ایگور سچین، مدیرعامل شرکت روسنفت (بزرگترین شرکت نفتی روسیه)، روز جمعه در حاشیه بیست و نهمین مجمع بینالمللی اقتصادی سن پترزبورگ هشدار داد که بحران جاری در خاورمیانه، پیامدهای سنگینی برای اقتصاد جهانی و کشورهای فقیر به همراه خواهد داشت.مدیرعامل روسنفت با اشاره به اینکه روزانه ۱۶ میلیون بشکه نفت از طریق تنگه هرمز عبور میکند، تأکید کرد که هیچ کشوری در جهان، از جمله آمریکا، قادر نیست به سرعت عرضه نفتی که در نتیجه این بحران از بازار جهانی خارج شده را جبران کند. به گفته وی، هند، کشورهای آفریقایی و جنوب شرق آسیا بیشترین آسیب را از این کمبود خواهند دید.
سچین همچنین هشدار داد که بحران کنونی فقط به نفت و گاز محدود نمیشود. تنگه هرمز گذرگاه حجم قابل توجهی از کالاهای دیگر از جمله کودهای شیمیایی است که اختلال در عرضه آنها با توجه به نبود ذخایر راهبردی کافی، خطر بحران غذایی جهانی را افزایش میدهد. به گفته وی، قیمت کودهای شیمیایی در چهار ماه ابتدایی سال جاری نزدیک به ۶۰ درصد افزایش یافته که در شش ماه آینده بر قیمت مواد غذایی تأثیر خواهد گذاشت.مدیرعامل روسنفت در پاسخ به این سوال که آیا در صورت بسته شدن کامل تنگه هرمز، قیمت نفت به ۱۵۰ دلار در هر بشکه خواهد رسید، پاسخ کوتاهی داد: «از رفیق، ترامپ بپرسید».وی در بخش دیگری از سخنان خود، بسته شدن تنگه هرمز را تلاشی برای تغییر قوانین بازار جهانی انرژی به نفع آمریکا ارزیابی کرد. سچین همچنین به تضعیف ائتلاف اوپک پلاس اشاره کرد و گفت که خروج امارات متحده عربی از این ائتلاف، قدرت آن را کاهش داده است.
سچین در پایان سخنان خود در مجمع اقتصادی سنپترزبورگ به مسیر دریایی شمال به عنوان یک جایگزین راهبردی در برابر مسیرهای سنتی و آسیبپذیر جنوب اشاره کرد. مسیر دریایی شمال، آبراهی است که از امتداد سواحل شمالی روسیه و میان دریاهای قطب شمال میگذرد و بنادر اروپایی روسیه را به بنادر شرق دور و مسیرهای منتهی به آسیا متصل میکند. طول این مسیر حدود ۵۶۰۰ کیلومتر است .مزیت اصلی این مسیر، کوتاهتر بودن فوقالعاده آن نسبت به مسیرهای سنتی مانند کانال سوئز است. برای مثال، سفر دریایی از توکیو به لندن از مسیر سنتی کانال سوئز حدود ۴۰ روز و ۲۴ هزار کیلومتر طول میکشد، در حالی که همین مسیر از طریق راه دریایی شمال تنها ۲۰ روز و ۱۳ هزار کیلومتر زمان میبرد . به گفته سچین، استفاده از این مسیر زمان حمل کالا را ۱.۵ تا ۲ برابر کاهش میدهد و هزینه حمل و نقل را ۲۰ تا ۳۰ درصد کم میکند .کشورهایی که بیشترین استفاده و علاقه را به این مسیر دارند شامل روسیه به عنوان مالک و متولی اصلی، چین که آن را «جاده ابریشم قطبی» مینامد، هند، ژاپن و دیگر کشورهای منطقه آسیا-اقیانوسیه هستند . با توجه به بحرانهای کنونی در خاورمیانه و ناامنی مسیرهایی مانند تنگه هرمز و کانال سوئز، مسیر دریایی شمال در حال تبدیل شدن به یک کریدور قدرتمند و راهبردی برای تجارت شرق به غرب است.مجمع اقتصادی سن پترزبورگ از ۳ تا ۶ ژوئن در حال برگزاری است و امسال با شعار «گفتگوی عملگرایانه: مسیری به سوی آیندهای پایدار» پیگیری میشود .
حدود ۲۰ درصد نفت مصرفی جهان از تنگه هرمز عبور میکرد . با بسته شدن این مسیر، حدود ۱۴ تا ۱۶ میلیون بشکه نفت در روز از بازار جهانی خارج شده است . این کمبود عظیم، قیمت جهانی نفت را به شدت افزایش داده ، اما روسیه نمیتواند به سادگی جای خالی آن را پر کند. صادرات دریایی روسیه در فوریه ۲۰۲۶ حدود ۹ درصد کاهش یافت و درآمدهای نفتی این کشور به پایینترین سطح از زمان حمله به اوکراین رسید . دلیلش این است که روسیه به زیرساختهای کافی برای تغییر سریع مسیر صادرات خود به بازارهای جدید دسترسی ندارد و تحریمها نیز کار را سختتر کردهاند. تازه از اواسط مارس به بعد بود که افزایش شدید قیمت نفت (بیش از ۹۴ دلار در هر بشکه) به جبران کاهش حجم صادرات کمک کرد و درآمدهای روسیه دوباره اوج گرفت .
