جریان انحرافی در صنف شعبده بازی + عکس
محمد قلینژاد با نام هنری «تورینتو»، عضو انجمن شعبده بازان بینالمللی و همچنین عضو انجمن شعبده بازان آمریکا و اروپاست. این شعبده باز جوان، از سن ۱۰سالگی فعالیت هنری خودش را به صورت آکادمیک زیر نظر بهروز کرمی شروع کرده و تا امروز با ۲۸ سال سابقه هنری بهعنوان یکی از شعبده بازان طراز اول کشور شناخته میشود بهطوری که در حال حاضر هنرجویان بسیاری زیر نظر محمد تورینتو مشغول یادگیری هنر شعبده هستند؛ او از معدود شعبدهبازان کشور است که هنر شعبده را تا سطح منتال انجام دهد.
به گزارش تهران امروز: با چند ثانيه نگاه كردن به قاشق، آن را در برابر چشمان حيرت زده تماشاچيان خم ميكند و ميگويد در اين كار از هيچ نوع انرژياي كمك نگرفته است. تنها ابزار كار او استفاده از هنر power mental است كه به بازيهاي ذهني شهرت يافته است. محمد قلينژاد كه اين روزها سيوهشتمين سال زندگياش را تجربه ميكند در سرزميني از كارهاي عجيب و غريب زندگي ميكند اما معتقد است همه اينها رازهاي شعبده است نه چيز ديگر. از منتاليسم ميگويد و اينكه در اين هنر نهتنها از انرژي استفاده نميشود بلكه مدعي است استفاده ازفرمولهاي خاص و تاثير روي بيننده بايد در اين كار بهگونهاي باشد كه فرد
به اين باور برسد منتاليست تمام اين كارها را با هنري خارقالعادهاي به اسم شعبده انجام ميدهد. در اين رشته از شعبده بازي كه طرفداران زيادي دارد از بازي با اعداد رياضي تا فكر خواني و خم كردن قاشق و... ميتوان سراغ گرفت. او اما هشدار ميدهد برخي يك جريان انحرافي در هنر شعبده راه انداختهاند و با فراگرفتن اين هنر برخي آدمهاي سادهلوح را با واژههايي مانند انرژي درماني و... فريب ميدهند. او اين جريان انحرافي را خطرناك ميداند و ميگويد مردم فريب آنها را نخورند.![]()
بعضی شعبدهبازان مدعی هستند که با استفاده از انرژی میتوانند کارهای خارقالعادهای انجام دهند؟ این ادعا چقدر واقعی است؟
به عقیده من هیچ چیزی به اسم انرژی درمانی یا شعبده با انرژی وجود ندارد. آنچه که وجود دارد استفاده از فرمولهای هنر شعبده بازی برای ارائه به بینندگانی است که از اصل ماجرا اطلاعی ندارد و بهدلیل فن بیان قوی افراد این ذهنیت برایشان بهوجود میآید که فلان آقا دارد انرژی درمانی میکند یا با استفاده از انرژی کارهای خارقالعادهای را انجام میدهد.
تفاوت شعبده بازی و power mental د رچیست؟ این دو رابطه نزدیکی با هم دارند؟
لوازم و ابزار مخصوص و سرعت عمل دست، رکن اولیه شعبده است اما در power mental به جای لوازم و ابزار، فن بیان و تاثیرگذاری روی مخاطب اصل است تا بیننده بتواند با منتالیست همراه شود. فن بیان و سرعت بالا باعثمیشود اعمال منتال برای بیننده شگفتیساز شود اما این کار ربطی به انرژی درمانی یا استفاده از انرژی فرد ندارد.
اما بعضی افراد مدعی هستند که میتوانند اجسام را با استفاده از انرژی درونی شان خم کنند یا تغییر حالت دهند؟!
فن خم کردن قاشق بهعنوان هنر metal mental شناخته میشود که رشته خاصی در شعبده بازی است. بیننده در این کار مشاهده میکند که قاشق معمولی(نه قاشقی که دارای لولاست) توسط منتالیست خم میشود و به این باور میرسد که فرد دارای انرژی خارق العادهای است که میتواند این کار را انجام دهد اما این کار به هنر ظریف و پیچیده منتال برمیگردد که میتواند روی مردم تاثیر بگذارد.
شعبده بازان کشورمان زیر نظر اتحادیه فعالیت میکنند؟
متاسفانه در کشورمان اتحادیهای با این عنوان وجود ندارد اما تنها موسسهای که مجوز رسمی آموزش شعبدهبازی از وزارت ارشاد دارد آموزشگاه پریستو به مدیریت آقای بهروز کریمی در میدان فردوسی است که برای هنرجویان کارت شناسایی صادر میکند. تعدادی از افرادی هم که روی صحنه کار میکنند بعد از ارائه کارشان به هنرهای صحنهای وزارت ارشاد از این قسمت مجوز میگیرند و میتوانند در اماکن عمومی یا محلهای خاص برنامه اجرا کنند.
چه نظارتی بر کار شعبده بازان وجود دارد؟
یکی از نکاتی که ارشاد بر آن تاکید میکند و قانون درستی هم هست بازیهایی است که با فرهنگ و ملیت ما سازگار نیست. این بازیها نباید در ایران اجرا شود و دست هنرجو داده شود اما متاسفانه طی چند سال گذشته و با ورود محصولات چینی شعبده بازی به کشورمان و عدمنظارت بر این موضوع، این بازیها که ممکن است تعدادی از آنها بد آموزی داشته باشد در اختیار همه افراد قرار گرفته است.
این درحالی است که ما سالهاست اجراهایی که درآنها سیگار وجود دارد را اجرا نمیکنیم چرا که ممکن است الگوبرداری نا درستی از آنها انجام شود یا بازیهایی که میتواننند خطر ساز باشند و در آنها از چاقو و آتش و… استفاده میشود باید دست افراد حرفهای باشد نه دست افراد عادی که با پرداخت مبلغ نا چیزی پول میتوانند آن را تهیه کنند. این کار عواقب سوئی به دنبال دارد چراکه وقتی آموزش درستی به هنرجو داده نمیشود هنر جو راه را غلط میرود و هم به خودش لطمه میزند و هم به هنر شعبدهبازی.
ظاهرا شعبده بازی هم از کپیکاری چینیها در امان نمانده؟
درست است. چینیها با ورود به بازار لوازم شعبده بازی این وسایل را با کیفیت و قیمت پایین وارد بازار کردهاند. این موضوع برای ما مسئله ساز شده چرا که بخشی از شعبده به لوازم آن برمیگردد. اگر این لوازم استاندارد نباشد طبیعی است که شعبده باز نمیتواند اجرای خوبی داشته باشد و وقتی اجرا خوب نباشد راز بازی فاش میشود و تاثیر مثبتی روی بیننده نخواهد داشت. این درحالی است که بچههای خودمان بهترین اجناس شعبده را با کیفیت بالایی میسازند اما ورود چین به این بازار لطمه زیادی به آنها زده است.
اینها از مبادی رسمی وارد کشور میشوند؟
نمی دانم. اما خیلی جاها از اینها به عنوان لوازم اسباببازی و سرگرمی وارد کشور و فروخته میشود. اما لوازم شوخی، شعبده بازی نیست، سرگرمیهایی است که وارد بازار شده اما جنبه هنری ندارد. بعضی از این وسایل برای افراد ممکن است مشکلاتی را ایجاد کنند خصوصا وسایلی که شوک وارد میکند و به آنها نظارتی هم نمیشود ولی عواقب بدی دارد. بعضی چیزها مثل قرصهایی که دهان را سیاه میکند یا کپسولهایی که بعد از ترکیدن خون از آنها میآید ممکن است بهدلیل کیفیت پایین باعثبروز مشکلاتی برای افراد شود.
وضعیت کارگاههای ایرانی تولید لوازم شعبده بازی در چه حالی است؟
هنوز بچههایی که کم و بیش کار میکنند هستند و کجدارو مریز کار میکنند. من هم کارگاهی داشتم که لوازم شعبدهبازی را با کیفیت بالایی میساختیم که به هموطنانمان با قیمت پایین ارائه کنیم چرا که نمونه مشابه آنها خیلی گران بود و با تغییرات و نوآوری بازیهایی را میساختیم و به خارج از کشور صادر میکردیم اما با ورود چین به بازار شعبده، بازار کار ما هم خراب شد و اکثر کارگاههای ساخت وسایل شعبده تعطیل شد. چین حتی از کارهای ما درایران کپیبرداری میکند و با قیمت پایینتر از ما در کشور خودمان ارائه میکند.
تنوع رشتههای شعبده بازی تا چه حدی است؟
در شعبده رشتههای مختلفی داریم. یکی ایلوژن است که به اسم بازیهای بزرگ شناخته میشود و روی صحنههای بزرگ اجرا میشود مثل تابوت و جعبههایی بزرگ که با شمشیر روی آن اجرا میشود.
رشته استیج(صحنه) که رشته مادر است و رشتههای دیگر روی آن سوار است. در این رشته مخاطب باید از هنرمند فاصله داشته باشد چراکه باید صحنه خاصی باشد که شعبده باز بتواند بازی را ارائه کند و خطای دید در آن وجود داشته باشد که نیاز به نقطه کور دارد.
رشته کمدی یا بالن مجیک که با بادکنک اشکال مختلف میسازند و از این کارها برای اجراهای کودکان نیز استفاده میشود این نوع شعبده آسیبی به بچهها نمیرساند و باید با آنها ارتباط کودکانه برقرار شود.
animal magic که بازی با شیر و ببر و خرگوش و کبوتر و… است که لوازم آنها مخصوص حیوانات است.
و رشته power mental که به بازیهای ذهنی برمیگردد واز اعداد ریاضی تا فکر خوانی را دربرمیگیرد و فرمولهای خاصی دارد. این اجراها حالت تاثیرگذاری روی بیننده را دارد و طرف باید به آن باور برسد که بازی را درک کند و برایش شیرین شود
رشته close Up يا نماي نزديك است كه بازيهايي است كه توي جيب جا ميشود و جلوي چشم طرف اين بازي اجرا ميشود بدون اينكه طرف بفهمد چه اتفاقي افتاده و بازيهاي خياباني كه نياز به لوازم آنچناني ندارد و وسايل كوچك مثل سكه دارد كه نياز به صحنه و خطاي ديد و نقطه كور و.... ندارد و ميتواند كنار خيابان بايستد و برنامه اجرا كند. خيلي از شعبدهبازان معروف دنيا هم اين كار را در كنار خيابان انجام ميدهند.