جدیدترین دادههای ناوبری که بلومبرگ روز یکشنبه منتشر کرده، حاکی از توقف کامل تردد دریایی در تنگه هرمز است. بر اساس این گزارش، عبور و مرور در این آبراه حیاتی اکنون منحصراً به کشتیهایی محدود میشود که دارای مجوز قبلی ایران هستند.تنها چند روز پس از اعلام طرح جامع ۱۲ مادهای مجلس شورای اسلامی ایران برای مدیریت ترانزیت دریایی در این گذرگاه حیاتی، دادههای ماهوارهای نشان میدهد عبور و مرور تجاری در خلیج فارس تحت نظارت کامل ایران انجام میشود. طبق این سند که علی نیکزاد، نایب رئیس مجلس ایران، جزئیات آن را اعلام کرده، عبور کشتیهای کشورهای متخاصم منوط به پرداخت غرامت جنگی خواهد بود و سایر کشتیها نیز باید مجوز و تأییدیه ایران را دریافت کنند.
عبور نفتکشها با هماهنگی تهران
در هفته جاری، فعالیت دریایی در تنگه به حداقل ممکن کاهش یافته و تنها تعدادی کشتی مرتبط با متحدان منطقهای همچون چین و پاکستان موفق به تردد شدهاند.طبق دادههای ردیابی، نفتکش پاکستانی «Khairpur» که حامل محمولهای ۵۱۱ هزار بشکهای از کویت بود، پنجشنبهشب پس از هماهنگی با تهران و با طی مسیر مصوب نزدیک جزایر «قشم» و «لارک» از تنگه عبور کرده است. به نظر میرسد سیستم جدید مستلزم آن است که کشتیها پیش از حرکت، اسناد کامل خود را ارائه کنند و پس از دریافت کد تأیید و اسکورت توسط قایقهای سپاه پاسداران، از یک کریدور کنترلشده عبور کنند.یک غول گازی دیگر با مجوز ایران از خط عبور کرد«سروشکتی»، نفتکش عظیمالجثه با پرچم جزایر مارشال و حامل ۴۵ هزار تن گاز مایع (الپیجی) که خرید آن توسط شرکت نفت هند (IOC) انجام شده، روز شنبه در اقدامی کمسابقه با مجوز ایران از تنگه خارج شد. این کشتی با طی مسیر شمالیِ مورد تأیید تهران، پس از عبور از جزایر لارک و قشم در نزدیکی بندرعباس، راهی اقیانوس هند شد. منافع انرژی هند که با کمبود شدید گاز پختوپز مواجه است، آنها را مجبور به دریافت مجوز عبور از تهران کرده است.واشنگتن در حاشیه نظارتهای ایرانهمزمان با تقویت قدرت کنترل مشروع ایران بر ترددهای خلیج فارس، نیروی دریایی آمریکا قادر به اعمال نفوذ مؤثر در این منطقه نیست. منابع خبری از پیشنهادهای متعدد شرکتهای کشتیرانی برای دریافت اسکورت از ناوگان آمریکا حکایت دارند که به دلیل «ریسک بالا» تاکنون پذیرفته نشدهاند. عربستان سعودی نیز که اوایل هفته برای انتقال ۴.۲ میلیون بشکه نفت به نیروگاههای مصر فراخوانده شده بود، در آخرین لحظه به دلیل فقدان مجوزهای لازم از عبور نفتکشهای خود منصرف شد
نظم جدید دریایی خاورمیانه
این نظم جدید نشان دهنده این واقعیت است که کنترل تنگه هرمز دیگر تحت قواعد پیشین قدرتهای فرامنطقهای نیست. همانطور که اخیراً رویترز گزارش داد، مقامات ارشد ایران اعلام کردهاند که پس از جنگ، تنگه هرمز دیگر به وضعیت سابق خود باز نخواهد گشت. اکنون هرگونه تردد تجاری در این گذرگاه، مستلزم رعایت مقررات و دریافت مجوز از مقامات نظامی و بندری ایران است.بر اساس دادههای شرکت اطلاعات دریایی «کپلر»، پس از حملات فوریه آمریکا و رژیم صهیونیستی و متعاقباً بسته شدن عوامل غربی، میانگین تردد روزانه کشتیهای غیرهماهنگ در تنگه هرمز بیش از ۹۵ درصد کاهش یافته است.افزایش موازنه ژئوپلیتیک ایرانخبرنگار ارشد اقتصادی الجزیره در گزارشی تحلیلی مینویسد تهران با تغییر معادلات قدرت در خلیج فارس، عملاً یکقطبی بودن این منطقه را پایان داده است. آنطور که رویترز نیز تأیید کرده، در شرایط کنونی هرگونه عملیات تجاری یا نظامی در آبهای خلیجفارس از «فیلتر» نظامی ایران عبور میکند. با توجه به اینکه نزدیک به ۲۰ درصد از نفت جهان از این تنگه عبور میکند، به نظر میرسد در ماههای آینده نه قیمت انرژی، بلکه فرمول و موازنه ژئوپلیتیک برای تعیین متقاضیان عبور اولویت خواهد بود.
