در حالی که تجاوز آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه ایران به تخریب زیرساختهای انرژی در منطقه خلیج فارس منجر شده و هزینههای سنگینی را بر اقتصاد کشورهای عربی تحمیل کرده، یک شرکت سنگاپوری فعال در حوزه باربری هوایی، از همین بحران منطقهای سود کلانی به دست آورده است.بر اساس گزارش رسانههای غربی، شرکت سنگاپوری «ساتس» که بزرگترین شرکت مدیریت و جابهجایی محمولههای هوایی در جهان محسوب میشود، به طرز چشمگیری از جنگ خلیج فارس منتفع شده است. دلیل اصلی این سودآوری بیسابقه، افزایش شدید محمولههای ارسالی شرکتهای انرژی آمریکایی به منطقه خلیج فارس است.این محمولهها که عمدتاً شامل ماشینآلات سنگین، قطعات یدکی و تجهیزات مهندسی برای بازسازی و تعمیر خطوط لوله و تأسیسات نفتی آسیبدیده در اثر حملات ایران است، از شهرهای هیوستون و دالاس در تگزاس عازم کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس میشود.مدیرعامل این شرکت، «کری موک»، در گفتوگو با فایننشال تایمز اعلام کرده است: «ما در طول چند ماه اخیر شاهد افزایش فوقالعاده پروازهای شرکتهای آمریکایی به منطقه خلیج فارس بودهایم که این موضوع مستقیماً نتیجه جنگ در خاورمیانه است.»وی با اشاره به رشد چشمگیر فعالیت این شرکت افزود که شرکت «ساتس» تاکنون اجارهدهنده ۵۰ پرواز هفتگی برای حمل محمولههای مرتبط با بازسازی تأسیسات انرژی در منطقه بوده است.
نکته قابل تأمل در این میان، جابهجایی روش حملونقل از دریا به هواست. با توجه به اختلالات شدید در تردد دریایی در منطقه و بسته شدن یا محدودیت شدید تنگه هرمز، شرکتهای آمریکایی برای انتقال سریع تجهیزات بازسازی به منطقه، به جای کشتیهای کُندرو، از هواپیماهای باری استفاده کردهاند.هرچند حمل هوایی چندین برابر حمل دریایی هزینه دارد، اما سرعت بالا در شرایط بحرانی و نیاز فوری به تعمیر زیرساختهای انرژی، این هزینه را برای شرکتهای نفتی توجیهپذیر کرده است.به گفته آژانس بینالمللی انرژی در مدت جنگ اخیر، حداقل ۴۰ تأسیسات انرژی در ۹ کشور منطقه به شدت آسیب دیدهاند.یکی از نمونههای بارز این خسارتها، تأسیسات عظیم «رأس لفان» در قطر است که برای بازگشت به سطح تولید عادی خود، به حدود پنج سال زمان و هزینههای گزافی نیاز دارد.همچنین خط لوله نفتی شرق-غرب عربستان که مسیری جایگزین برای دور زدن تنگه هرمز محسوب میشود و روزانه ۷ میلیون بشکه نفت را از شرق به غرب این کشور منتقل میکند، در اثر حملات پهپادی یمنیها آسیب دیده و با کاهش تولید مواجه شده بود.چنین آسیبهایی نه تنها صنعت انرژی کشورهای عربی را با چالش مواجه کرده، بلکه زمینهساز افزایش تقاضا برای تجهیزات و خدمات مهندسی از سوی شرکتهای آمریکایی شده است.
آمارهای مالی منتشر شده نیز گویای این جهش سودآوری است؛ بهطوری که درآمد شرکت «ساتس» در سهماهه دوم سال جاری نسبت به مدت مشابه سال گذشته با افزایش ۱۱.۳ درصدی مواجه شده و سود خالص این شرکت نیز ۶ درصد رشد داشته است. به ویژه در منطقه آمریکا که بیشترین سهم درآمدی این شرکت را تشکیل میدهد، درآمد ۱۵.۴ درصد افزایش یافته است.با این حال، هزینههای ناشی از اختلال در پروازها و افزایش قیمت انرژی، بخشی از سود این شرکت را کاهش داده و حاشیه سود آن را تحت فشار قرار داده است. شرکتهای بزرگی مانند اسالبی، هالیبرتون و بیکر هیوز نیز از جمله شرکتهای آمریکایی هستند که برای قراردادهای بازسازی تأسیسات نفتی منطقه صف کشیدهاند.شرکت «ساتس» که سهام آن در بورس سنگاپور معامله میشود، از جمله بازیگران اصلی صنعت لجستیک هوایی در جهان به شمار میرود و به گزارش رویترز این جهش سودآوری، نشان از تأثیر غیرمستقیم اما عمیق جنگهای منطقهای بر اقتصاد جهانی و جابهجایی منافع مالی به نفع شرکتهای فرامنطقهای دارد. این موضوع میتواند زنگ خطری جدی برای آینده امنیت انرژی و اقتصاد کشورهای حوزه خلیج فارس باشد.
