همزمان با تشدید اختلافات در ائتلاف حاکم، نخستوزیر رژیم صهیونیستی تلاش میکند با گسترش دامنه عملیات نظامی در لبنان و ایجاد تصویری از موفقیت در جبهه شمالی، از فشارهای فزاینده داخلی بکاهد.
وی به دنبال آن است که با نمایش قدرت نظامی، جایگاه سیاسی متزلزل خود را ترمیم کرده و از ریزش پایگاه سنتی حامیانش در اردوگاه راستگرا جلوگیری کند. این در حالی است که راهبرد جدید حزبالله در استفاده گسترده از موشکها و پهپادهای انفجاری، ارتش اسرائیل را با چالشهای امنیتی و عملیاتی کمسابقهای مواجه کرده است.
کنست در مسیر انحلال؛ اسرائیل در آستانه انتخابات زودهنگام
شبکه ۱۴ تلویزیون رژیم صهیونیستی گزارش داد که کمیسیون امور داخلی کنست صبح امروز لایحه انحلال پارلمان را برای نخستین بار تصویب کرده و این طرح اکنون برای رأیگیری در صحن علنی آماده شده است. این اقدام تنها دو هفته پس از آن صورت میگیرد که طرح انحلال در مرحله مقدماتی با حمایت گسترده ۱۱۰ نماینده حاضر در جلسه تصویب شد.
این اقدام از نگاه ناظران، آغاز رسمی شمارش معکوس برای پایان عمر دولت کنونی و آمادگی احزاب صهیونیستی برای یک رقابت انتخاباتی جدید است.
بر اساس اخبار منتشر شده، ریشه اصلی بحران به اختلاف بر سر قانون سربازی بازمیگردد که قرار بود وضعیت معافیت «حریدیها» (یهودیان افراطی) را تعیین تکلیف کند. نتانیاهو امیدوار بود با پیشبرد این قانون در کمیسیون امور خارجی و امنیتی، ائتلاف خود را راضی و روند انحلال کنست را متوقف کند، اما مخالفت رهبران دینی و به ویژه «خاخام داو لاندو» رئیس شورای حکمای تورات، این راهبرد را با شکست مواجه کرد.
بر اساس گزارش رسانههای اسرائیلی، طرفداران لاندو دیگر حاضر نیستند در برابر وعدههای سیاسی نتانیاهو از مواضع خود عقبنشینی کنند و به صراحت اعلام کردهاند که بدون دریافت تضمینهای قانونی و مالی، از ادامه حمایت بیقید و شرط از وی خودداری خواهند کرد.
در همین حال، توجه محافل سیاسی اسرائیل به زمان برگزاری انتخابات احتمالی معطوف شده است. هم احزاب ائتلافی و هم احزاب اپوزیسیون خواهان برگزاری انتخابات در اوایل سپتامبر (شهریور) هستند، اما نتانیاهو تلاش میکند این زمان را تا اواخر اکتبر (مهرماه) همزمان با انتخابات آمریکا به تعویق بیندازد تا فرصت بیشتری برای مدیریت بحرانهای داخلی و ساماندهی حزب لیکود در اختیار داشته باشد.
رسانههای صهیونیستی گزارش دادهاند که تعیین زمان انتخابات با ملاحظات سیاسی و مذهبی نیز گره خورده است. احزاب حریدی نگرانند که همزمانی انتخابات با برخی مناسبتهای دینی، بر مشارکت رأیدهندگان سنتی آنها تأثیر منفی بگذارد؛ موضوعی که به یکی دیگر از محورهای چانهزنی میان احزاب تبدیل شده است.
بازی باجگیری سیاسی؛ حریدیها علیه نتانیاهو
آشفتگی در کنست حواشی زیادی به دنبال داشته است، شبکه الجزیره در تحلیل این تحولات از بحران کنونی با عنوان «بازی باجگیری سیاسی» یاد کرده و نوشته است که احزاب حریدی با بهرهگیری از موقعیت شکننده نتانیاهو، مطالبات خود را به مهمترین ابزار فشار علیه دولت تبدیل کردهاند.
روزنامه معاریو نیز در تحلیلی به قلم «آنا بارسکی» نوشت که نخستوزیر اسرائیل وارد «بزرگترین هفته آزمون» خود شده است. به اعتقاد این تحلیلگر، نتانیاهو اکنون همزمان با سه چالش عمده روبروست: خطر انحلال کنست، انتخاب حسابرس کل و اختلافات داخلی در حزب لیکود.
بحران قانون سربازی و شورش حریدیها علیه نتانیاهو
تحلیلگران اسرائیلی معتقدند که بحران قانون سربازی صرفاً یک اختلاف حقوقی یا اداری نیست، بلکه به آزمونی برای سنجش میزان نفوذ و قدرت نتانیاهو در ائتلاف حاکم تبدیل شده است. در گذشته احزاب حریدی از ارکان ثابت بلوک راستگرا به شمار میرفتند، اما اکنون آشکارا از موقعیت ضعیف نخستوزیر برای کسب امتیازات بیشتر استفاده میکنند.
در همین راستا، رسانههای اسرائیلی گزارش دادهاند که رهبران احزاب دینی در ازای حمایت از کابینه، خواستار تصویب مجموعهای از قوانین حمایتی، امتیازات اقتصادی و تضمینهای حقوقی هستند. برخی گزارشها حتی حاکی از آن است که آنها تهدید کردهاند در صورت بیتوجهی به خواستههایشان، از تشکیل کمیسیون تحقیق درباره ناکامیهای هفتم اکتبر نیز حمایت خواهند کرد؛ موضوعی که برای نتانیاهو از حساسیت سیاسی بالایی برخوردار است.
به نوشته روزنامه یدیعوت آحارانوت، ائتلاف حاکم همچنین تلاش میکند پیش از هرگونه انحلال احتمالی کنست، برخی طرحهای مهم از جمله اصلاحات قضایی، قوانین ارتباطات و مشوقهای مالیاتی برای شهرکهای صهیونیستنشین در کرانه باختری را به تصویب برساند؛ تا سبد رای خود را حفظ کند و امید داشته باشد در انتخابات آتی، آرای بیشتری به دست آورد. با این حال موفقیت این برنامهها نیز به حمایت احزاب حریدی وابسته است.
در چنین شرایطی، بسیاری از تحلیلگران صهیونیست بر این باورند که نتانیاهو دیگر امکان کنترل کامل شرکای ائتلافی خود را در اختیار ندارد و بیش از هر زمان دیگری برای بقای سیاسی به گزینه دیگری نیازمند است.
از نگاه ناظران، بحران کنونی تنها به اختلافات ائتلافی محدود نمیشود، بلکه بازتابدهنده شکاف عمیقتری در ساختار سیاسی اسرائیل است؛ این شکاف سالها پیرامون مسئله قانون سربازی حریدیها، توزیع امتیازات دولتی و جایگاه این جریان در ساختار حکمرانی انباشته شده و اکنون به یکی از جدیترین تهدیدها برای دولت نتانیاهو تبدیل شده است.
لبنان؛ گزینه دیگر نتانیاهو برای بقای در قدرت
در حالی که نتیجه رأیگیری امروز کنست میتواند آینده کابینه ائتلافی را تحت تأثیر قرار دهد و نتانیاهو را با یکی از دشوارترین آزمونهای سیاسی دوران نخستوزیریاش مواجه سازد، به نظر میرسد وی همزمان در جستوجوی دستاوردی در جبهه لبنان است تا بتواند از فشارهای فزاینده داخلی بکاهد.
نخستوزیر رژیم صهیونیستی که پس از جنگ غزه و تحولات اخیر با انتقادهای گسترده سیاسی و امنیتی مواجه است، تلاش دارد با نمایش قدرت نظامی و ارائه تصویری از موفقیت میدانی در جبهه لبنان، جایگاه آسیبدیده خود را در میان جریانهای راستگرا و حامیان سنتیاش ترمیم کند.
همزمان بسیاری از محافل سیاسی و امنیتی اسرائیل معتقدند تلآویو در دستیابی به بخش مهمی از اهداف اعلامی خود در غزه، لبنان و حتی در تقابل با ایران با چالشها و ناکامیهای جدی مواجه بوده است.
در چنین شرایطی، هرگونه پیشروی نظامی در جنوب لبنان، میتواند از سوی نتانیاهو به عنوان نشانهای از بازگرداندن قدرت بازدارندگی اسرائیل و دستاوردی برای مصرف داخلی معرفی شود که بیش از هر چیز در مقطع کنونی برای جلوگیری از تشدید بحران سیاسی به آن نیاز دارد.
همزمان رسانههای عبریزبان گزارش دادهاند که تلآویو در هفتههای اخیر تلاش کرده است از واشنگتن تضمینهایی برای حفظ آزادی عمل نظامی خود در لبنان دریافت کند.
