ نماینده کنگره را که بیشترین مبالغ را از آیپک دریافت کرده‌اند افشا کرد. این افراد شامل ۸ سناتور و ۷۳ نماینده مجلس نمایندگان، با ترکیبی از ۳۷ جمهوری‌خواه و ۴۴ دموکرات بودند. این فهرست نشان می‌دهد که این کمک‌ها صرفاً برای تضمین حمایت‌های نظامی و سیاسی آمریکا از اسرائیل هزینه شده است. گزارش‌ها حاکی است که برخی از این نمایندگان حتی در تلاش‌های سیاسی بین‌المللی برای تهدید کشورهایی که فلسطین را به رسمیت می‌شناسند، نقش داشته‌اند.در جریان انتخابات ۲۰۲۴ آمریکا، کمیته امور عمومی آمریکا–اسرائیل (آیپک) بیش از ۱۰۰ میلیون دلار برای حمایت از نامزدهایی هزینه کرد که مواضعی همسو با منافع اسرائیل داشتند. بر اساس گزارش‌ها، پیروزی دست‌کم ۳۶۱ نامزد انتخاباتی به‌طور مستقیم به این حمایت‌های مالی وابسته بوده است. هم‌زمان، اسناد افشاشده نشان می‌دهد که بیش از ۲۳۰ میلیون دلار نیز از سوی لابی‌ها و افراد نزدیک به اسرائیل برای تقویت موقعیت دونالد ترامپ اختصاص یافته است. در صدر این کمک‌ها، نام «میریام ادلسون» قرار دارد که به تنهایی بیش از ۲۱۵ میلیون دلار به کارزار انتخاباتی ترامپ تزریق کرده است.

افشاگری‌ها و تغییر تاکتیک‌های آیپکپلتفرم «رصد آیپک» با بررسی داده‌های مالی و سیاسی نشان داده است که این حجم از ثروت چگونه سیاست‌های داخلی و خارجی آمریکا را در مسیری همسو با منافع اسرائیل هدایت می‌کند و نقش شهروندان آمریکایی را در تصمیم‌گیری‌های کلان به حاشیه می‌راند. در این میان، شرکت‌های بزرگ فناوری و امنیتی مانند «بالانتیر» نیز با همکاری مستقیم با ارتش اسرائیل در پروژه‌های نظامی و اطلاعاتی مشارکت داشته‌اند؛ همکاری‌هایی که منتقدان آن را در راستای تقویت روند سرکوب فلسطینیان ارزیابی می‌کنند.رسانه‌ها و مجلاتی مانند «نیویورک تایمز» و «موندووایز» گزارش داده‌اند که آیپک در فضای سیاسی و رسانه‌ای آمریکا به تدریج به یک «برند سمی» تبدیل شده است. در این روند، پلتفرم «رصد آیپک» نقش مهمی در آشکارسازی ابعاد نفوذ این لابی و شکل‌گیری یک جنبش ضد نفوذ اسرائیل در سیاست آمریکا ایفا کرده است. نتیجه این فضا، ظهور نامزدهای مستقل و منتقدی بوده که به‌طور علنی از دریافت کمک‌های مالی آیپک خودداری می‌کنند.در مجموع، افشاگری‌های «رصد آیپک» نشان می‌دهد که سلطه بی‌چون‌وچرای این لابی بر سیاست آمریکا در حال تضعیف است. نقد عمومی نسبت به نفوذ گسترده و غیرشفاف آیپک، اکنون به جریانی اجتماعی و سیاسی تبدیل شده که با شفاف‌سازی منابع مالی، افشای ارتباطات پنهان و حمایت از نامزدهای مستقل، اعتبار سیاسی آیپک را به‌طور جدی زیر سؤال برده و مسیر مقابله با نفوذ لابی‌های صهیونیستی را هموار کرده است.