طهارت ظاهر و صفای باطن
دکتر توماس مکاِلوِین / ترجمه: احمد عبدا…زاده مهنه - دکتر «توماس مکاِلوِین»(Thomas McElwain) استاد آمریکایی ادیان در دانشگاههای اروپا و آمریکا، در کتاب خود «اسلام در کتابمقدس»(Islam in the Bible) میکوشد تا …
به گزارش افکارنیوز، با تأکید بر مشترکات اسلام، مسیحیت و یهودیت ثابت کند که اسلام و تشیع، همان ادامهی منطقی دو دین پیشین است. این کشیش سابق فرقهی تعمیدی(باپتیست) در سال ۱۹۸۸ مسلمان و شیعه شده و نام «علی حیدر» را برای خود برگزیده است.
*****
در قسمت پیش به اصل مسألهی طهارت در کتابمقدس پرداختیم و امروز با برخی جزییات طهارت آشنا میشویم.
اعداد ۱۹:۷ و ۸ «پس کاهن رخت خود را بشوید و بدن خود را به آب غسل دهد، و بعد از آن در لشکرگاه داخل شود و کاهن تا شام نجس باشد. * و کسیکه آن را سوزانید، رخت خود را به آب بشوید و بدن خود را به آب غسل دهد، و تا شام نجس باشد.» نیز بنگرید به آیات ۱۸ و ۱۹.
تثنیه ۱۱:۲۳ «چون شب نزدیک شود، با آب غسل کند، و چون آفتاب غروب کند، داخل اردو شود.» پیامبران برخی نمونههای طهارت را ذکر میکنند که در برخی موارد، اختلافات اندکی با احکام ذکرشده در تورات نشان میدهند.
دوم پادشاهان ۵:۱۰ و ۱۴ «و اَلیشَع رسولی نزد وی فرستاده، گفت: برو و در اردن هفت مرتبه شستوشو نما و گوشتت به تو برگشته، طاهر خواهی شد. * … * پس فرود شده، هفت مرتبه در اردن بهموجب کلام مرد خدا غوطه خورد و گوشت او مثل گوشت طفل کوچک برگشته، طاهر شد.»
دوم تواریخ ۶:۴ «و ده حوض ساخت و از آنها پنج را به طرف راست و پنج را به طرف چپ گذاشت تا در آنها شستوشو نمایند، و آنچه را که به قربانیهای سوختنی تعلق داشت در آنها میشستند، اما دریاچه برای شستوشوی کاهنان بود.»
کتاب «مزامیر» چند اشاره به طهارتهایی میکند که پیش از هنگام دعا آمدهاند. این اَشکال طهارت، همتای طهارت ظاهری هستند و مایهی صفای باطن میشوند.
مزامیر ۱۸:۲۰، ۲۴،۲۶ «خداوند موافق عدالتم مرا جزا داد و بهحسب طهارت دستم، مرا مکافات رسانید. * … * پس خداوند مرا موافق عدالتم پاداش داده است و بهحسب طهارت دستم در نظر وی. * … * خویشتن را با طاهر، طاهر مینمایی و با مکار، بهمکر رفتار میکنی.»
مزامیر ۲۴:۳ و ۴ «کیست که به کوه خداوند برآید؟ و کیست که به مکان قدس او ساکن شود؟ * او که پاکدست و صافدل باشد، که جان خود را به بطالت ندهد و قسم دروغ نخورد.»
مزامیر ۶:۲۶ «دستهای خود را در صفا میشویم. مذبح تو را ای خداوند طواف خواهم نمود.»
مزامیر ۱۳:۷۳ «یقیناً من دل خود را عبثطاهر ساخته و دستهای خود را به پاکی شستهام.»
تأکید کتابهای «اشعیا» و «ارمیا» بر مسألهی ریاکاری و مبارزه با این نگرش است که تا وقتی ظاهر طهارت رعایت شود، اخلاق را میتوان زیر پا گذاشت. این دو پیامبر آشکارا نشان میدهند که طهارت ظاهری اگر مایهی اخلاقمداری نشود، هیچ فایدهای نخواهد داشت.
اشعیا ۱۶:۱ «خویشتن را شسته، طاهر نمایید و بدی اعمال خویش را از نظر من دور کرده، از شرارت دست بردارید.»
ارمیا ۲۲:۲ «پس اگرچه خویشتن را با اشنان بشویی و صابون برای خود زیاده به کار بری، اما خداوند یهوه میگوید که گناه تو پیش من رقم شده است.»(۱)
عهد جدید نشان میدهد انجام طهارت توسط پیروان عیسی مسیح(ع) هم ادامه یافته است.
اعمال رسولان ۳۷:۹ «از قضا در آن ایام او بیمار شده، بمرد و او را غسل داده، در بالاخانهای گذاردند.»
عبرانیان ۲۲:۱۰ «پس به دل راست، در یقین ایمان، دلهای خود را از ضمیر بد پاشیده و بدنهای خود را به آب پاک غسل داده، نزدیک بیاییم.» نویسندهی این نامه توصیهی بهداشتی نمیکند، هرچند آن توصیهها هم لازم است. او از طهارت عبادی از طریق غسل و نیز همتای معنوی و اخلاقیاش سخن میگوید.
میتوان نتیجه گرفت مسألهی پاک و نجس در سرتاسر کتابمقدس یافت میشود. اگرچه در جزییات طهارت شاید اختلافات اندکی هم وجود داشته باشد، اما کتابمقدس این عمل را بهصورت فرورفتن کامل در آب یا غسل از یکسو و شستن دست و پا از سوی دیگر تبیین کرده است. طهارت نشانهای بیرونی از تصمیم درونی برای کنار گذاشتن اعمال بد است. در قسمت آینده بحثطهارت را با موضوع خوردنیهای حلال و حرام پی خواهیم گرفت.
پینوشت: ۱. اشنان به فتح یا ضمّ الف، گیاهی است که برای شستوشو به کار میرود.