در روزهای گذشته انعکاس وسیع اخبار مربوط به انتقال ناوگانهای نظامی آمریکا به منطقه در حالی توجه رسانههای منطقهای و بینالمللی را به خود جلب کرده که به نظر میرسد یکی از راهبردهای مدنظر در این زمینه، تاثیرگذاری بر افکارعمومی داخل ایران و نگه داشتن «سایه تهدید» بر سر ایران است. این در حالی است که مقامهای سیاسی – نظامی ارشد ایران طی روزهای گذشته با قاطعیت درباره نتایج هرگونه اقدام خصمانه علیه ایران هشدار دادهاند.
درحالی که این روزها رسانههای ضدایرانی با تمرکز ویژهای مشغول فضاسازی با انتشار اخبار مربوط به جابهجاییهای نظامی آمریکا و اسرائیل در منطقه هستند، کارشناسان و رسانههای بینالمللی درباره عواقب ماجراجویی علیه ایران در سطح منطقه هشدار میدهند.
۱۰ دلیل درباره یک تصمیم غلط
دنیس سیترینوویچ، مقام سابق اطلاعات نظامی اسرائیل و کارشناس شبکه «فاکس نیوز» اخیرا به تشریح ۱۰ دلیل درباره «تصمیم غلط حمله به ایران» پرداخته است:
- ایران موج اخیر را کنترل کرده و اکنون صحنه داخلی این کشور پایدار است؛ در نتیجه «یک حمله نظامی بهاحتمال زیاد قادر نخواهد بود ناآرامی داخلی مستمر را دوباره شعلهور کند».
- جمهوریاسلامی اپوزیسیون «سازمانیافته» و «معتبر» که توانایی به دست گرفتن قدرت را داشته باشد، ندارد.
- نظام ایران نهادینه و تابآور است و حتی «در صورت هدف قرار دادن رهبری جمهوریاسلامی نیز به فروپاشی منجر نخواهد شد».
- هدف قرار دادن رهبر جمهوری اسلامی احتمالاً بُعدی قدرتمند از مشروعیت مذهبی به تقابل تزریق خواهد کرد.
- نیروهای نظامی و امنیتی ایران در سطح بالایی از آمادگی عملیاتی قرار دارند و «عنصر غافلگیری» راهبردی محدود خواهد بود.
- تلاش برای سرنگونی یک نظام سیاسی بدون طرحی روشن درباره «چه کسی پس از آن حکومت میکند» یک قمار راهبردی محسوب میشود.
- نهادهای امنیتی ایران در جریان حوادث اخیر «انضباط» و «همبستگی» خود را نشان دادهاند و نشانهای از ضعف ندارند.
- فشار مستمر و شدید بر تهران ممکن است تصمیمگیران را به سمت اقدامهای رادیکالتر و غیرقابلپیشبینی سوق دهد.
- حملات هوایی بهتنهایی سابقه موفقی در ایجاد تغییر رژیم ندارند.
- یک حمله نظامی خارجی میتواند به تهران امکان دهد حمایت افکارعمومی را در راستای «دفاع ملی» بسیج کند.
میتوانیم ایران را متزلزل کنیم؟
ایهود اولمرت، نخستوزیر پیشین رژیمصهیونیستی نیز اخیرا واکنش جالبی به تهدیدها علیه ایران داشته است:
- آمریکا درباره حمله به ایران مردد بود، چراکه چنین اقدامی وضعیت داخلی آمریکا را پیچیده میکرد.
- نتانیاهو هم میداند هزینهای که باید در ازای حمله به ایران بدهیم، بسیارسنگین است. لزومی ندارد وارد وضعیت وحشت غیرضروری شویم.
- از صبح تا شب مشغول احتمال حمله ایران هستند؛ تا حدی که مردم اسرائیل زمانی که در خیابانها راه میروند، نگران هستند.
- اظهارات نتانیاهو فقط سبب میشود مردم ما بدون هیچ توجیهی، دچار ترس و وحشت شوند.
- فکر نمیکنم اسرائیل حملۀ پیشدستانهای به ایران انجام دهد؛ نباید دربارۀ توانمندیهای خود اغراق کنیم و فکر کنیم میتوانیم ایران را متزلزل کنیم.
نتیجه حملات نمایشی
روزنامه انگلیسی «گاردین» نیز اخیرا در گزارشی به تهدیدهای ترامپ علیه ایران پرداخت:
- واقعیت این است که ترامپ تقریبا هیچ گزینهای برای مداخله ندارد.
- هرگونه اقدامی باید شبیه بمباران دوربرد سه سایت هستهای ایران باشد که انجامش در یک منطقه شهری خطرناک است و منجر به کشتار غیرنظامیان میشود.
- اگر آمریکا بخواهد از پایگاههایش در منطقه هم استفاده کند، کشورهای میزبان با تلافی ایران مواجه خواهند شد.
- به نظر نمیرسد نظام ایران شکننده یا ضعیف باشد.
- ایرانیها دولت و ساختار نظامی-امنیتی منسجمی دارند.
- حملات نمایشی تغییری ایجاد نخواهند کرد.
حمله نظامی سبب فروپاشی میشود؟
رسانه آمریکایی «والاستریت ژورنال» نیز روز جمعه در گزارشی به بررسی احتمال حمله به ایران پرداخت:
- حمله نظامی به ایران لزوما به فروپاشی جمهوریاسلامی منجر نمیشود.
- اگر ترامپ در نهایت تصمیم به مداخله بگیرد، هر اقدامی که انجام دهد پیامدهایی غیرقابل پیشبینی خواهد داشت.
- برخی گزینهها ممکن است عملا تاثیر چندانی نداشته باشند.
- کمک خارجی نمیتواند آنقدرها معادله را تغییر دهد.
- تحلیلگران معتقدند الگوی مورد علاقه ترامپ برای استفاده از نیروی نظامی آمریکا (حمله سریع و سپس عقبنشینی، مانند بمباران تاسیسات هستهای ایران در سال گذشته یا بازداشت رهبر ونزوئلا، نیکلاس مادورو) درباره ایران کارساز نخواهد بود.
- عملیاتی مانند حملهای که مادورو را در محل اقامتش در کاراکاس هدف قرار داد، در ایران بعید به نظر میرسد.
