اهمیت نیکی به والدین در آیات و احادیث
این تکلیف درباره والدین حتی پس از مرگ آن دو نیز استمرار دارد. رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم می فرمایند: سرور نیکوکاران در قیامت مردی است که به والدین خود پس از مرگشان نیکی کند.
احسان به والدین چنان مهم است که حتی شرک آنان مانع احسان به آنان نیست، گرچه باید از عقاید مشرکانه آنان به دور بود، و از کمترین بی احترامی و آسیب رساندن به آنان نهی شده و نهایت فروتنی و مهربانی به آن دو واجب است، حتی تشکر از آنان مقارن شکر الهی قرار گرفته است. آیات قرآنی بهترین گواه اهمیت نیکی به والدین است:
۱. و پروردگار تو مقرر داشته است که جز او را نپرستید و به پدر و مادر خود نیکی کنید. اگر یکی از آن دو یا هر دو، در کنار تو به کهنسالی رسیدند به آنان کلمه ای ناخوشایند مگو و با آنان پرخاشگری مکن و با ادب و احترام با آنان سخن بگو. ۱
۲. و از سر مهربانی بال فروتنی را برای آن دو بگستر و بگو: پروردگارا! بر آنان رحمت آور، چنان که مرا در کودکی پروراندند. ۲
۳. اگر پدر و مادرت تلاش کردند که چیزی را که بدان علم نداری - از آن روی که وجود ندارد - شریک من سازی، از آنان پیروی مکن. البته در کارهای دنیا با آنان به نیکی معاشرت کن و در حقشان ستم و خشونت روا مدار. ۳
منصور بن حازم از امام صادق علیه السّلام پرسید: با ارزش ترین اعمال کدام است؟ امام صادق علیه السّلام فرمودند: نماز در وقت خود، نیکی به پدر و مادر و جهاد در راه خدا. ۴
امام باقر علیه السّلام می فرمایند: خدا در سه چیز برای هیچ کس رخصتی قرار نداده است: ادای امانت به نیکوکار و بدکار، وفای به عهد به نیکوکار و بدکار و نیکی با والدین، نیکوکار باشند یا بدکار. ۵
این تکلیف درباره والدین حتی پس از مرگ آن دو نیز استمرار دارد. رسول خدا صلّی الله علیه و آله و سلّم می فرمایند: سرور نیکوکاران در قیامت مردی است که به والدین خود پس از مرگشان نیکی کند. ۶
منبع:
۱. سوره اسراء، آیه ۲۴.
۲. سوره اسراء، آیه ۱۳.
۳. سوره لقمان، آیه ۱۵.
۴. الکافی، ج۲، ص ۱۵۸.
۵. الکافی، ج۲، ص ۱۶۲.
۶. بحارالانوار، ج۷۱، ص ۸۶.
۷. مفاتیح الحیاة، بیانات حضرت آیت الله جوادی آملی، ص ۲۲۱و۲۲۲.