۴ سناریوی پساانتخاباتی در تل‌آویو

  ۲۷ اکتبر (۵ آبان)، بیش از ۷ میلیون رای‌دهنده پای صندوق‌های رای می‌روند تا ۱۲۰ نماینده کنست را برگزینند.

عریب الرنتاوی، نویسنده و تحلیلگر ارشد مسائل خاورمیانه در یادداشتی تحلیلی برای شبکه الجزیره نوشت که نظرسنجی‌های مستقل و جدی نشان می‌دهند که ائتلاف حاکم به رهبری بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل به همراه احزاب افراطی مانند بن‌گویر و اسموتریچ بین ۵۰ تا ۵۴ کرسی را تصاحب خواهند کرد که در خوش‌بینانه‌ترین حالت به مرز ۵۸ تا ۶۰ کرسی می‌رسد و از کسب اکثریت مطلق ناتوان است.

در نقطه مقابل، اردوگاه راست‌گرای مخالف به رهبری گادی آیزنکوت، رئیس اسبق ستاد مشترک ارتش اسرائیل نیز با پیش‌بینی ۵۲ تا ۵۶ کرسی، بدون اتکا به احزاب عربی بخت چندانی برای عبور از حدنصاب ۶۱ کرسی ندارد؛ وضعیتی که تشکیل کابینه آینده را در هاله‌ای از ابهام برده است.

 الرنتاوی چهار مسیر و سناریوی احتمالی را برای آینده قدرت ترسیم می‌کند:

بخت نتانیاهو هنوز از همه بیشتر است

سناریوی اول، بازگشت مجدد نتانیاهو به قدرت با احتمالی متوسط رو به بالا است.

نخست‌وزیر مستقر کارزار پیش رو را جنگ بقای فردی و آخرین فرصت راست فاشیست برای بازآرایی ساختار اسرائیل می‌داند.

او بر روی ترفند قدیمی خود یعنی وسوسه نمایندگان مخالف و شکاف انداختن در احزاب تکیه خواهد کرد، همان‌گونه که در سال‌های گذشته توانست فراکسیون‌های ایهود باراک، بنی گانتس و نفتالی بنت را متلاشی کند.

آیزنکوت گزینه ناپایدار

سناریوی دوم، مامور شدن آیزنکوت برای تشکیل کابینه است که احتمالی برابر با سناریوی اول دارد.

آیزنکوت با استفاده از انزجار عمومی از نتانیاهو و فضای سرد بین‌المللی علیه وی پیش می‌رود، اما هنگام ائتلاف‌سازی با موانع سنگینی روبه‌رو خواهد شد، زیرا متحدانی چون اویگدور لیبرمن حاضر به پذیرش رای احزاب عربی نیستند و اختلافات شدیدی با بنت بر سر رهبری جناح راست میانه وجود دارد؛ دولتی که حتی در صورت شکل‌گیری، بسیار متزلزل و ناتوان در برابر اپوزیسیون خواهد بود.

دخالت رئیس جمهور

سناریوی سوم به طرح اسحاق هرتزوگ، رئیس اسرائیل اختصاص دارد که شانس آن ضعیف تا متوسط برآورد می‌شود.

هرتزوگ که از ضربات مهلک دولت تندرو بر وجهه بین‌المللی تل‌آویو به ستوه آمده، اعلام کرده است ماموریت تشکیل کابینه را به رهبری با بیشترین شانس ثبات خواهد سپرد و حتی حاضر است مذاکرات را علنی کند تا بن‌بست‌سازان در برابر افکار عمومی قرار گیرند.

با این حال، اصرار همیشگی نتانیاهو بر اینکه در دولت‌های چرخشی باید ابتدا خودش ریاست را بر عهده بگیرد و امتناع مطلق مخالفان از شراکت با او، مانع این ایده است.

انتخابات زودهنگام

سناریوی چهارم، ورود مجدد به چرخه انتخابات زودهنگام است.

طبق قانون اساسی، فرآیند رایزنی‌ها تا ۵ ماه قابل تمدید است و پس از آن پارلمان منحل می‌شود.

این سناریو خط دفاعی امنی برای نتانیاهو خواهد بود، زیرا تا زمان برگزاری دور بعدی او را در مقام نخست‌وزیر موقت نگه می‌دارد و از محاکمه در پرونده‌های فساد یا پاسخگویی در تحقیقات جنگ مصون می‌سازد.

تشابهات بنیادین؛ تغییر تاکتیک به جای تغییر استراتژی

نویسنده در ادامه به سنجش نقاط اشتراک و افتراق دو رقیب اصلی می‌پردازد و تاکید می‌کند که هر دو چهره بر سر اهداف نهایی اسرائیل در جنگ‌های منطقه‌ای علیه ایران، لبنان، سوریه و رد قطعی تشکیل کشور مستقل فلسطینی در مرزهای ۱۹۶۷ اشتراک نظر دارند و هر دو برآمده از جامعه‌ای هستند که به شدت به سمت افراط‌گرایی مذهبی و قومی متمایل شده است.

با این وجود، تفاوت در روش‌ها خودنمایی می‌کند؛ نتانیاهو به قدرت عریان و نمایش‌های هالیوودی علاقه‌مند است، در حالی که آیزنکوت تلاش خواهد کرد ابزار نظامی را با پوشش دیپلماسی تلفیق کند تا مناسبات لرزان با واشنگتن و اتحادیه اروپا را بهبود بخشد.

به باور الرنتاوی، آیزنکوت هرگز شهرک‌های کرانه باختری را برنمی‌چیند و دستاوردهای جنگی ارتش در غزه و جنوب لبنان را رها نخواهد کرد.

او در قبال ایران کاملاً با راهبرد آمریکا هماهنگ خواهد بود، بر خلاف نتانیاهو که بارها از مدار واشنگتن خارج شد و پای کاخ سفید را به جنگ باز کرد.

در عرصه لبنان و سوریه نیز اگرچه آیزنکوت لحنی نرم‌تر خواهد داشت، اما از بلندی‌های استراتژیک عقب‌نشینی نمی‌کند؛ بنابراین با کنار رفتن نتانیاهو، تشکیلات خودگردان و جریان‌های منطقه به زودی درمی‌یابند که آیزنکوت چیزی جز همان نتانیاهو اما با نقاب دیپلماتیک نرم نیست.