چگونه میتوان مذاکرات هسته ای را به شکست کشاند؟
با گذشت یک هفته از مذاکرات ایران و ۱ + ۵ در بغداد و در شرایطی که اکنون همه چشم ها به مسکو دوخته شده، گمانه زنی در مورد نقاط قوت و ضعف پیشنهادهای هر یک از طرفین در مذاکرات، اکنون به یکی از مهمترین مباحثمیان تحلیل گران تبدیل شده است.
به گزارش افکارنیوز به نقل از تابناک، با مروری بر خط خبری چند روز اخیر رسانه های جهان، می توان متوجه یک تغییر جهت مهم در تحلیل ها شد و آن، اذعان به ضعف پیشنهادهای ارائه شده از سوی غرب به ایران در مورد اقدامات لازم در پرونده هسته ای جمهوری اسلامی ایران است.
در همین راستا، پس از آنکه روزنامه «کریستین ساینس مانیتور» یک روز بعد از مذاکرات بغداد از لزوم برداشته شدن تحریم ها به منظور پیشبرد روند مذاکرات و تشویق ایران به ماندن پای میز مذاکره سخن گفت، امروز نیز سایت شبکه خبری «بلومبرگ» تحلیلی را در همین زمینه منتشر کرده است.
از دید بلومبرگ آنچه موجب آمدن مجدد ایران به پای میز مذاکره شد، اعمال تحریم های سخت بود؛ اما آنچه موجب ماندن ایران پای این میز می شود، چشم انداز برداشته شدن این تحریم هاست. در حقیقت، در صورتی که غرب دیوار خواسته های خود را بلند نگه دارد، ایران انگیزه های خود را برای توافق از دست خواهد داد.
در ادامه این تحلیل آمده پیش از آنکه دیپلمات های غربی بار دیگر با طرف ایرانی به مذاکره بپردازند، باید در این مورد که هدف قابل تحقق آن ها از این گفت و گوها چیست و همچنین در مورد بررسی دوباره پیشنهادهای خود به ایران، با یکدیگر به توافق برسند.
بلومبرگ می افزاید: دیپلمات های غربی یکی پس از دیگری از عملی شدن تحریم های نفتی آمریکا از ۲۸ ژوئن و تحریم اتحادیه اروپا از ۱ ژوئیه سخن می گویند و تنها چیزی که به ایران ارائه می کنند، برداشته شدن تحریم فروش قطعات هواپیما و دادن ایزوتوپ های پزشکی به ایران است.
این پیشنهاد، از فشار تحریم ها بر ایران نمی کاهد؛ بلکه عملاً این فشار را ظرف چند هفته افزایش نیز می دهد. در ازای آن، از ایران خواسته شده غنی سازی ۲۰ درصدی را متوقف کرده، اورانیوم های ۲۰ درصدی خود را به خارج انتقال دهد و به بازرسان اجازه دسترسی بیشتر بدهد. چنین رهیافتی محکوم به شکست است.
در ادامه این تحلیل آمده جامعه بین المللی اکنون با دو انتخاب روبروست. نخست اینکه بر خواسته خود برای تعلیق کامل همه فعالیت های هسته ای ایران تأکید بورزند. چنین امری برای غرب نتیجه مطلوب است؛ اما تجربه ده ساله مذاکرات نافرجام نشان داده این خواسته قابل دستیابی نیست.
انتخاب دیگر این است که ایران با تعلیق غنی سازی ۲۰ درصد موافقت کرده و تأسیسات هسته ای خود را تحت نظارت بازرسان آژانس قرار دهد. علاوه بر این، می توان در مذاکرات بعدی درخواست عدم احداثتأسیسات هسته ای جدید را از ایران مطرح کرد.
در مقابل، گروه ۱ + ۵ باید یک نقشه راه مشخص را تعریف کند که به برداشته شدن مرحله به مرحله تحریم ها و همچنین به رسمیت شناخته شده حق ایران در غنی سازی با درصد پایین در قالب یک توافقنامه دائمی منجر شود.
در این میان، می توان به عنوان اولین گام در مذاکرات مسکو موضوع به تعویق انداختن تحریم نفتی اتحادیه اروپا را مطرح کرد.
به این ترتیب، بلومبرگ معتقد است هدف از مذاکرات نه تشدید تحریم ها، بلکه رسیدن به توافق و جلوگیری از جنگ است و در این راه، برداشته شدن مرحله ای تحریم ها می تواند زمینه مساعدی را برای ادامه این روند فراهم کند.