خیابان های شهر آرام نیست!
محمدتورنگ
رویکرد های مختلف به امنیت اجتماعی نزد صاحب نظران به ۳ دسته تقسیم بندی شده است...
شاید به یک بازی تبدیل شده باشد، اینکه عده ای کاربر خرج نشین اینترنت در سایت های بالاترین و فیس و بوک و امثالهم بدون کمترین اطلاعی از وضعیت سیاسی و اجتماعی ایران، برای خودشان فراخوان اعلام کنند و بعد هم به دلیل عدم دسترسی به منابع، اخبار پر شور این تجمعات را - البته به زعم خودشان – منتشر کنند.
یادم هست در همان سال اوایل فتنه، در همین سایت ها فراخوان گسترده ای در صدها خبر یک شکل، برای اقدام علیه نظام، منتشر شد که در نمایشگاه کتاب چنین و چنان باید بکنیم و در موعد اعلام شده نیز هیچ خبری در هیچ کجای نمایشگاه کتاب اتفاق نیفتاد غیر اینکه یکی از سران فتنه قصد ورود به سالن نمایشگاه را داشت که با شعارهای کوبنده مردم روبرو و از محوطه نمایشگاه اخراج شد، اما از همه جالبتر اینکه در همان روز موعود، همان سایت های کذایی، یکی پشت دیگری خبر می دادند که اکنون نمایشگاه کتاب شلوغ شده و با ازدحام مردم و ماشین ها اتوبان چمران از چهار راه پارک وی، قفل شده است و درگیری مردم با
پلیس ادامه دارد…
این جمله ای بود که در خبرهای مکرر شان تکرار می شد و نشان از آن داشت که مدیران فراری سایت ها اکنون در این حد هم خبر ندارند که نمایشگاه کتاب چند سالی است از اتوبان چمران و محل دایمی نمایشگاهها منتقل برگزار می شود و اکنون در مصلای تهران برگزار می شود و اگر قرار باشد اتفاقی بیفتد در اتوبان ها و خیابان های اطراف مصلای تهران می افتد نه اتوبان چمران و...
اما این بازی دعوت به تظاهرات و اعلام اعتراض و سپس بدون استقبال مواجه شدن آن، متاسفانه یک روی دیگر هم دارد که موجب می شود، اطفال و بزرگان مبتلا شده نسبت به آن مشتاق تر شوند و به عبارتی این بازی را برای آنان جذاب می کند این است که حضور پلیس و یگان های ضد شورش به پای ثابت این فراخوان های تکراری تبدیل شده است.
از نظر کارشناسان، امنیت از مناظر مختلف از جمله امنیت عمومی ُ امنیت خارجی ُ امنیت داخلی و … همیشه مورد بحثبوده است. آنچه که عمدتاْ عامه مردم با آن سر و کار دارند امنیت عمومی و اجتماعی است که آنهم بر عهده نیروی انتظامی است. از همه عزیزان و دوستان در نیروی انتظامی که دربرقراری امنیت زحماتی رامتقبل می شوندتقدیر و تشکر داشته و امیدوارم در امور مربوطه باز خوردهای اجتماعی را هم حتماْ بیش از پیش در نظر بگیرند.
اما رویکرد های مختلف به امنیت اجتماعی نزد صاحب نظران به ۳ دسته تقسیم بندی شده است:
۱. رویکرد امنیت آهنین
۲. رویکرد امنیت شیشه ایی
۳. رویکرد امنیت اسنفجی
در رویکرد امنیت آهنین مولفه های ذیل وجود دارد:
الف - تعامل ناپذیری با مردم
ب - برخورد قهر آمیز و پلیسی محض
ج - هنجار های تخطی ناپذیر یک سویه
د - نگاه تهدید محور به مردم
ه - پلیسی کردن فضای جامعه
در این رویکرد «متولیان امنیت» اصلی ترین نهاد متولی نظم و امنیت اجتماعی هستند و مانند سد آهنین در برابر رفتارهای مغایر با هنجار های اجتماعی عمل می کنند.
۲. رویکرد امنیت شیشه ای
در رویکرد امنیت شیشه ای مولفه های ذیل وجود دارد:
الف - هنجار های اجتماعی حالتی متغیر و شکننده داشته و مدام دستخوش تغییراتی می شوند.
ب - نسبت به رعایت هنجارهای اجتماعی کنترل و نظارت چندانی صورت نمی گیرد. یعنی در فضای کنترل اجتماعی ضعف وجود دارد.
در این رویکرد مبنای امنیت اجتماعی مبنای ثابتی نیست و دائماْ دستخوش تغییرات مختلف قرار می گیرد و نظم و امنیت در برابر هر پدیده و ناهنجاری اجتماعی حالتی شکننده دارد و ما حصل اجرای اینگونه رویکرد امنیتی ناپدیدار را در پی خواهد داشت.
۳. رویکرد امنیت اسنفجی
در این رویکرد مولفه های ذیل اصل است:
الف - رابطه نهاد های متولی نظم و امنیت و شهروندان رابطه ای دو سویه و تعاملی است.
ب - متولیان نظم و امنیت صرفاْ نهاد های انتظامی نیستند بلکه نظم و امنیت اجتماعی مجموعه ای از متولیان فرهنگی و اجتماعی دارد.
در مدل امنیت اسفنجی هر پدیده در مواجهه با دیواره اسفنجی این نهاد ها جذب می شود و یا تغییر ماهیت می دهد و امنیت حالتی پایدار خواهد داشت.
در این مدل پلیس تنها بخشی محدود از چرخه تولیدو نگهداشت و باز تولید نظم و امنیت اجتماعی خواهد بود.
پلیس متاسفانه در این گونه فراخوان ها بدون بهره گیری از مدل امنیت اسنفجی سعی در هرچه بیشتر پلیسی جلوه دادن شهر می کند، چنانچه چندی پیش نیز یکی از فرماندهان پلیس گفته بود، «تا هر جا که لازم باشد و به هر تعداد که پلیس لازم باشد، ماموران پلیس حضور خواهند داشت. من از پلیسی کردن شهر هراسی ندارم و در صورت لزوم مامور وارد می کنیم و کار را انجام می دهیم…» که این مساله نشان از بهره گیری از مدل های دیگر برای حفظ امنیت شهر دارد.
در این بخش البته با توجه به اینکه فراخوان های ضد انقلاب با استقبال حتی ذره اندکی از مردم هم روبرو نمی شود، پلیس بلافاصله پس از عبور از زمان اعلام شده در مقابل رسانه ها حاضر شده و با گزارشی از نمایش اقتدار خویش، اعلام می دارد که «فضای شهر و خیابان ها آرام است» دریغ از اینکه فضای شهر آرامتر بود و اکنون دیگر با قیقاژ موتو سیکلت های سنگین ماموران شما در خیابان ها و نگاه ها بهت آور عابران به پلیس هایی که چهره شهر را از حالت عادی به حالتی غیر عادی و بحرانی تبدیل کرده اند، دیگر آرام نیست…
نظر دیگر صاحبنظران برای ما مهم است.پس منتظر می مانیم.