لاریجانی: حاشیهنشینی فرهنگ، یک اشکال است
رییس مجلس شورای اسلامی، تصریح کرد: ما باید به حقایق قرآنی و آنچه که در معارف اهل بیت(ع) که کلید فهم معارف قرانی آست رجوع کنیم تا حقایق تبیین شوند.
به گزارش ايسنا، علي لاريجاني، در ششمين مراسم تكريم چهرههاي قرآني، با گراميداشت ايام دهه فجر و تكريم ياد و خاطره امام خميني(ره)، افزود: حيات معنوي نهضت ما مرهون فكر و مجاهدت آن مرد الهي بود.
وی اظهار کرد: در تاریخ ایران و کشورهای اسلامی نهضتهای متعددی رخ داده است اما برخی از آنها در مسیر راه موفق نبودند. مثلا نهضت مشروطه نهضتی مهم و عظیم بود و آن چه باعثشد که توفیق پیدا نکند این بود که عدهای آمدند از آن اهداف مقدسی که بانیان این نهضت داشتند استفاده کرده و آن را به مسیر دیگری سوق دادند.
رییس مجلس شورای اسلامی، در پرداختن به نهضتهایی چون نهضت مشروطه با بیان این نکته که نقش رهبری در این نهضتها بسیار مهم است، افزود: امام خمینی(ره) این فکر اصیل را به نهضت ایران داد و در آن کشش ایجاد و آن را به سمت معنویت، اسلام و قرآن هدایت کرد و این گفته امام(ره) که نهضت ما برای اسلام و قرآن بود همه هویت نهضت ما را نشان میدهد.
لاریجانی خاطرنشان کرد: رهبر معظم انقلاب در حال حاضر در زمینه نهضتهای مهمی که در منطقه در حال وقوع است توجه همگان را به بطن این انقلابها سوق میدهند چون این موضوع بطن اسلام و توجه به حقیقت اسلام است.
وی افزود: گاهی برخی از افراد سطحی، به این ملاحظه دقیق توجه ندارند و میگویند در این نهضتهایی که در کشورهای اسلامی ایجاد شده است لیبرالها هم هستند که باید گفت این از چشم دیگران پوشیده نیست اما همه این جامعه انقلابی که در کشورهای مختلف است با هر گرایش سیاسی که داشته باشد یک متن واقعی و یک حواشی دارد و ما باید به آن متن توجه کرده و آن را غنی سازیم.
رییس قوه مقننه ادامه داد: برخی مواقع به جای آنکه برخی این نهضتها را یک نوع نهضت اسلامی بدانند آنها را با عناوینی چون نهضتهای انسانی و مردمی میخوانند که البته این از وجهی غلط نیست زیرا هم مردمی بوده و هم به معنای واقعی انسانی هستند. اما باید دانست که این حرفها گرایشی ایجاد نمیکند و جهتی نمی دهد. مثلا اگر بگوییم این نهضتها انسانی هستند اولا باید مشخص شود که انسان به معنای که اومانیستها میگویند مدنظر ما است یا به معنای فطرت انسانی است که اگر این وجه دوم مدنظر باشد، باید گفت اسلام هم بر همین اساس است و بنابراین عنوان آن همان نهضت اسلامی میشود.
لاریجانی، با بیان اینکه هدایت اصلی به دست قرآن است و همه این نهضتها و قیامها مقدمه و ابزار هستند، گفت: اگر ما قبول داریم که کتاب الهی " هدی للعالمین " است باید این باور هم در حوزه فردی و هم در حوزه اجتماعیمان ساری و جاری باشد.
رییس مجلس شورای اسلامی یادآور شد: اگر ما حقیقت قرآن را " نور مبین " میدانیم باید همه چیزهای دیگر در پناه آن روشنایی پیدا کنند و در پناه قرآن آنها را بشناسیم تا به هدایت دست یابیم و نیز اگر ما " تبیین کل شی " را از قرآن میدانیم، از طرق دیگر نمیتوانیم به همه حقایق اشیاء دست یابیم.
لاریجانی ادامه داد: ممکن است به وسیله علم، ما آشنایی محدودی داشته باشیم و به وسیله آن بخشی از حقایق را ببینیم که البته این هم با آموزههای قرآنی مخالفتی ندارد و موید کتاب الهی است که بسیار به عقل توجه میکند. ولی باید دانست عقل با همین اندیشه محدودی که برای امروز ما ایجاد کرده است و متاسفانه حسیات آن را در بر گرفته است، روشنی اندکی در حد وسع خودش تولید میکند.
نماینده مردم قم در مجلس، با تاکید بر اینکه تبیین همه حقایق تنها از عهده قرآن بر میآید افزود: اگر ما این حرف را قبول داریم که متن قرآن است، باید رجوعمان به قرآن بیشتر باشد.
لاریجانی، با طرح این سوال که چرا امام خمینی(ره) تا این میزان قرآن را اصل و متن انقلاب اسلامی میدانند، گفت: چون قرآن تبیان لکل شی است و اگر در مورد نهضتهای امروز هم رهبر معظم انقلاب افراد را به آن حقیقت مسلم که در فطرت همه انسانها است سوق میدهند برای آن است که آن حقیقت مسلم پنهان نماند.
وی با بیان اینکه توجه به قرآن دریک نهضت و انقلاب کشش ایجاد میکند و به آن منزلت میدهد، به سخنان روز گذشته مقام معظم رهبری در نماز جمعه تهران اشاره و خاطرنشان کرد: امروز ایشان کلام بلیغی در موارد مختلف داشتند که هم در باب انقلاب اسلامی و هم در باب انقلابهای منطقهای و نیز نقش جمهوری اسلامی و مسوولیت آن و نیز هم در مورد مسائل امروز جامعه بود.
رییس قوه مقننه ادامه داد: یکی از نکاتی که رهبر معظم انقلاب فرمودند یک نگاه واقعبینانه است که به تحلیل نقاط قوت و ضعف یک انقلاب پرداختند بر همین اساس افراد را به توجه به آنها سوق دادند و یکی از این نکات مهم همین است که ما در اداره کشور توجه تام به حقایق گفته شده نداشتیم زیرا اگر می خواهیم که یک ادارهای داشته باشیم که همه چیز آن کامل و مطمئن باشد باید از متن قرآن تئوریهای آن بجوشد.
لاریجانی گفت: اگر ما قرآن را تبیان لکل شی می دانیم باید دید که آیا اقتصاد، حوزه سیاست و حوزه فرهنگ در کشور ما چنین است و دلیل آنکه این گونه نیست این است که ما در ادوار مختلف فرار و فرودهایی داشتهایم و برخی از گرایشها مانند یک موج ما را به سمت دیگری می کشاند و بعضی از تئوریهای دیگر مسلط میشدند و گاهی تفکرات لیبرالها در حوزه اقتصاد سمبل کار ما شدند و فکر میکردیم که مثلا این کار درست بوده است و بر همین اساس فرهنگ در یک دورهای حاشیهنشین بود که البته این گونه نیست که اکنون هم متن نشین شده است.
وی ادامه داد: متاسفانه حوزه فرهنگ همیشه این مشکل را دارد ولی به نظرم در حال حاضر بهتر شده اما هنوز متن نیست و از جمله دلایل آن می توان به این نکته اشاره کرد که ما برای ساختن یک کارخانه یا یک برج اهمیت بسیاری میدهیم و پیگیری میکنیم. اما تک اثرهای فرهنگی و هنری آنقدر برایمان اهمیت ندارد و باید بدانیم که این حاشیهنشینی فرهنگ یک اشکال است.
رییس مجلس شورای اسلامی، با بیان اینکه یکی از مسائل مهم این است که تئوریهای ما از متن در نیامده است، افزود: ما گاهی راجع به عدالت صحبت میکنیم و میگوییم که عدالت اصل است که این حرف متینی است و اگر به آثار حکمای کشورمان نگاه کنیم وقتی راجع به این بحثصحبت میکنند آن را متن یک مدینه فاضله میدانند اما در مورد اینکه عدالت چیست با قرائتهای مختلف روبرو هستیم.
وی گفت: به نظر من یکی از کارهایی که دشمنان انجام دادند این بود که بعضی از رجال برجسته دینی ما را ترور کرده و از ما گرفتند و این در حالی بود که آنها کسانی بودند که از ذهنی قوی برخوردار بوده و حلقه واسطی برای حضور حکومت و جریان روشنفکری و جریان حوزه بودند که از جمله آنها میتوان به شهید مطهری، شهید بهشتی و شهید باهنر اشاره کرد که سالها در قم آموزش دیده بودند و معارف اسلامی را درک کردند و در حوزه حکومت نیز نقشی محوری داشتند وآنها بودند که میتوانستند این گونه امور را سامان دهند و زمانی که آنها را از ما گرفتند ما از این جهت که توجهمان به این امور کاسته شد، یک مقدار
دچار ریزش شدیم.
به گزارش ایسنا، رییس قوه مقننه درادامه، با بیان اینکه محافل قرآنی فرصتی فراهم میکنند که برخی از اشکالاتمان را بهتر بشناسیم، گفت: در این بیش از سی سال که با همه دسایس، انقلاب اسلامی ایستادگی داشت این ایستادگی به خاطر توجه رهبری، ملت و متن مردم به حقایق اصیل اسلامی و توجه به قرآن بود.
لاریجانی ادامه داد: همین نهضتی که در قرائت، حفظ، ترجمه و تفسیر قرآن راه افتاده است خیلی مهم است و اینها قلوب را به هم متصل کرده و استواری ایجاد میکنند. که البته در کنار آن نقایصی وجود دارد که یک مقدار از آن متوجه سیاستمداران و کاوشگرانی است که باید توجه خود را در این زمینهها متمرکز کنند و این یعنی اینکه باید بپذیریم که ما با این الگوهایی که از دورههای مختلف که حال گاهی چپ یا راست هستند نمی توانیم یک مدینه قرآنی بسازیم.
وی ادامه داد: همچنین این را باید بپذیریم که اگر به دنبال یک مدینه فاضله قرآنی هستیم این مهم از وصله پینه کردن این تئوریها به دست نمی آید و باید برگردیم و از متن قرآن، آن هم نه با عینکی که از قبل تنظیمش کردهایم، بلکه با همان سیستم دقیقی که از متن و توجه به خود قرآن است حقایق را بشناسیم و در این زمینه از عقل هم استفاده کنیم، البته نه عقلی که محدود شده است.
رییس قوه مقننه همچنین گفت: اینکه چرا میگوییم برخی از جهتگیریها و بکارگیری برخی از الگوها دارای اشکال است باید گفت یک زمانی باب سیستمهای اقتصادی تقریبا لیبرالی که برخی فکر میکردند به وسیله آنها آزادی به وجود میآید و رقابت ایجاد میشود، باز شد و این دوران توفیقات و اشکالاتی داشت و اشکالات آن نیز روشن بود و باعثایجاد مسائلی در کشور شد.
لاریجانی ادامه داد: در دوره دیگری نیز تصور شد که اگر ما یک نگاهی بر توسعه اقتصادی و مدل لیبرالی داریم حوزه سیاست هم باید براساس همان مدل شکل بگیرد که این نیز باعثایجاد چالشهای بسیار در کشور شد و این مورد در دوره دوم خرداد رخ داد و در مورد اینکه چرا آن مسائل به وجود آمد به خاطر این بود که آن حرف از اصل اشکال داشت.
وی گفت: یک صاحبنظر میگفت که ما اگر یک تئوری را از نظر اقتصادی قبول داریم لوازم آن را نیز باید قبول داشته باشیم که از جمله این لوازم نیز این است که پیوست سیاسی آن که حوزه تفکر لیبرال دموکراسی است باید با همه ابعادش محقق شود و نقطه بعدی آن نیز پیوست فرهنگی است و این یعنی که ما باید پلورالیزم فرهنگی را محقق کنیم که اینها حرفهای صادقانهای بود که آن فرد به طور صادقانهای نیز آنها را بیان کرد و با مشاهده این گونه نظریات میبینیم که تفکرات چقدر با آن چیزی که در جمهوری اسلامی پایهگذاری و تبدیل به نهضت شد و شهدا برای آن جان دادند، متفاوت است.
نماینده مردم قم در مجلس شورای اسلامی گفت: امروز هم ما این نقص را میبینیم که هست و باید بنابراین به همان ریشهها برگردیم و ابا هم نداشته باشیم که اگر اشکالی در سیستم وجود دارد آن را بیان و رفع کنیم.
لاریجانی ادامه داد: باید بفهمیم که علمای اسلام با روشهای دقیق خودشان باید حقایق قرآنی را استخراج کنند و اگر یک جایی هم کاستی داریم با همان روش آن کاستیها را رفع کنیم.
وی افزود: امروز آن تئوریهای مختلف مانند مارکسیسم دیگر رنگ باخته است و باید گفت که فروپاشی این تفکر به دلیل وجود یک بیماری در درون آن بود که انسان را محدود و بسیار همانند ابزار میکرد و به جای اینکه ملت جامعه را اداره کند، یک حزب هدایت میکرد و این برخلاف تصور برخی است که فکر می کردند که خیلی از کارهایی که در زمینه فروپاشی شوروی طراحی کردهاند مانند طراحیهای آمریکا در زمینه رنگ باختن تفکر مارکسیسم تاثیرگذار بودهاند.
وی گفت: لیبرال دموکراسی هم بر روی برخی از ارزشها تمرکز کرده و بقیه آنها را نپذیرفته است و اگر برای یک انسان ارزشهای متعددی و جود داشته باشد این تفکر بر برخی از آنها تمرکز می کند. در حالی که ارزشهای دیگر نیز وجود دارد و به قول مرحوم شهید مطهری اینکه برخی از کشورها و نظامها فرو میپاشند به این دلیل نیست که تئوریهایشان کاملا غلط است بلکه گاهی به این دلیل است که بر روی یک ارزش تمرکز میکنند و نسبت به دیگر ارزشها دچار نسیان و فراموشی میشوند.
رییس مجلس شورای اسلامی با بیان اینکه در چند دهه قبل برخی از متفکران دموکراسی لیبرال خودشان نسبت به برخی از مشکلاتشان توجه داشتند و آنها را بیان کردند، گفت: در این زمان ما چند آزمون مهم را هم در داخل و هم در صحنه بین المللی از سر گذراندهایم که از آن جمله آزمون مارکسیستی و لیبرال دموکراسی بوده و امروز باید به آن مورد اصلی که انقلاب دنبال میکرد، برگردیم که متنش قرآن است البته نه با نگاه تحجرآمیز و نه با نگاه کسانی که میخواستند برداشتهای مدرنی از قرآن کنند.
لاریجانی ادامه داد: قرآن " نور مبین " است و ما نباید توسط وسیلهای دیگر آن را بشناسیم، زیرا نور را باید با خودش شناخت و ما باید حال چه در حوزه فردی و چه در حوزه اجتماعی برای فهم قرآن از خود قرآن استفاده کنیم.
وی گفت: پس از دهه فجر هیجانهای مهم قرآنی در انقلاب پیش آمد که جوانها را به سوی حقایقی رهنمون کرد و ضعف ما چه در حوزه و چه در دانشگاهها در این بخش است؛ باید حوزههای علمیه به این مورد توجه کنند زیرا این فرصت مغتنمی است که پس از نمایش جایگاه مکاتب مختلف ایجاد شده است و امیدواریم که این محافل نورانی و مقدس زمینهای باشد برای توجه بیشتر جوانان و افرادی که خودشان را برای کمک و مساعدت به ملتهای مسلمان آماده کردهاند تا از این طریق راههای ویژهای پیش روی همه بگذارند.
دراين مراسم اعلام شد كه انجمن خيرين قرآني سازمان دارالقرآن الكريم تشكيل شد وعلي لاريجاني، رييس مجلس شوراي اسلامي، به عنوان اولين عضو اين انجمن فرم ثبت نام را تكميل كرد.