مبانی و روش اندیشه علمی امام صادق(ع) منتشر شد
مبانی و روش اندیشه علمی امام صادق(ع) به کوشش احمد پاکتچی، توسط انتشارات دانشگاه امام صادق(ع) منتشر شد.
به گزارش افکارنیوز- کتاب «مبانی و روش اندیشه علمی امام صادق(ع)» به کوشش احمد پاکتچی توسط انتشارات دانشگاه امام صادق(ع) منتشر شد که در بیست و یک فصل تنظیم شده است و مکتب علمی امام جعفر صادق(ع) به سوی یک مدل دادهبنیاد، امام صادق(ع) و تدوین عقاید جعفری، معرفتشناسی در مکتب امام صادق(ع) و معنا و مقام سیاست در مکتب جعفری، عناوین برخی از این اثر را تشکیل میدهد.
آنچه در این مجموعه توسط پژوهشگران عرصه فرهنگ شیعه و دوستداران آن حضرت به نگارش درآمده، کوششی در راستای آن است که شخصیت آن امام بزرگوار با نقطه دیدهای مختلف و از منظرهای متنوع کاویده شود و مطالعاتی چندجانبه به صورت روشمند و سامانیافته در این باره عرضه شود.
فصل اول با عنوان مکتب علمی امام صادق(ع) به سوی یک مدل دادهبنیاد با تکیه بر رویکرد تاریخی در روش نظریهپردازی دادهبنیاد به کاوش در متون تاریخی و حدیثی مرتبط با امام جعفر صادق(ع) میپردازد و مدلی برای درک مبانی فکری و شیوههای عملی آموزش و پژوهش در سیره علمی آن حضرت پیشنهاد میکند.
در فصل دوم مواجهه حضرت با محوریترین مسائل کلامی از جمله توحید، قدر، ایمان، حجت و مسئله غلو بیان شده است و در فصل سوم ابتدا با تعریف مفاهیم بنیادی همچون علم، رأی، فقه و تفقه از نگاه حضرت و ذکر مبانی لازم برای توضیح فقه جعفری از جمله «محورت تشیع یا تکلیف» و «منابع احکام» مقدمات اساسی بحثدر رابطه با تلاش حضرت برای تدوین فقه بیان شده است.
فصل چهارم به بررسی منابع معرفت از نگاه امام صادق(ع) میپردازد و در فصل پنجم معرفتشناسی در مکتب امام صادق(ع) تبیین شده و فصل ششم عقل و کارکردهای متنوع آن در مقوله امور شناختی و نظری، عملی و رفتاری بحثشده است.
فصل هفتم با بهرهگیری از نظریه کارکردگرایی، فرآیند جدیدی از دانش فقهالحدیثارائه شده است و به تفسیر جدیدی از برخی روایات پرداخته شده که این رویکرد یا کاربرد محور امام صادق(ع) به مسئله وحی سبب شد، که علمای اسلام با توجه به شرایط دشوار آن روزگار بیشترین بهره را از سخنان این امام معصوم ببرند.
فصل هشتم ضمن بازکاوی نقشهای متعدد سنت و حدیثنسبت به قرآن، با استناد به منابع معتبر تفسیری و حدیثی، گونههای مختلف تفسیر را از نگاه امام صادق(ع) و در روایات تفسیری به جای مانده از حضرتش، فرادید اهل نظر قرار داده است.
در فصل نهم کوشیده شده تا معنای روایت «انّما علینا ان نلقی الیکم الأصول و علیکم ان تفرّعوا» براساس دیدگاه فقیهان روشن شود و سپس به مهمترین واژه به کار رفته در روایت که اصول است، پرداخته و معنای اصل روشن شود و سپس با تکیه بر اصول و قواعد کلی به برخی ابتکارات امام صادق(ع) در دو زمینه قواعد فقه و قوانین اصول پرداخته و با بررسی نمونههایی کوشش ایشان در این راستا تبیین شود.
این مجموعه، زمینهساز ایجاد رهیافتی برای مطالعه سویههایی از تعامل معانی ظاهری و باطنی در متن قرآن کریم شده که در فصل دهم با ارائه مثالهایی دنبال شده است. فصل یازدهم اصول و روشهای حاکم بر مناظرات امام صادق(ع) را مورد بررسی قرار داده و فصل دوازدهم که در مورد نظریه دلالت و معنا در آموزه امام صادق(ع) است، در مورد تولید معنا در فرآیند تعامل، رابطه دوسویه در سطح گفته، سطوح زبرین و زیرین معنا و گزینش تعبیر و پایش دلالت بحثو بررسی شده است.
فصل سیزدهم به دیدگاههای اقتصادی امام جعفر صادق(ع) اختصاص دارد. در فصل چهاردهم سعی شده است تا به این پرسش اساسی یعنی، سیاست از حیثنظری، معرفتی، روشی و کاربردی چه جایگاهی در گفتمان اسلامی دارد؟ پاسخ داده شود. برای نیل به این منظور سعی شده تا چارچوب شکل نظری جامعی را که به تحلیل سیاست در چهار سطح اساسی هستیشناسی، معرفتشناسی، غایتشناسی و روششناسی میپردازد، طراحی و به مخاطبان ارائه شود.
فصل پانزدهم با مفروض قلمداد کردن تعقلمحوری در مکتب حقوقی، قصد دارد تا فرضیه اشتراک رویکرد علمی در ارتباط با حقوق بنیادین انسانی را بررسی کند. فصل شانزدهم با مروری انتقادی بر یکی از آثار اخلاقی معطوف به روایات آن حضرت، قواعدی چون مواجه مسئلهمحور، رهیافت تحلیلی، توجه به زمینههای ورود به روایت، مواجه تطبیقی و کلگرایی پیشنهاد شده است.
فصل هفدهم با عنوان نقش تعینات اجتماعی در فقه مکتب امام صادق(ع) در مورد تعینات اجتماعی، منشور فقه اجتماعی، شرایط صدور متن، شرایط فهم متن، تعینات اجتماعی فرهنگی صدور روایات، عمق تعین، درجه تعین، سطح تعین، عامل مسلط در تعین، آماج(موضوع) تعین، مبانی و اصول فقه اجتماعی و روش شایسته فقه اجتماعی مورد بحثو بررسی قرار گرفته است.
فصل هجدهم به روششناسی مطالعات حوزه فلسفه، براساس آموزههای مکتب امام صادق(ع) اختصاص دارد و مبنای نگارش آن نیز این سؤال مهم است که آیا امکان تدوین منطق فکر و اندیشه به معنای فلسفی و علمی کلمه براساس آموزهها و سیره عملی امام صادق(ع) وجود دارد؟، در فصل نوزدهم ضمن بررسی مقایسهای مطالعه انسان از دیدگاه روانشناسان و مکتب علمی امام صادق(ع) و تبیین ابعاد شخصیت انسان(جسمی و روحی فردی و اجتماعی)، بر روی این مطلب تأکید کرده که در مطالعات روانشناسی لازم است به نقش عوامل فوق مادی، فطرت، نیت خالص و انگیزههای الهی در سعادت و خوشبختی دنیوی و اخروی انسان و پیروی از
تمایلات و خواهشهای نفسانی در به انحراف کشیدن و سقوط انسان توجه کرد.
در فصل بیستم پیرامون تعامل حدیثبا دانشهای بشری از دیدگاه امام صادق(ع) بحثو بررسی شده است و فصل بیست و یکم نیز به ارزیابی از آثار منتسب به امام صادق(ع) در میراثاسلامی پرداخته.
گفتنی است كه كتاب مبانی و روش انديشه امام صادق (ع)، تأليف احمد پاكتچی به همت انتشارات دانشگاه امام صادق(ع) با شمارگان هزار نسخه و قيمت ۱۸۰ هزار ريال روانه بازار نشر شده است.